Nikodem Polak (ur. 19 maja 1891 w Warszawie, zm. 11 kwietnia 1937 we Lwowie) – porucznik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, wyznania mojżeszowego.
Życiorys Syn Stanisława, adwokata i Róży z domu Korngold, urodzony 19 maja 1891 w Warszawie. W 1900 wstąpił do VI Gimnazjum w Warszawie. W 1905 w czasie strajku szkolnego przeniósł się do Gimnazjum Wojciecha Górskiego w Warszawie, a później do Gimnazjum im. Jana Kreczmara w Warszawie. Maturę złożył w 1909 w Orle, a następnie wyjechał do Paryża, gdzie rozpoczął studia na Wydziale Prawa Sorbony. W latach 1912–1913 odbył jednoroczną służbę wojskową w rosyjskim 14 pułku huzarów w Częstochowie. Po odbyciu służby wrócił do Paryża i kontynuował studia.
W marcu 1915 jako ochotnik wstąpił do armii francuskiej. Służył kolejno w 2 pułku kirasjerów, 26 batalionie strzelców pieszych i 159 pułku piechoty alpejskiej. 25 marca 1916 w czasie obrony Fortu de Vaux został ranny. Po dwumiesięcznym leczeniu szpitalnym i rekonwalescencji został przydzielony do 359 pułku piechoty alpejskiej.
W lipcu 1917 na własną prośbę został skierowany do formowanej Armii Polskiej we Francji. W stopniu starszego sierżanta pełnił służbę na stanowisku szefa 6 kompanii 1 pułku strzelców polskich, późniejszego 43 pułku piechoty. Wyróżnił się w nocy z 14 na 15 lipca 1918 w trakcie walk pułku w Szampanii i Wogezach. 23 maja 1922 generał podporucznik Leon Pachucki sporządził „wniosek na odznaczenie orderem «Virtuti Militari»”, w którym napisał:
Wniosek został poparty przez byłego dowódcę Armii Polskiej we Francji, generała broni Józef Hallera, a następnie zatwierdzony przez Naczelnego Wodza, marszałka Polski Józefa Piłsudskiego.
W kwietniu 1919 razem z armią gen. Hallera wrócił do Polski i wziął udział w wojnie z Ukraińcami, a następnie wojnie z bolszewikami jako oficer sztabu 13 Dywizji Piechoty (referent oddziału operacyjnego, a następnie szef oddziału organizacyjno-materiałowego). W 1922 został zdemobilizowany i przydzielony w rezerwie do 43 pułku piechoty, którego pokojowym garnizonem było Równe. 8 stycznia 1924 został zatwierdzony w stopniu porucznika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 i 6062. lokatą w korpusie oficerów rezerwy piechoty. W 1934, jako oficer rezerwy pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Warszawa Miasto III. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr I. Był wówczas w grupie oficerów „powyżej 40 roku życia”.
Mieszkał we Lwowie przy ul. Zielonej 35. W 1927 wstąpił do Syndykatu Naftowego, a od 1930 był zatrudniony w Spółce Akcyjnej „Gazy Ziemne” na stanowisku kierownika wydziału handlowego. Pełnił funkcję wiceprezesa Zarządu Głównego Związku Żydów Uczestników Walk o Niepodległość Polski. Zmarł 11 kwietnia 1937 we Lwowie. 13 kwietnia został pochowany. W ceremonii pogrzebowej uczestniczył między innymi naczelny rabin Wojska Polskiego Baruch Steinberg.
Był żonaty, bezdzietny.
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 5635 – 29 września 1922 Krzyż Niepodległości – 15 czerwca 1932 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” Krzyż Walecznych francuski Krzyż Wojenny Medal Zwycięstwa
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu Paryskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 43 Pułku Strzelców Legionu Bajończyków Kategoria:Oficerowie dowództwa 13 Kresowej Dywizji Piechoty Kategoria:Pochowani we Lwowie Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Wojennym (Francja) Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zwycięstwa Kategoria:Polacy – wojskowi Imperium Rosyjskiego Kategoria:Polacy – żołnierze armii francuskiej w I wojnie światowej Kategoria:Polscy Żydzi – żołnierze II Rzeczypospolitej Kategoria:Porucznicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-ukraińskiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1891 Kategoria:Zmarli w 1937 Kategoria:Żołnierze Armii Polskiej we Francji 1917–1919