Okręty desantowe typu America – amerykańskie uniwersalne okręty desantowe, z których pierwszy wszedł do służby w Marynarce Wojennej Stanów Zjednoczonych w 2014 roku. Klasyfikowane są jako LHA – Landing Helicopter Assault – śmigłowcowce desantowe. Zabierają do 31 statków powietrznych, przede wszystkim przemiennopłatów transportowych MV-22B Osprey wspieranych przez śmigłowce i myśliwce wielozadaniowe krótkiego startu i pionowego lądowania F-35B Lightning II. Mogą pełnić także rolę lekkich lotniskowców przenoszących do 23 samolotów F-35B.

Historia Projekt okrętów desantowych typu America bazował na doświadczeniach zdobytych przy budowie i eksploatacji okrętów desantowych typu Wasp, a w szczególności ostatniego zmodyfikowanego okrętu tego typu USS „Makin Island” (LHD-8), który wprowadził napęd hybrydowy w postaci turbin gazowych i silników elektrycznych w miejsce siłowni turboparowej. Program ich opracowania rozpoczęto w 2001 roku pod oznaczeniem LHA(R) – LHA Replacement, gdyż miały one zastąpić w służbie wycofywane śmigłowcowce desantowe klasy LHA typu Tarawa, których nie można było przystosować do przenoszenia nowszych statków powietrznych o większych gabarytach. Głównym założeniem było umożliwienie operowania z nich nowej generacji samolotów krótkiego startu i pionowego lądowania F-35B Lightning II i przemiennopłatów MV-22B Osprey. Najważniejszą zmianą konstrukcyjną w porównaniu do okrętów typu Wasp (klasy LHD – Landing Helicopter Dock) była rezygnacja z wbudowanego doku służącego do wodowania poduszkowców i barek desantowych. Zaoszczędzone miejsce wykorzystano na zwiększenie możliwości operacji lotniczych z pokładu okrętu przez powiększenia hangarów, zbiorników paliwa i magazynów amunicji. Konfiguracja ta została oznaczona jako LHA(R) Flight 0. W projektowanym trzecim okręcie typu, USS „Bougainville”, w konfiguracji LHA(R) Flight 1 powrócono jednak do koncepcji wbudowanego w konstrukcję okrętu doku, służącego do wodowania mniejszych jednostek desantowych.

Zamówienie na skonstruowanie i budowę pierwszego okrętu tego typu, USS „America” (LHA-6), o wartości 2,4 mld. dolarów, zostało złożone w koncernie Northrop Grumman 1 czerwca 2007 roku. Rozpoczęcie budowy nastąpiło w styczniu 2008 roku, a oficjalne położenie stępki 17 lipca 2009 roku w stoczni Ingalls Shipbuilding w Pascagoula w stanie Missisipi. Wodowanie miało miejsce 4 czerwca 2012 roku. rozpoczęły się 5 listopada 2013 roku. Okręt wszedł do służby 11 października 2014 roku. Dopiero jednak w 2016 roku ukończono pokrywanie pokładu lotniczego termoodporną powłoką umożliwiającą eksploatację samolotów F-35B Pokład lotniczy pokryty został termoodporną powłoką chroniącą przed gorącymi gazami silników samolotów F-35B. W 2014 roku położono stępkę pod drugi okręt USS „Tripoli” (LHA-7), wodowany w 2017 roku.

Okręty NazwaStoczniaRozpoczęcie budowyData wodowaniaWejście do służbyLos okrętuUSS America (LHA-6)Ingalls Shipbuildingw służbieUSS Tripoli (LHA-7)Ingalls Shipbuilding15 lipca 2020w służbieUSS Bougainville (LHA-8)Ingalls Shipbuildingw budowieUSS Fallujah (LHA-9)Ingalls Shipbuildingwrzesień 2023 w budowie

