mały Pierścieniak kruchaweczkowaty, łysiczka kruchaweczkowata (Stropharia inuncta (Fr.) Quél.) – gatunek grzybów z rodziny pierścieniakowatych (Strophariaceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Stropharia, Strophariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungii.
Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1828 r. Elias Fries nadając mu nazwę Agaricus inunctus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w 1872 r. Lucien Quélet. Ma 12 synonimów. Niektóre z nich: Psilocybe inuncta (Fr.) Kühner 1980 Stropharia inuncta var. lundensis (Fr.) Rea 1922 Stropharia inuncta var. pallida Rea 1922 Stropharia inuncta var. upsaliensis (Fr.) Rea 1922 Władysław Wojewoda w 2003 r. zaproponował dla gatunku Psilocybe inuncta polską nazwą łysiczka kruchaweczkowata. Jest ona niespójna z uznaną przez Index Fungorum nazwą naukową Stropharia albonitens. Spójną z tą nazwą naukową nazwę pierścieniak kruchaweczkowaty podaje internetowy atlas grzybów. W 2025 r. Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego zaakceptowała tę nazwę.
Morfologia Kapelusz Średnica 3–6 cm, początkowo dzwonkowaty, potem wypukły na koniec rozpostarty. Brzeg ostry, równy. Powierzchnia śliska, początkowo szarofioletowa ze śluzowatym brzegiem, potem brązowawa z brzegiem lekko podwiniętym. Blaszki Rzadkie, zbiegające po trzonie, z licznymi blaszeczkami o różnej długości, szarofioletowe lub czekoladowobrązowe. Ostrza białe. Trzon Wysokość 3–8 cm, walcowaty z zanikającym pierścieniem. Powierzchnia gładka, biaława. Miąższ Biały, bez wyraźnego zapachu i smaku. Cechy mikroskopowe Zarodniki elipsoidalne, 7–8,5 × 4,5–6 µm.
Występowanie i siedlisko Znane jest występowanie pierścieniaka kruchaweczkowatego w Europie i na jednym stanowisku w Ameryce Północnej. W zestawieniu wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski W. Wojewoda w 2003 r. przytoczył 10 stanowisk. Bardziej aktualne stanowiska podaje internetowy atlas grzybów. Znajduje się w nim na liście gatunków zagrożonych i wartych objęcia ochroną.
Grzyb saprotroficzny. Występuje w lasach i na ich obrzeżach, na polanach, przy drogach, w ogrodach botanicznych. Rośnie na ziemi wśród traw i mchów. Owocniki tworzy zazwyczaj od sierpnia do listopada.
Przypisy
Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Pierścieniakowate