Wybory prezydenckie w Stanach Zjednoczonych w 2016 roku

Wybory prezydenckie w Stanach Zjednoczonych w 2016 roku – 58. wybory prezydenckie, które odbyły się 8 listopada 2016, w wyniku których wyłoniony został 45. prezydent Stanów Zjednoczonych. Spośród dwóch głównych partii politycznych w walce o najwyższy urząd w Stanach Zjednoczonych zmierzyli się kandydatka demokratów, była sekretarz stanu, Hillary Clinton, żona byłego prezydenta i republikanin, miliarder Donald Trump oraz kandydaci mniejszych partii, m.in. były gubernator stanu Nowy Meksyk Gary Johnson z ramienia Partii Libertariańskiej oraz lekarka Jill Stein z ramienia Partii Zielonych.

Były to pierwsze w historii USA wybory prezydenckie, w których kobieta ubiegała się o stanowisko prezydenta jako kandydatka jednej z dwóch głównych sił politycznych w Stanach Zjednoczonych. Były to również piąte wybory w historii Stanów Zjednoczonych w których zwycięzca wyborów uzyskał mniej głosów, ale wygrał w głosowaniu elektorskim oraz pierwsze wybory od wyborów prezydenckich w 1944 roku, w których to oboje kandydatów reprezentowało ten sam stan macierzysty, a mianowicie Nowy Jork.

Donald Trump w trakcie kampanii wyborczej, posługując się prawicowym populizmem, głosił konieczność przywrócenia Stanom Zjednoczonym "wielkości". Jego hasłem kampanijnym stało się Make America Great Again. Odrzucał on poprawność polityczną, sprzeciwiał się nielegalnej imigracji oraz głosił konieczność renegocjacji wielu amerykańskich umów handlowych z krajami trzecimi. Hillary Clinton koncentrowała się w trakcie kampanii na podkreślaniu swojego doświadczenia politycznego, jednocześnie uznając zwolenników Donalda Trumpa za ekstremistów i ludzi nietolerancyjnych (basket of deplorables). Proponowała ona kontynuacje linii politycznej Baracka Obamy, szczególnie w kwestiach równości rasowej, praw kobiet oraz praw osób LGBT.

8 listopada 2016 roku, Donald Trump zwyciężył w wyborach prezydenckich. Trump otrzymał blisko 3 miliony głosów mniej niż Hillary Clinton, zdobył jednak 304 mandaty elektorskie wobec 227 Clinton. O zwycięstwie Trumpa przesądziła wygrana w trzech spośród stanów wahających się, z tak zwanego Pasa rdzy - Michigan (pierwsza wygrana kandydata Republikanów od 1988 roku), Pensylwania (pierwsza wygrana kandydata Republikanów od 1988 roku) i Wisconsin (pierwsza wygrana kandydata Republikanów od 1984 roku), gdzie zdobył 46 mandatów elektorskich wygrywając różnicą niespełna 78 tys. głosów (w tych trzech stanach łącznie).

2012 ← 8 XI 2016 → 2020 Donald Trump Hillary Clinton thumb|center|350px|Mapa z wynikami wyborów center|140px center|140px Partia polityczna Partia Republikańska Partia Demokratyczna Stan macierzysty Nowy Jork Nowy Jork Kandydat na wiceprezydenta Mike Pence Tim Kaine Głosy elektorskie 304 227 Głosy powszechne 62 984 828 65 853 514 Stany 30 + ME-02 20 + DC Wynik procentowy 46,09% 48,18%

Sytuacja Artykuł drugi Konstytucji Stanów Zjednoczonych stanowi, że prezydentem Stanów Zjednoczonych może być amerykański obywatel mający co najmniej 35 lat, urodzony na terenie Stanów Zjednoczonych i mieszkający na terenie Stanów Zjednoczonych przez co najmniej 14 lat.

Urzędujący prezydent, demokrata Barack Obama, zgodnie z 22. poprawką do konstytucji nie mógł ubiegać się o reelekcję. Jego kadencja wygasła 20 stycznia 2017 o godzinie 12:00 czasu wschodniego. W łonie obu głównych partii odbywała się otwarta walka o nominację.

