Chanat nachiczewański (pers. خانات نخجوان, Chanat-e Nachdżawan) – państwo feudalne w południowej części Kaukazu, nominalnie zależne od Persji. Obejmowało tereny obecnej Nachiczewańskiej Republiki Autonomicznej i część ziem Republiki Armenii.
Początkowo terytorium chanatu nachiczewańskiego było częścią chanatu erywańskiego, później zostało wydzielone w osobny organizm. Krótko po zdobyciu Erywania szach Abbas I Wielki ustanowił Maksud Sultana, przywódcę jednego z tureckich plemion, Kangarlu, na gubernatora Nachiczewanu. Perskie panowanie było przerwane przez okupację tych ziem przez imperium osmańskie w latach 1635–1636 i 1722– 1736.
W czasie wojny persko-rosyjskiej lat 1804–1813 siły rosyjskie generała Iwana Gudowicza okupowało krótko Nachiczewan jednak na skutek traktatu w Gulistanie Rosjanie wycofali się. W czasie następnej wojny persko-rosyjskiej, w 1827 roku Abbas Mirza powierzył chanowi Ehsanowi obronę twierdzy Abbasabad. Po ciężkich stratach Rosjanie oblegli twierdzę 14 lipca. Ehsan potajemnie skontaktował się dowódcą rosyjskim, Iwanem Paskiewiczem, i otworzył przed oblegającymi bramy 22 lipca. Zawarty traktat turkmanczajski z 1828 roku stanowił, że chanat stał się częścią Rosji, natomiast dotychczasowy chan został uposażony funkcją gubernatora Nachiczewanu i stopniem generała-majora.
Zobacz też chanaty azerbejdżańskie
Bibliografia William Bayne Fisher, Peter Avery, Ilya Gershevitch, Gavin Hambly, Charles Melville. The Cambridge History of Iran: From Nadir Shah to the Islamic Republic. Cambridge University Press, 1991. , 9780521200950 Hewsen, Robert H. Armenia: a Historical Atlas. Chicago, IL: University of Chicago Press, 2001, map 149. Bournoutian, George A. (1992). The Khanate of Erevan Under Qajar Rule, 1795-1828. p. 32. Oberling, P. „Kangarlu”. Encyclopedia Iranica. Retrieved 2009-02-01. Записки о службе генерал-фельдмаршала графа И. В. Гудовича, составленные им самим Ekbal, Kamran. „ʿAbbāsābād (2)”. Encyclopedia Iranica. Retrieved 2009-02-01. Иванов Р. Н. Именем Союза Советских… Жизнь и гибель комбрига Нахичеванского. – М.: Герои Отечества, 2007. Hewsen, Robert H. (2001). Armenia: a Historical Atlas. Chicago, IL: University of Chicago Press. p. 173. . Villari, Luigi (1906). Fire and Sword in the Caucasus. London: T. F. Unwin. s. 266–268. . Иванов Р. Н. (2007). Именем Союза Советских… Жизнь и гибель комбрига Нахичеванского.. Moscow: Герои Отечества. OCLC 351718188. Azerbaijani Soviet Encyclopedia, Baku, 1983, vol. 7, p. 176
Martijn Theodoor Houtsma, et al., eds., ed. „Nakhcuwan”. Encyclopaedia of Islam. Brill Publishers. OCLC 8096647.
Kategoria:Państwa historyczne na Kaukazie Kategoria:Historia Azerbejdżanu Kategoria:Historia Armenii