Opis Okręty mają architekturę typową dla lotniskowców z klasycznym prostokątnym pokładem lotniczym i nadbudówką wyspową po prawej stronie. Wyporność pełna pierwszej pary okrętów wynosi 44 971 ton lub według innych źródeł 45 594 ton. Długość całkowita wynosi 257,3 m, a na linii wodnej 237,1 m. Szerokość na linii wodnej wynosi 32,3 m, a maksymalna z windami lotniczymi 59,1 m lub według innych źródeł 60,35 m. Rozmiarami okręty dorównują dużym lotniskowcom z okresu II wojny światowej (przewyższając je jednakże wypornością). Prostokątny płaski pokład lotniczy, nie posiadający skoczni startowej, ma wymiary 249,6 × 36 m. Na pokładzie znajduje się 9 wyznaczonych pozycji startowych dla statków powietrznych. Pokład lotniczy pokryty został termoodporną powłoką chroniącą przed gorącymi gazami silników samolotów F-35B. Okręty dysponują dwoma windami lotniczymi, umieszczonymi na zewnątrz pokładu lotniczego, po lewej stronie na śródokręciu i po prawej stronie bliżej rufy – przy czym w porównaniu do poprzedniego typu zrezygnowano z możliwości ich składania i ich platformy wystają poza obrys pokładu na stałe. Hangar lotniczy został powiększony w stosunku do typu Wasp aż o 42% i ma powierzchnię 2823 m². Okręty mają ponadto przestrzeń ładunkową dla pojazdów o powierzchni 1078 m² (pomniejszoną w stosunku do typu Wasp)Według , 11.760 stóp kwadratowych (= 1092 m²). Aż o 110% wzrósł natomiast zapas paliwa lotniczego, do 4921 litrów.

Załoga składa się z 1059 osób, w tym 65 oficerów, a według innych danych 1102 osób, w tym 102 oficerów. Desant liczy 1687 żołnierzy, z możliwością zabrania 184 więcej. Okręty mają szpital z dwoma salami operacyjnymi i 24 łóżkami (zmniejszony trzykrotnie w stosunku do typu Wasp)Według , 26 łóżek szpitalnych.

Grupa lotnicza Podstawowym statkiem powietrznym służącym do przerzucania desantu jest przemiennopłat transportowy MV-22B Osprey. Grupa lotnicza w wariancie desantowym była standardowo ustalona na 12 MW-22B Osprey, cztery ciężkie śmigłowce transportowe CH-53E/K Sea Stallion, trzy śmigłowe transportowe UH-1Y i dwa śmigłowce morskie wielozadaniowe MH-60S. MV-22B i CH-53 mogą zabierać po 24 żołnierzy z wyposażeniem lub ładunki wewnątrz lub na podwieszeniu, w tym w przypadku CH-53 pojazdy bojowe LAV-25 na podwieszeniu zewnętrznym. Ponadto w takiej konfiguracji do wsparcia desantu służy sześć myśliwców wielozadaniowych krótkiego startu i pionowego lądowania F-35B Lightning II i cztery śmigłowce szturmowe AH-1Z. Łącznie typowo zabierane jest 31 statków powietrznych. Śmigłowce MH-60S służą do misji logistycznych i ratownictwa bojowego. W konfiguracji wsparcia okręty mogą przenosić 23 myśliwce F-35B i dwa śmigłowce wielozadaniowe MH-60S, pełniąc rolę lekkiego lotniskowca. Jedynie na etapie prób i początku służby wykorzystywano też starsze śmigłowce transportowe CH-46 Sea Knight i samoloty AV-8B Harrier II. Prowadzono także próby lądowania armijnych śmigłowców transportowych Boeing CH-47 Chinook.

