Andrzej Potocki (ur. 26 lipca 1947Duchowieństwo diecezjalne oraz członkowie męskich instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego 2005, wyd. Apostolicum, Ząbki 2006 w Warszawie, zm. 19 grudnia 2018 tamże) – polski socjolog, teolog, dominikanin. Profesor zwyczajny w Instytucie Profilaktyki Społecznej i Resocjalizacji Uniwersytetu Warszawskiego.

Życiorys Urodzony w Warszawie tu ukończył VII LO im. J. Słowackiego. Studiował teologię w Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie oraz teologię i socjologię w Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie, gdzie w 1971 uzyskał magisterium. W 1977 studiował kulturę i język włoski na Universitá Italiana per Stranieri w Perugii (Włochy); 1980–82 studia podyplomowe z zakresu religioznawstwa na Wydziale Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego. W 1974 doktorat na Wydziale Teologicznym ATK na podstawie pracy „Więź z parafią rzymskokatolicką a więź z regionem osiedlenia. Studium socjologiczne na przykładzie Bieszczadów”; 1986 habilitacja z socjologii religii na Wydziale Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego – praca „Diecezja rzymsko-katolicka jako organizacja społeczna. Studium monograficzne na przykładzie diecezji przemyskiej”.

W latach 1969–88 był statystą w Teatrze Wielkim Opery i Baletu w Warszawie. W drugiej połowie lat 70. zajmował się publicystyką kulturalną, współpracując m.in. z „Teatrem”, „Sceną”, „Ruchem Muzycznym”, „Życiem Literackim”, „Kulturą”. Interesował się antropologią tańca. Przebywał we Włoszech, obserwując tamtejsze życie teatralne i muzyczne, zwłaszcza pracę teatrów operowych i zespołów baletowych. W kraju był jako socjolog konsultantem w Ministerstwie Kultury i Sztuki. U schyłku lat 70. zaangażowany w badania Instytutu Filozofii i Socjologii PAN. Zatrudniony w Wyższej Szkole Pedagogiki Specjalnej im. M. Grzegorzewskiej w Warszawie (dziś Akademia Pedagogiki Specjalnej) na stanowisku adiunkta (1982–89), docenta (1989–91) i profesora nadzwyczajnego (1991–99). Pełnił tam funkcję Kierownika Pracowni Socjologii, Kierownika Zakładu Socjologii, Prorektora ds. Rozwoju Uczelni i Badań Naukowych, przewodniczącego Senackiej Komisji ds. Statutu Uczelni, rzecznika dyscyplinarnego WSPS. Od lat 80. wykładał też na Podyplomowym Studium Religioznawstwa UW, w Salezjańskim Instytucie Wychowania Chrześcijańskiego w Warszawie, zaś od schyłku lat 90. – po przeniesieniu się do Krakowa – w Instytucie Religioznawstwa i w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Był czynny w strukturach katolickiego laikatu m.in. Prezes Katolickiego Stowarzyszenia Wychowawców (1992–96); przewodniczący Konferencji Stowarzyszeń Katolickich (1993–94); członek Krajowej Rady Katolików Świeckich przy Konferencji Episkopatu Polski (1994–97). Także prezes Rady Nadzorczej Fundacji na Rzecz Młodzieży Niepełnosprawnej im. M. Grzegorzewskiej (1991–93) oraz wiceprzewodniczący Komitetu Głównego i członek Rady Programowej XVIII Międzynarodowego Kongresu Rodziny (1994). W 1997 wstąpił do zakonu dominikanów i 3 maja 2003 przyjął święcenia kapłańskie. W latach 2000–02 dyrektor Biblioteki Kolegium Filozoficzno-Teologicznego OO. Dominikanów w Krakowie, w latach 2002–11 profesor oraz w latach 2002–09 wicerektor tej Uczelni. Kierował w tym czasie warszawskim Domem Studiów Kolegium. W latach 2003–08 profesor nadzwyczajny w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego i kierownik Katedry Socjologii Edukacji i Wychowania. W 2008 uzyskał tytuł naukowy profesora nauk humanistycznych. Od 2008 w Instytucie Profilaktyki Społecznej i Resocjalizacji Uniwersytetu Warszawskiego i w latach 2009–13 także w Instytucie Filozofii i Socjologii Akademii Pedagogiki Specjalnej.

