Rosa Albach-Retty (ur. 26 grudnia 1874 w Hanau, zm. 26 sierpnia 1980 w Baden) – austriacka aktorka.
Życiorys Córka aktora i reżysera Rudolfa Retty'ego i piosenkarki Marii Kathariny Retty. Na scenie zadebiutowała 9 września 1891 roku w Teatrze Niemieckim (niem. Deutsches Theater) w Berlinie. W 1895 roku wystąpiła po raz pierwszy w wiedeńskim Teatrze Ludowym (niem. Volkstheater). W kwietniu 1900 roku podpisała kontrakt z wiedeńskim Teatrem Zamkowym (niem. Burgtheater). 3 maja 1912 roku została mianowana nadworną aktorką. Stworzyła niezapomniane kreacje, m.in. jako Aase w dramacie Ibsena Peer Gynt (1935, 1952). Karierę zakończyła w 1958 roku rolą Endy Savage w komedii Johna Patricka „Eine sonderbare Dame” (ang. The Curious Savage), za którą otrzymała medal im. Josefa Kainza (niem. Kainz-Medaille).
Wyszła za mąż za oficera Karla Albacha (1870–1952), z którym miała syna Wolfa Albach-Retty'ego (1906–1967) – aktora, ojca Romy Schneider (1938–1982).
Filmografia Filmografia podana za portalem Filmportal.de: 1930 – Geld auf der Straße 1935 – Episode 1938/1939 – Hotel Sacher 1939 – Maria Ilona 1941 – Dreimal Hochzeit 1941/1942 – Wien 1910 1942 – Die heimliche Gräfin 1942 – Wen die Götter lieben. Mozart 1950/1951 – Der alte Sünder 1951 – Maria Theresia 1952/1953 – Der Verschwender 1955 – Der Kongreß tanzt
Nagrody i odznaczenia Lista podana za Czeike (2004): 1926 – Złota Odznaka Honorowa za Zasługi dla Republiki Austrii 1928 – członek honorowy Teatru Zamkowego (niem. Burgtheater) 1955 – Wielka Odznaka Honorowa za Zasługi dla Republiki Austrii 1958 – Medal im. Josefa Kainza (niem. Kainz-Medaille) 1960 – Medal za Zasługi dla Miasta Wiednia (niem. Ehrenmedaille der Stadt Wien) 1963 – Österreichischen Ehrenkreuz für Wissenschaft und Kunst I. Klasse
Publikacje Autobiografia: „So kurz sind 100 Jahre. Erinnerungen” spisana przez G. Svobodę-Srncik, 1978
Upamiętnienie W 1985 roku imieniem Rosy Albach-Retty nazwano jeden z miejskich kompleksów mieszkalnych Wiednia – Rosa-Albach-Retty-Hof.
Przypisy
Kategoria:Austriackie aktorki filmowe Kategoria:Urodzeni w 1874 Kategoria:Zmarli w 1980 Kategoria:Austriaccy stulatkowie Kategoria:Austriackie aktorki teatralne Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową za Zasługi dla Republiki Austrii Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową za Naukę i Sztukę (Austria) Kategoria:Ludzie urodzeni w Hanau