Napęd Okręty mają napęd w układzie CODLOGCOmbined Diesel-eLectric Or Gas, w którym przy wyższych prędkościach powyżej 12 węzłów napędzają je turbiny gazowe, a przy prędkości ekonomicznej silniki elektryczne z generatorami, działające rozłącznie. Taki napęd został wybrany dla większej ekonomiki, zapewniając oszczędności paliwa. Składa się on z dwóch zespołów złożonych z turbiny gazowej firmy General Electric o mocy 35 000 hp (26,1 MW) i pomocniczego silnika elektrycznego prądu przemiennego Alstom ze wspólną przekładnią redukcyjną. Umieszczone są w osobnych maszynowniach: dziobowej i rufowej, rozdzielonych maszynownią pomocniczą. Łączna moc siłowni turbogazowej wynosi 70 000 hp (52,2 MW), a elektrycznej 10 000 hp (7,46 MW)Według , silniki elektryczne mają moc po 3680 kw (łącznie 7,36MW).. Napędzają one dwa wały ze śrubami o zmiennym skoku. Prędkość maksymalna wynosi 22 węzły. Zasięg szacowany jest na 9500 mil morskich.

Energię elektryczną dla celów napędu i ogólnookrętowych wytwarza sześć generatorów spalinowych Colt-Pielstick PA6B produkcji Fairbanks Morse o mocy po 4,2 MW. Rozmieszczone są po dwa w maszynowniach. Pracą maszynowni i elektrowni okrętowej steruje zautomatyzowany scentralizowany system sterowania siłownią MCS (Machinery Control System) firmy Sperry Marine, oparty na sieci światłowodowej.

Uzbrojenie Uzbrojenie okrętów służy tylko do samoobrony, w szczególności przed przeciwokrętowymi pociskami rakietowymi. Zasadniczym elementem jest system Mk 57 NSSMS (NATO SeSparrow Surface Missile System) Mod. 12 z rakietami przeciwlotniczymi średniego zasięgu RIM-162D ESSM (Evolved Sea Sparrow). Dwie 8-kontenerowe wyrzutnie Mk 29 GMLS (Guided Missile Launching System) pocisków ESSM umieszczone są z przodu nadbudówki i pośrodku rufy (poniżej pokładu lotniczego). Pociski naprowadzane są półaktywnie i mają zasięg do 50 km. W skład systemu wchodzi też system kierowania ogniem Mk 91 GMFCS (Guided Missile Fire Control System). Od okrętu LHA-8 zainstalowany ma być system w wersji Mk 57 NSSMS Mod. 14.

Pociski średniego zasięgu uzupełnia system rakietowy bliskiego zasięgu Mk 31 Mod 3 RAM (Rolling Airframe Missile) z rakietami przeciwlotniczymi RIM-116C Block 2 RAM. Pociski wystrzeliwane są z dwóch 21-prowadnicowych wyrzutni Mk 49 GMLS. Pierwsza ustawiona została z przodu nadbudówki (przed wyrzutnią pocisków ESSM), a druga na sponsonie na rufie na lewej burcie (pierwotnie na prawej burcie – lokalizację zamieniono z zestawem Phalanx po próbach pierwszego okrętu). Pociski Block 2 mają naprowadzanie pasywne – radiowe i na podczerwień i mają zasięg do kilkunastu kilometrów

Ostatnią linię obrony przeciwrakietowej stanowią dwa zdalnie sterowane zestawy artyleryjskie obrony bezpośredniej z sześciolufowymi działkami kalibru 20 mm Phalanx CIWS Mk 15 Block 1B Mod. 21/22 sprzężonymi z radarem kierowania ogniem i kamerą podczerwieni. Jeden zainstalowany jest na dachu ponad mostkiem, a drugi na sponsonie na rufie na prawej burcie (pierwotnie na lewej). Przy zwalczaniu zagrożeń asymetrycznych uzupełniają je trzy pojedyncze działka automatyczne kalibru 25 mm M242 Bushmaster w stabilizowanych stanowiskach Mk 38 Mod 2 MGS, wyposażonych w głowicę optroniczną i opcjonalnie zdalnie sterowanych. Zainstalowane są na obu burtach oraz na rufie (poniżej wyrzutni ESSM). Uzbrojenie uzupełnia 14 karabinów maszynowych kalibru 12,7 mm Mk 95 Mod. 1 w siedmiu zdwojonych stanowiskach

Wykrywanie celów i użycie uzbrojenia koordynuje okrętowy system walki SSDS (Ship Self Defence System) Mk 2 Mod. 4B firmy Raytheon

Uwagi

Przypisy

Bibliografia