Obwieszczenie Ministra Zdrowiaz dnia 13 września 2016 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 8 kwietnia 2011 r. w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli Załącznik nr 1 - Wymagania, jakim powinna odpowiadać woda w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli, oraz metody referencyjne badań wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli Załącznik nr 2 - Sposób pobierania, przechowywania i transportu przed analizą próbek wody z kąpieliska i miejsca wykorzystywanego do kąpieli Załącznik nr 3 - Sposób klasyfikacji jakości wody w kąpielisku Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 296 i 1579) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 kwietnia 2011 r. w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli (Dz. U. poz. 478), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli (Dz. U. poz. 1510). 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje odnośnika nr 2 oraz § 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli (Dz. U. poz. 1510), które stanowią: „ 2)Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji częściowego wdrożenia dyrektywy 2006/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 lutego 2006 r. dotyczącej zarządzania jakością wody w kąpielisku i uchylającej dyrektywę 76/160/EWG (Dz. Urz. UE L 64 z 04.03.2006, str. 37). Niniejsze rozporządzenie w zakresie swojej regulacji wdraża decyzję wykonawczą Komisji z dnia 27 maja 2011 r. ustanawiającą, na mocy dyrektywy 2006/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, symbol w celu informowania ludności o klasyfikacji wody w kąpielisku i zakazie kąpieli lub zaleceniu niekąpania się (Dz. Urz. UE L 143 z 31.05.2011, str. 38). ” „ § 2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. ” . 2) Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji częściowego wdrożenia dyrektywy 2006/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 lutego 2006 r. dotyczącej zarządzania jakością wody w kąpielisku i uchylającej dyrektywę 76/160/EWG (Dz. Urz. UE L 64 z 04.03.2006, str. 37). Załącznik - Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 8 kwietnia 2011 r. w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli1)Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej - zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. poz. 1908). 2)Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji częściowego wdrożenia dyrektywy 2006/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 lutego 2006 r. dotyczącej zarządzania jakością wody w kąpielisku i uchylającej dyrektywę 76/160/EWG (Dz. Urz. UE L 64 z 04.03.2006, str. 37). Na podstawie art. 50 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r. poz. 469, 1590, 1642 i 2295 oraz z 2016 r. poz. 352 i 1250) zarządza się, co następuje: § 1. Rozporządzenie określa: 1) wymagania, jakim powinna odpowiadać woda w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli; 2) zakres badania wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli; 3) metody referencyjne badania wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli; 4) sposób pobierania, przechowywania i transportu przed analizą próbek wody z kąpieliska i miejsca wykorzystywanego do kąpieli; 5) sposób klasyfikacji jakości wody w kąpielisku; 6) sposób oceny jakości wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli; 7) szczegółowy sposób dokumentowania kontroli wewnętrznej, o której mowa w art. 163 ust. 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne; 8) szczegółowy sposób oceny kontroli wewnętrznej, o której mowa w art. 163 ust. 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne. § 2. Wymagania, jakim powinna odpowiadać woda w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli, oraz metody referencyjne badań wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli są określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia. § 3. Woda w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli nie powinna zawierać zanieczyszczeń w postaci obecności: 1) skażenia mikrobiologicznego w ilościach przekraczających wymagania, o których mowa w załączniku nr 1 do rozporządzenia, 2) innych organizmów, w tym zakwitu sinic przybierającego postać kożucha, smugi lub piany, a także rozmnożenia się makroalg lub fitoplanktonu morskiego, lub 3) materiałów smolistych powstających wskutek rafinacji, destylacji lub jakiejkolwiek obróbki pirolitycznej w szczególności pozostałości podestylacyjnych, lub szkła, tworzyw sztucznych, gumy oraz innych odpadów - stanowiących zagrożenie dla zdrowia lub życia osób kąpiących się. § 43)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli (Dz. U. poz. 1510), które weszło w życie z dniem 15 października 2015 r.. Właściwy państwowy inspektor sanitarny w odniesieniu do każdego kąpieliska wyznacza punkt pobierania próbek wody w obrębie kąpieliska, gdzie: 1) spodziewana jest większość osób kąpiących się lub 2) spodziewane jest największe ryzyko zanieczyszczenia, zgodnie z profilem wody w kąpielisku. § 5. 