Linie kolejowe w Polsce – elementy systemu transportowego w Polsce na który składają się linie normalnotorowe, szerokotorowe i wąskotorowe.
Długość linii kolejowych w Polsce, będących w eksploatacji wszystkich zarządców infrastruktury (zarówno normalnotorowych, jak i szerokotorowych), wyniosła w 2021 r. 19 326 km. Długość linii kolejowych zelektryfikowanych wyniosła w 2021 r. 12 156 km. Udział linii zelektryfikowanych w ogóle długości eksploatowanych linii w Polsce wyniósł 62,9%.
W 2021 r. udział linii o prędkości maksymalnej powyżej 160 km/h wyniósł 2,11%. Udział linii kolejowych o parametrach od 120 do 160 km wyniósł 15,14%.
Normalnotorowe i szerokotorowe linie kolejowe w Polsce według wykazów i numeracji zarządców udostępniających infrastrukturę przewoźnikom kolejowym: Linie kolejowe CTL Maczki-Bór Linie kolejowe Infra Silesia Linie kolejowe JSK Linie kolejowe KPK – LK Linie kolejowe PKP PLKWykaz uwzględnia oprócz linii kolejowych PKP PLK także linie kolejowe pod zarządem: JSK, PKP LHS, PKP SKM, PMT LK, WKD, a także niektórych zakładów produkcyjnych i jednostek samorządu terytorialnego. Linie kolejowe UBB Polska.
Kategorie linii kolejowych Linie kolejowe na terenie Polski podzielone zostały według parametrów eksploatacyjnych na 4 kategorieRozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle kolejowe i ich usytuowanie (, Dział III, Rozdział 1).Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 czerwca 2018 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle kolejowe i ich usytuowanie ().: + Parametry eksploatacyjne linii kolejowych Lp. Kategoria linii kolejowej Obciążenie przewozamiT [Tg/rok] Prędkość maksymalnaVmax [km/h] Prędkość maksymalnapociągów towarowychVmax [km/h]1 Magistralne (0) T ≥ 25 120 < Vmax ≤ 250 80 < Vmax ≤ 1202 Pierwszorzędne (1) 10 ≤ T < 25 80 < Vmax ≤ 120 60< Vmax ≤ 803 Drugorzędne (2) 3 ≤ T < 10 60 < Vmax ≤ 80 50 < Vmax ≤ 604 Znaczenia miejscowego (3) T < 3 Vmax ≤ 60 Vmax ≤ 50
Decyzję o zakwalifikowaniu linii kolejowej do odpowiedniej kategorii lub zmianie kategorii podejmuje zarządca infrastrukturyWarunki techniczne utrzymania nawierzchni na liniach kolejowych Id-1 (D-1) s. 13..
Linie małoobciążone Linie małoobciążone w Polsce charakteryzują się następującymi parametramiAnaliza ekonomiczno-prawna w zakresie zagospodarowania linii kolejowych o niskiej rentowności. Urząd Transportu Kolejowego, s. 9.: linia jedno- lub dwutorowa; 12–15 par pociągów dziennie, nie więcej niż 3–5 pociągów na odcinku jednocześnie oraz nie więcej niż 2–3 pociągi na godzinę; ruch pasażerski, towarowy lub mieszany; maksymalna prędkość techniczna wynosi mniej niż 80 km/h.
W Polsce funkcjonuje ok. 4600 km linii małoobciążonych, co stanowi prawie 25% całej sieci. Linie te uznawane są za generator kosztów.
Linie kolejowe o znaczeniu państwowym
Linia kolejowa o znaczeniu państwowym to linia kolejowa, której utrzymanie i eksploatacja uzasadniona jest ważnymi względami gospodarczymi, społecznymi, ekologicznymi lub obronnymi..
Linia kolejowa o znaczeniu obronnym to linia kolejowa o znaczeniu państwowym, której utrzymanie i eksploatację uzasadniają względy obronności państwa, w tym potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i wojsk sojuszniczych w czasie podwyższenia gotowości obronnej państwa i w czasie wojny, planowana do objęcia osłoną techniczną.
Linia kolejowa o znaczeniu wyłącznie obronnym to linia kolejowa o znaczeniu państwowym, dla której jedynym kryterium zaliczenia do linii o znaczeniu państwowym są względy obronności państwa, w tym potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i wojsk sojuszniczych we wszystkich stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny.
Zobacz też
Koleje wąskotorowe w Polsce Transport kolejowy w Polsce
Przypisy
Linki zewnętrzne Interaktywna mapa linii kolejowych w Polsce Różne mapy linii kolejowych w formacie pdf na stronie PLK S.A. CTL Maczki-Bór Infra SILESIA Jastrzębska Spółka Kolejowa