Zamach stanu na Komorach w 1999 roku – wojskowy bezkrwawy zamach stanu przeprowadzony w dniach 29–30 kwietnia 1999 roku przez komoryjskich wojskowych pod przywództwem pułkownika Azali Assoumaniego. Doprowadził on do odsunięcia od władzy tymczasowego prezydenta Tadjidine Massounde, sprawującego władzę w kraju od 6 listopada 1998 roku. Zamach stanu miał na celu przywrócenie porządku i zapobieżenie dalszym atakom na mieszkańców pochodzących z wyspy Anjouan mieszkających na Wielkim Komorze. Wydarzenie to miało miejsce w trakcie kryzysu separatystycznego obejmującego wyspy Anjouan i Mohéli.
Tło W 1997 roku rozpoczął się . W sierpniu wyspy Anjouan i Mohéli odłączyły się od Wielkiego Komoru, głównej wyspy kraju i ogłosiły niepodległość. Na samej wyspie Anjouan doszło do podziału na dwie frakcje. Pierwsza z nich opowiadała się za pełną niepodległością wyspy, druga popierała autonomię w ramach Komorów. Obie frakcje zgodnie podkreślały dyskryminację gospodarczą i polityczną ze strony władz centralnych z Wielkiego Komoru. W październiku 1997 roku doszło do odparcia próby inwazji rządowej, a następnie do przeprowadzenia referendum niepodległościowego, w którym ponad 99% głosujących opowiedziało się za niepodległością wyspy. Wskutek konfliktu między frakcjami obie rywalizujące ze sobą grupy chwyciły za broń, co doprowadziło do walk i pogorszenia się sytuacji na wyspie. Część mieszkańców Anjouanu przeniosła się na Wielki Komor.
Dzięki negocjacjom prowadzonym pod egidą Organizacji Jedności Afrykańskiej doszło do osiągnięcia porozumienia pokojowego między trzema głównymi wyspami. 6 listopada 1998 roku nagle zmarł rządzący od dwóch lat prezydent Komorów Mohamed Taki Abdulkarim. W grudniu OJA zagroziła sankcjami wobec Anjouanu, jeśli separatyści nie zaakceptują porozumienia pokojowego. Ultimatum zostało przez nich odrzucone i opowiedzieli się oni za pełną niepodległością.
Zamach stanu 30 kwietnia 1999 roku Szef Sztabu Generalnego pułkownik Azali Assoumani przejął władzę w kraju dokonując bezkrwawego przewrotu. Niedługo po zamachu stanu rozwiązał rząd i parlament, zawiesił konstytucję oraz zapowiedział utworzenie nowego rządu, złożonego „w większości z cywilów, a w szczególności młodych technokratów”. Swoją decyzję o stanięciu na czele junty uzasadnił chęcią „uratowania kraju przed chaosem”. Był to osiemnasty zamach stanu w ciągu 24 lat niepodległości Komorów. Ze względu na krytykę ze strony OJA i Francji Assoumani zdecydował się dążyć do przełamania międzynarodowej izolacji kraju. 7 grudnia 1999 roku Assoumani mianował na premiera Bianrifiego Tarmidiego zapraszając przedstawicieli różnych środowisk politycznych, aby dołączyły do tworzenia nowego rządu.
Skutki W kwietniu 2000 roku doszło do masowych protestów wskutek upłynięcia rocznego okresu przejściowego, po którym Assoumani miał oddać władzę w ręce cywilów. Zamiast tego pułkownik zdecydował się na zaprzysiężenie jako prezydent kraju 6 maja 2000 roku w celu zwiększenia legitymizacji swojej władzy. Na początku 2002 roku Assoumani ustąpił ze stanowiska, aby ubiegać się o prezydenturę w wyborach. W pierwszej turze uzyskał 39,81% poparcia, by w drugiej turze uzyskać 100% głosów po wycofaniu się kandydatów, którzy zajęli drugie i trzecie miejsce.
W 2006 roku przekazał władzę cywilom na mocy nowej konstytucji, która ustanowiła rotacyjną prezydencję pomiędzy trzema wyspami Unii – Wielkim Komorem, Anjouanem i Moheli. Do polityki powrócił dekadę później, gdy w wygranych wyborach prezydenckich w 2016 roku ponownie został przywódcą kraju, odnawiając mandat w 2019 oraz 2024 roku.
Przypisy
Kategoria:1999 w Afryce Kategoria:Historia Komorów Kategoria:Polityka Komorów Komory Komory