Jan Sawczak-Knihinicki ps. „Knihinicki”, „Jan” (ur. 5 lutego 1896 w Cergowej, zm. 6 marca 1973 w Toruniu) – polski farmaceuta, porucznik Armii Krajowej, powstaniec warszawski, filatelista.
Życiorys thumb|240px|Nagrobek Jana Sawczaka-Knihinickiego Urodził się jako Jan Sawczak 5 lutego 1896 w CergowejKsięga cmentarna 1 „A” lata 1962-1973, s. 110.. Był synem Antoniego i Katarzyny z domu Lubaska. Miał braci Antoniego (ur. 1899), Aleksandra (ur. 1903).
Kształcił się w C. K. Gimnazjum w Sanoku do roku szkolnego 1913/1914, podczas którego będąc uczniem VII klasy wystąpił ze szkołyNa fakt uczęszczania do Gimnazjum Męskiego wskazuje publikacja pt. Dwa dni w mieście naszej młodości, w której podano listę zaproszonych wychowanków szkoły na zjazd koleżeński w 1958. Lista absolwentów szkoły nie podała jednak tożsamości Jana Sawczaka. Autorka biogramu Jana Sawczaka, Krystyna Chowaniec, podała, iż ukończył szkołę średnią w Sanoku.. Podczas nauki szkolnej zainteresował się filatelistyką i przyłączył się do Klubu Filatelistycznego „Unia”, którego założycielem był Eugeniusz Szczerban. Brał udział w I wojnie światowej. Ukończył studia farmacji na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie uzyskując tytuł magistra. Będąc asystentem farmaceutycznym uchwałą Rady Miejskiej w Sanoku z 1922 został uznany przynależnym do gminy Sanok. Zamieszkiwał w Warszawie. Od 1936 był członkiem Związku Filatelistów w Toruniu.
Po wybuchu II wojny światowej i kampanii wrześniowej przebywał w Warszawie i podczas trwającej okupacji niemieckiej zaangażował się w działalność ruchu oporu działając w Armii Krajowej. W stopniu porucznika uczestniczył w powstaniu warszawskim, wówczas działał przy organizacji służby medycznej w szeregach oddziału „Bakcyl” (Sanitariat Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej) w Grupie „Północ”. Przeszedł kanałami ze Starego Miasta do Śródmieścia Północ. Jego zbiory znaczków pocztowych zostały utracone w ruinach Warszawy. Został wzięty przez Niemców do niewoli. Trafił do pracy w Polskim Szpitalu Wojskowym w Zeithain (początkowo Szpital Jeńców AK i Internowanych w Zeithain), który stanowił część obozu jenieckiego 304 N Stammlager IV B Reserre Lazarett Zeithain.
Po wojnie powrócił do Polski i zamieszkał w Toruniu. Był inicjatorem i organizatorem odtworzenia Związku Filatelistów w Toruniu w 1946, którego był sekretarzem. Po utworzeniu Polskiego Związku Filatelistów pełnił funkcję sekretarza oddziału PZF w Toruniu, a od 1961 do 1970 był jego prezesem. Ponadto zasiadał w Głównym Sądzie Koleżeńskim PZF od 1950 do 1953 oraz Zarządzie Głównym PZF od 1953 do 1969. Współorganizował wystawy filatelistyczne, w tym krajową wystawę filatelistyczną „Torphilex Copernicana 73”, która odbyła się w Toruniu już po jego śmierci w 1973. Kolekcjonował znaczki klasyczne. Był wyróżniany medalami na wystawach filatelistycznych w Polsce i za granicą. Publikował w czasopismach „Filatelista”, „Rocznik Toruński”.
Po wojnie do końca życia zamieszkiwał w Toruniu przy ulicy Mostowej 9/5. Był żonaty z Jadwigą. Zmarł 6 marca 1973 w szpitalu w ToruniuWedług informacji w księdze parafialnej w Sanoku Jan Sawczak zmarł 8 marca 1973 w Toruniu. Inskrypcja nagrobna podała datę śmierci 6 lutego 1973. Krystyna Chowaniec wskazała miejsce śmierci w Sanoku, jednak zarówno wpis w księgach parafialnej i cmentarnej, jak i źródła Związku Filatelistów podały miejsce zgonu: Toruń.. Został pochowany na Cmentarzu Centralnym w Sanoku 13 marca 1973.
Odznaczenia i ordery Krzyż Walecznych Złoty Krzyż Zasługi Złota Odznaka Honorowa Polskiego Związku Filatelistów Odznaczenia Polskiego Związku Filatelistów Medal posrebrzany na Światowej Wystawie Filatelistycznej „Praga ’62”
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie Kategoria:Członkowie Polskiego Związku Filatelistów Kategoria:Polscy jeńcy niemieckich obozów jenieckich Kategoria:Ludzie urodzeni w Cergowej Kategoria:Ludzie związani z Toruniem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi Kategoria:Oficerowie Armii Krajowej Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Centralnym w Sanoku Kategoria:Polscy farmaceuci Kategoria:Powstańcy warszawscy Kategoria:Uczniowie Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku Kategoria:Urodzeni w 1896 Kategoria:Zmarli w 1973