W USA bardzo często kiedy urzędujący prezydent nie ubiega się o kolejną kadencję, w kolejnych wyborach kandyduje urzędujący wiceprezydent.

Zgodnie z tą tendencją pojawiły się liczne spekulacje, że kandydatem demokratów zostanie wiceprezydent USA Joe Biden. Zwłaszcza że ubiegał się już wcześniej o nominację w wyborach w 1988 i w 2008 roku oraz publicznie przyznawał, że nie wyklucza startu w kolejnych prawyborach. Jednakże 21 października 2015 roku w Moda Center oficjalnie oświadczył, że nie zamierza ubiegać się o nominację w 2016 roku.

Główni kandydaci Lp. Kandydat naprezydenta Kandydat nawiceprezydenta Logo kampanii Partia Hasło wyborcze1.bezramki|center|188x188px Donald Trumpbezramki|centruj|169x169px Mike Pencecentruj|300pxPartia Republikańska"Uczyńmy Amerykę Znów Wielką”(Make America Great Again)2.bezramki|center|185x185px Hillary Clintonbezramki|158x158px Tim Kainecentruj|300pxPartia Demokratyczna„Razem Silniejsi”(Stronger Together)

Kandydaci w prawyborach Partia Demokratyczna

Zwycięzca prawyborów w Partii Demokratycznej

Pozostali uczestnicy prawyborów w Partii Demokratycznej

Willie Wilson z Illinois Paul Farrell z Wirginii Zachodniej z Teksasu Michael Steinberg z Florydy z Nowego Jorku

Partia Republikańska

Zwycięzca prawyborów w Partii Republikańskiej

Pozostali uczestnicy prawyborów w Partii Republikańskiej

Kandydaci mniejszych partii Obok dwóch głównych kandydatów, kolejnych siedmiu (spośród wszystkich łącznie 31 startujących kandydatów) uzyskało w wyborach prezydenckich ponad 20 tys. głosów:

Gary Johnson nominację partyjną otrzymał w trakcie Narodowej Konwencji Libertarian odbywającej się w dniach 26–30 maja 2016 w Orlando na Florydzie,

Jill Stein oficjalnie została nominowana podczas konwencji krajowej Partii Zielonych, która odbyła się w dniach 4–7 sierpnia 2016 w Houston w Teksasie.

Lp. Kandydat naprezydenta Kandydat nawiceprezydenta Logo kampanii Partia Liczba stanów Wyniki 3. center|188x188pxGary Johnsoncentruj|188x188pxWilliam Weld 300px Partia Libertariańska50+DC(komplet) 4 489 221, tj. 3,28% 4. 188x188pxJill Stein195x195px 300px Partia Zielonych44+DC 1 457 216, tj. 1,07% 5. 188x188px188x188px 300px niezależny11 731 788, tj. 0,54% 6. 188x188pxScott Bradley 300px Partia Konstytucyjna24 203 010, tj. 0,15% 7. 188x188px188x188pxDennis Banks 300px Peace and Freedom8 74 392, tj. 0,05% 8. 188x188pxRocky De La Fuente188x188pxMichael Steinberg 300px Partia Reform20 33 136, tj. 0,02% 9. Richard DuncanRicky Johnson niezależny1 24 307, tj. 0,02% 10-31. 22 pozostałych kandydatów łącznie 89 597, tj. 0,07% dopisani przez wyborców łącznie 699 366, tj. 0,51% głosy skreślające wszystkich kandydatów 28 863, tj. 0,02% wszystkie głosy ważne łącznie 136 669 237, tj. 100%

Realne wyniki wyborów Wyznacznikiem wyborów amerykańskich jest głosowanie w Kolegium Elektorów. Poza Donaldem Trumpem i Mikiem Pence’em (304 głosy) oraz Hillary Clinton i Timem Kainem (227 głosów), głosy elektorskie otrzymali:

Kandydat na prezydenta

Kandydat na wiceprezydenta

Zobacz też rosyjska ingerencja w wybory prezydenckie w Stanach Zjednoczonych w 2016 roku

Przypisy

Bibliografia na dmoz.org