Tarczowiec ryjący, tarczołusk sudański (Broadleysaurus major) – gatunek jaszczurki z rodziny tarczowcowatych (Gerrhosauridae). Występuje w Afryce Subsaharyjskiej. Nie jest zagrożony wyginięciem.
Taksonomia Po raz pierwszy tarczowiec ryjący został opisany przez Auguste’a Dumérila w 1851 roku pod nazwą Gerrhosaurus major. Jako miejsce typowe autor wskazał wyspę Zanzibar. W 2013 roku w oparciu o badania filogenetyczne Bates i Tolley przenieśli gatunek do monotypowego rodzaju Broadleysaurus.
Środowisko Występuje głównie w Afryce Wschodniej od Sudanu po północny Mozambik. Sporadycznie jaszczurka była też obserwowana w Beninie, Nigerii, Ghanie i Kamerunie. Preferuje teren suchy i kamienisty. mały
Opis Jaszczurkę tę charakteryzuje długi ogon oraz kwadratowe łuski podobne do tarczek. Zwierzę to sprawnie się wspina oraz potrafi szybko biec, podnosząc ogon do góry. Osiąga długość 40–50 cm i masę do 450 g.
Biologia i ekologia Żywi się głównie owadami, roślinami oraz mniejszymi ssakami. Gatunek nieinwazyjny. Rozmnażając się składa dwa jaja.
Hodowany w ogrodach zoologicznych i domach.
Status zagrożenia W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN) tarczowiec ryjący został zaliczony do kategorii LC ( ‘najmniejszej troski’).
Przypisy
Kategoria:Tarczowcowate Kategoria:Łuskonośne Afryki Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1851 roku