Cykl literacki – zespół utworów, z których każdy może stanowić samodzielną całość łączącą się w pewien sposób w nadrzędną kompozycję z treścią pozostałych utworów. Z reguły pochodzi od tego samego autora. Za najstarsze cykle literackie Europy uważane są opowieści starożytnej Grecji, takie jak mit trojański czy tebański bądź trylogia Ajschylosa Oresteja.

Utwory wchodzące w skład większej całości mogą być połączone w postaci luźnej lub ścisłej kompozycji, na różnych płaszczyznach: np. tematyką, jak Trylogia (Ogniem i mieczem, Potop i Pan Wołodyjowski) Henryka Sienkiewicza, np. postacią bohatera, jak saga o wiedźminie Andrzeja Sapkowskiego, np. tytułem, jak W poszukiwaniu straconego czasu Marcela Prousta, np. gatunkiem, jak Sonety Jana Kasprowicza, np. motywem, jak cykl sonetów Nad głębiami Adama Asnyka, np. problematyką, jak powieściowe serie Agathy Christie.

Nie wszystkie cykle literackie muszą mieć jednego autora, przykładem może być seria przygód Jasona Bourne’a – tytułowego bohatera powieści Roberta Ludluma (Tożsamość Bourne’a, Krucjata Bourne’a i Ultimatum Bourne’a), którego ostatnia część (Dziedzictwo Bourne’a), napisana została po śmierci autora przez jego przyjaciela Erica van Lustbadera. Podobnie jest w przypadku dwóch powieści Jamesa Curwooda Łowcy wilków i Łowcy złota: kontynuacją Łowców złota jest powieść Łowcy przygód napisana przez polską tłumaczkę Curwooda, Halinę Borowikową, używającą pseudonimu Jerzy Marlicz.

Znamienny przykład stanowi popularny cykl nowel romantycznych, znanych w kulturze masowej pod nazwą potoczną „Harlequin”, który miał wielu autorów, a nazwę swą zawdzięcza jedynie wydawcy Harlequin Enterprises Ltd.

Zobacz też cykl filmowy cykl nowelistyczny tetralogia trylogia dylogia

Kategoria:Genologia