Centralny Ośrodek Żeglarstwa im. Andrzeja Benesza w Trzebieży

Centralny Ośrodek Żeglarstwa im. Andrzeja Benesza w Trzebieży – ośrodek szkolenia żeglarskiego działający przez kilkadziesiąt lat nad Zalewem Szczecińskim w miejscowości Trzebież (gmina Police). W drugiej połowie XX wieku był jednym z najważniejszych miejsc kształcenia żeglarzy morskich w Polsce. Na terenie dawnego ośrodka funkcjonuje obecnie Marina Trzebież, kontynuująca część tradycji wychowania morskiego.

Historia Początki miejsca Tereny, na których później powstał polski ośrodek żeglarski, były zabudowane już w pierwszej połowie XX wieku. Do 1939 r. mieściły się tam obiekty związane z edukacją morską i działalnością sportową. Organizowanie tu obozy żeglarskie, w tym dla członków Hitlerjugend. Po 1945 roku Trzebież znalazła się w granicach Polski i szybko zaczęto wykorzystywać jej położenie do organizowania obozów oraz szkoleń żeglarskich.

Utworzenie ośrodka PZŻ W latach powojennych Polski Związek Żeglarski stopniowo rozbudowywał bazę szkoleniową. Formalne powołanie Centralnego Ośrodka Żeglarstwa nastąpiło pod koniec lat 50. XX wieku. W kolejnych dekadach obiekt stał się jednym z głównych miejsc, w których prowadzono szkolenia na patenty żeglarskie, kursy instruktorskie i rejsy morskie.

Rozwój ośrodka i patron W drugiej połowie XX wieku Trzebież wypracowała pozycję ośrodka ogólnopolskiego. Szkolono tu tysiące adeptów żeglarstwa, organizowano rejsy stażowe na Bałtyku oraz kursy specjalistyczne. W latach 70. nadano ośrodkowi imię Andrzeja Benesza – działacza politycznego i zwolennika rozwoju żeglarstwa polskiego.

Zmiany po 1989 roku Transformacja ustrojowa przyniosła przekształcenia organizacyjne i majątkowe. Ośrodek zaczął funkcjonować jako spółka prawa handlowego, kontynuując działalność szkoleniową, choć w zmienionych realiach gospodarczych. W następnych latach pojawiły się trudności finansowe i spory dotyczące infrastruktury, co stopniowo doprowadziło do ograniczenia działalności.

Po kilku latach zaniedbań i problemów technicznych obiekt został zamknięty. Spółkę wykreślono z rejestru w 2023 roku.

Współczesność – Marina Trzebież W końcu drugiej dekady XXI wieku rozpoczęto szeroko zakrojoną modernizację terenów dawnego COŻ, realizowaną ze środków regionalnych. Od 2019 roku działa tam Marina Trzebież – nowoczesny port jachtowy i zaplecze szkoleniowe, które nawiązuje do żeglarskich tradycji miejsca i prowadzi współpracę z lokalnymi instytucjami wychowawczymi. mały|Marina Trzebież

Położenie i infrastruktura Dawny COŻ znajduje się na północnym brzegu Zalewu Szczecińskiego, w pobliżu toru wodnego prowadzącego ze Szczecina do Świnoujścia. Ośrodek posiadał dwa baseny portowe, nabrzeża przystosowane do obsługi jachtów morskich, warsztat szkutniczy, hangar, pomieszczenia szkoleniowe oraz zaplecze noclegowe. Współczesna marina zachowała układ przestrzenny dawnego portu, wzbogacony o nowoczesne pomosty i zaplecze sanitarne.

Działalność szkoleniowa Kursy i programy W czasie swojej największej aktywności COŻ był jednym z kluczowych ośrodków szkolenia morskiego w Polsce. Prowadzono tu:

kursy podstawowe i zaawansowane na patenty żeglarskie, szkolenia na stopnie morskie, rejsy szkoleniowe i stażowe, kursy instruktorskie, zajęcia manewrowe i specjalistyczne.

Trzebież uchodziła za miejsce, w którym wielu żeglarzy rozpoczynało swoją drogę do stopni kapitańskich.

Wychowanie morskie Ośrodek organizował obozy młodzieżowe, rejsy wychowawcze i współpracował z organizacjami kształcącymi młodych żeglarzy. Po reaktywacji terenów portowych część tej misji przejęły działania realizowane przez Marinę Trzebież oraz instytucje społeczne, m.in. programy związane z edukacją morską młodzieży.

Flota i jachty COŻ był armatorem wielu jednostek używanych zarówno do szkoleń podstawowych, jak i do żeglugi pełnomorskiej.

Żaglowce s/y „Zew Morza” – żaglowiec szkolny wykorzystywany przez PZŻ, często związany z działalnością ośrodka. s/y „Henryk Rutkowski” / „Kapitan Głowacki” – jedna z najbardziej rozpoznawalnych jednostek szkolnych, przez lata stacjonująca w Trzebieży. s/y „Pogoria” – we wczesnym okresie eksploatacji współpracowała z ośrodkami szkolenia PZŻ, w tym z Trzebieżą.

Jachty pełnomorskie Wśród jachtów szkoleniowych wykorzystywanych przez COŻ znajdowały się m.in:

s/y „Kapitan Haska” – jednostka klasy Opal (Conrad 45). s/y „Jurand”, s/y „Chrobry”, s/y "Śmiały", s/y „Tytan”, s/y „Mazurek”, s/y „Zbigniew Boliński”

Jachty klasy J-80 czyli stalowe długości 45 stóp projektu Henryka Kujawy i Józefa Szymańdy: s/y "Rega", s/y "Ina", s/y "Piana".

Ośrodek dysponował również flotą małych jachtów kabinowych oraz łodzi żaglowych, używanych podczas szkoleń na Zalewie Szczecińskim.

Znani żeglarze związani z ośrodkiem Z Trzebieżą związanych było wielu instruktorów, kapitanów i działaczy żeglarskich. Do najbardziej rozpoznawalnych należą:

Andrzej Benesz – patron ośrodka, polityk i działacz wspierający rozwój żeglarstwa, Kazimierz Haska – kapitan jachtowy, instruktor i jeden z animatorów żeglarstwa szczecińskiego, którego imieniem nazwano jeden z jachtów szkoleniowych, Andrzej Straburzyński – żeglarz, instruktor i popularyzator żeglarstwa, wieloletnio związany z ośrodkiem jako bosman, kapitan i mechanik. Przypisy

Kategoria:Trzebież