W pracy naukowej specjalizował się w socjologii religii i socjologii wychowania oraz w teologii praktycznej (zwłaszcza w teologii pastoralnej i katechetyce). Stąd problemy badawcze, jakie podejmuje, sytuują się przede wszystkim na styku tych subdyscyplin. Od lat 70. prowadził badania socjologiczne w Polsce południowo-wschodniej (Bieszczady, Ziemia sądecka, diecezja przemyska). Był autorem pierwszej w polskiej socjologii trzytomowej monografii diecezji rzymskokatolickiej jako organizacji społecznej. Później jego badania dotyczyły katechezy w szkole i parafii, wychowania seksualnego, szkolnictwa katolickiego, duszpasterstwa młodzieży, wychowania religijnego w kontekście polskiej transformacji ustrojowej, wreszcie tańca sakralnego. Koncentrował uwagę na teologii i socjologii parafii i diecezji, duszpasterstwie rodzin, laikacie jako podmiocie duszpasterstwa, polskim kulcie maryjnym i jego przemianach. Obecnie prowadzi badania nad szeroko rozumianym stosunkiem Kościoła katolickiego w Polsce do różnych problemów społecznych oraz nad przemianami duszpasterstwa w sanktuariach maryjnych Podkarpacia. Autor ok. 270 publikacji (w tym 7 książek); głównie z zakresu socjologii wychowania i socjologii religii.

Członek m.in. Katolickiego Stowarzyszenia Wychowawców (2000 członek honorowy), Research Board of Advisors of The American Biographical Institute (od 2002). Członek towarzystw naukowych: Polskiego Towarzystwa Teologicznego w Krakowie, Polskiego Towarzystwa Mariologicznego, Polskiego Towarzystwa Socjologicznego, Polskiego Stowarzyszenia Pastoralistów, Stowarzyszenia Katechetyków Polskich. Pełnił w nich różne funkcje z wyboru.

Publikacje Warunki rozwoju kultury wsi sądeckiej, Warszawa 1981 Diecezja przemyska w swe 600-lecie, (3 tomy), Przemyśl 1986 Parafie bieszczadzkie, Przemyśl 1987 Niżej połonin. O ludziach, parafiach i duszpasterstwie szkice socjologiczne, Warszawa 1990 Katecheta i katecheza w polskiej szkole (współautor K. Misiaszek), Warszawa 1995 Ludzka płciowość. Rodzina. Szkoła, Częstochowa 1997 Wychowanie religijne w polskich przemianach. Studium socjologiczno-pastoralne, Warszawa 2007

Przypisy

Bibliografia Polak G., Kto jest kim w Kościele?, Warszawa 1996 (KAI – Katolicka Agencja Informacyjna), s. 295 n. Kto jest kim w Polsce?, Warszawa 2001 (Wydawnictwo PAI), s. 761. The International Directory of Distinguished Leadership, Raleigh, NC 2001 (ABI – American Biographical Institute), s. 336. Złote Myśli Ludzi Wielkiego Serca, Umysłu, Talentu. Przesłania Polaków. Księga 2001, Warszawa 2001 (Fundacja „Zdążyć z Pomocą”), s. 233. Who is Who w Polsce 2003, Verlag fur Personenenzyklopadien AG, Schweiz 2003, s. 3505 Religia. Encyklopedia PWN, t. 8, Warszawa 2003, s. 217. Słownik polskich katechetyków XX wieku, red. R. Murawski, Z. Marek, R. Czekalski, Warszawa 2003 (Wydawnictwo Salezjańskie), s. 207. Who is Who w Polsce 2004, Verlag fur Personenenzyklopadien AG, Schweiz 2004. Leksykon socjologii religii, red. M. Libiszowska-Żółtkowska i J. Mariański, Warszawa 2004 (Wydawnictwo Verbinum), s. 306n. Leksykon teologii pastoralnej, red. R. Kamiński, W. Przygoda, M. Fiałkowski, Lublin 2006 (Towarzystwo Naukowe KUL), s. 669n. Leksykon pedagogiki religii, red. C. Rogowski, Warszawa 2007 (Wydawnictwo Verbinum), s. 604. Teologu polski, co sądzisz o swojej twórczości?, oprac. i red. S. C. Napiórkowski, Niepokalanów 2007 (Wydawnictwo Ojców Franciszkanów), s. 291–294. Kronika Nauki Polskiej 2007–2010, Gliwice 2012, s. 130. Złota Księga Nauk Humanistycznych 2013, Gliwice 2013, s. 317n. Złota Księga Nauk Społecznych 2014, Gliwice 2013, s. 231.

Linki zewnętrzne https://web.archive.org/web/20181122220837/http://www.ipsir.uw.edu.pl/o-instytucie/katedry-i-zaklady/katedra-socjologii-norm--dewiacji-i-kontroli-spolecznej/pracownicy https://www.kolegium.dominikanie.pl/

Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego Kategoria:Polscy religioznawcy Kategoria:Polscy socjolodzy Kategoria:Polscy teolodzy katoliccy Kategoria:Polscy prezbiterzy dominikańscy Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Urodzeni w 1947 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Stosowanych Nauk Społecznych i Resocjalizacji Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Zmarli w 2018