Aleksander Kazimierz Edward Gniewosz herbu Rawicz (ur. 13 października 1920 we Lwowie, zm. 28 października 2003 w Bauru) – porucznik kawalerii Polskich Sił Zbrojnych, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys thumb|Kamień pamiątkowy w Nowosielcach Aleksander Kazimierz Edward Gniewosz urodził się 13 października 1920 we Lwowie. Był wnukiem Włodzimierza Gniewosza (1838–1909, ziemianina i polityka), synem Aleksandra Jana Gniewosza herbu Rawicz (1872–1930) i Róży z domu Cieńskiej herbu Pomian (1885–1922).

W dzieciństwie jego rodzina z Nowosielec utrzymywała kontakty z rodziną Mniszek-Tchorznickich z Pisarowiec, w tym synami Henryka. W 1932 jako prywatysta ukończył II klasę w Państwowym Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku. W 1938 Aleksander Gniewosz ukończył V Państwowe Gimnazjum im. Hetmana Stanisława Żółkiewskiego we Lwowie.

Od 30 września 1938 roku do 15 lipca 1939 roku szkolił się w Szkole Podchorążych Rezerwy Kawalerii w Grudziądzu. Po zakończeniu szkolenia został skierowany na praktykę w 14 pułku Ułanów Jazłowieckich we Lwowie. Odziedziczył po ojcu majątek Potok Złoty, który posiadał do końca istnienia II Rzeczypospolitej w 1939.

Po wybuchu II wojny światowej w składzie tej jednostki brał udział w kampanii wrześniowej. Następnie przedostał się na Zachód i został żołnierzem Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Służył w szeregach pułku Ułanów Karpackich (od 1940 do 1942 w składzie Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich, od 1942 w składzie 2 Korpusu Polskiego). W trakcie kampanii włoskiej brał udział w bitwie o Monte Cassino w maju 1944. Na wojnie dosłużył się stopnia porucznika. Za swoje czyny otrzymał został odznaczony Orderem Wojennym Virtuti Militari V klasy. Później został awansowany do stopnia podpułkownika.

Do 1947 przebywał we Włoszech (Florencja), w tym samym roku wyjechał do Brazylii, gdzie pozostał na emigracjiPrzebywając tam w 1986 poszukiwał swoją siostrę Marię Cieńską. . Był żonaty (żona żyła w latach 1930–1996). Zmarł w 2003 w mieście Bauru.

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari

Upamiętnienie W 2013 w miejscu nieistniejącej cerkwi greckokatolickiej w Nowosielcach, przy której w grobowcu rodzinnym byli pochowani członkowie rodziny Gniewoszów, został ustanowiony kamień pamiątkowy upamiętniający te osoby. Uhonorowany inskrypcją na pomniku został także Aleksander Gniewosz. Fundatorem pomnika był jego brat, Antoni Gniewosz.

Przypisy

Bibliografia

Aleksander Kategoria:Ludzie związani z Nowosielcami (powiat sanocki) Kategoria:Ludzie związani z Podolem Kategoria:Ludzie związani ze Lwowem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Polacy – uczestnicy kampanii włoskiej 1943–1945 Kategoria:Porucznicy kawalerii Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Polscy ziemianie Kategoria:Uczestnicy bitwy o Monte Cassino 1944 Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczniowie Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku Kategoria:Urodzeni w 1920 Kategoria:Zmarli w 2003 Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego na emigracji w Brazylii po II wojnie światowej Kategoria:Żołnierze 14 Pułku Ułanów Jazłowieckich Kategoria:Ludzie urodzeni we Lwowie