1. Parametry charakteryzujące jakość wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli są określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części A w tabeli I. 2. Sposób pobierania, przechowywania i transportu przed analizą próbek wody z kąpieliska i miejsca wykorzystywanego do kąpieli określa załącznik nr 2 do rozporządzenia. § 6. 1. Właściwy państwowy inspektor sanitarny dokonuje oceny jakości wody w kąpielisku: 1) bieżącej - na podstawie sprawozdań z badań jakości wody wykonywanych, zgodnie z metodami referencyjnymi, w ramach kontroli wewnętrznej i urzędowej, określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części A w celu określenia przydatności wody do kąpieli; 2) sezonowej - na podstawie sprawozdań z badań jakości wody wykonywanych, zgodnie z metodami referencyjnymi, w ramach kontroli wewnętrznej i urzędowej w odniesieniu do parametrów określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części B w tabeli I w kolumnie A; 3) czteroletniej - przeprowadzonej na podstawie co najmniej 16 próbek, zgodnie ze sposobem klasyfikacji jakości wody w kąpielisku określonym w załączniku nr 3 do rozporządzenia. 2. Przygotowanie oceny sezonowej polega na krótkim opisowym podsumowaniu wszelkich środków zarządzania podejmowanych przez organizatora, organy gminy, organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz inne zainteresowane podmioty. 3. Przez środki zarządzania rozumie się następujące działania podjęte w odniesieniu do wód w kąpieliskach: 1) określenie i regularną aktualizację profilu wody w kąpielisku; 2) określenie harmonogramu pobrania próbek; 3) kontrolę wody w kąpielisku; 4) ocenę jakości wody w kąpielisku; 5) klasyfikację wody w kąpielisku; 6) określenie oraz ocenę przyczyn zanieczyszczenia, które mogłoby mieć wpływ na wodę w kąpielisku oraz niekorzystnie wpływać na zdrowie osób kąpiących się; 74)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 3.) informowanie społeczeństwa, w tym aktywne rozpowszechnianie i niezwłoczne udostępnianie informacji o klasyfikacji wody w kąpielisku i zakazie kąpieli przez oznakowanie kąpieliska, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 34g ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne; 8) podejmowanie czynności mających na celu zapobieganie narażeniu osób kąpiących się na działanie zanieczyszczeń oraz obniżenie ryzyka zanieczyszczenia. § 7. Właściwy państwowy inspektor sanitarny, na podstawie sprawozdania z przeprowadzonych badań jakości wody i przedstawionych wyników, przekazanych przez organizatora miejsca wykorzystywanego do kąpieli, i badań przeprowadzonych w ramach kontroli urzędowej, o której mowa w art. 34d ust. 6 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, oraz wymagań określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części A, przeprowadza bieżącą ocenę jakości wody w miejscu wykorzystywanym do kąpieli w celu określenia przydatności wody do kąpieli. § 8. 1. Sposób klasyfikacji jakości wody w kąpielisku określa załącznik nr 3 do rozporządzenia. 2. Właściwy państwowy inspektor sanitarny na podstawie oceny jakości wody w kąpielisku, o której mowa w § 6 ust. 1 pkt 3, klasyfikuje wodę w kąpielisku zgodnie z kryteriami określonymi w załączniku nr 3 do rozporządzenia. 3. Właściwy państwowy inspektor sanitarny może przeprowadzić klasyfikację jakości wody w kąpielisku na podstawie zestawu danych obejmującego mniej niż wymagane cztery sezony kąpielowe, jeżeli: 1) kąpielisko zostało niedawno wyznaczone; 2) wystąpiły zmiany, które mogą mieć wpływ na klasyfikację wody w kąpielisku. 4. W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, uwzględnia się wyłącznie wyniki próbek pobranych od momentu wystąpienia tych zmian. 5. Przy klasyfikacji wody w kąpielisku nie należy brać pod uwagę próbek pobranych: 1) podczas występowania krótkotrwałego zanieczyszczenia wywołanego skażeniem mikrobiologicznym, którego przyczyny można zidentyfikować i nie przewiduje się, że będzie ono miało niekorzystny wpływ na jakość wody w kąpielisku przez okres dłuższy niż 72 godziny od pierwszego naruszenia jakości wody w kąpielisku, oraz w związku z wystąpieniem którego podejmowane są działania, o których mowa w załączniku nr 3 do rozporządzenia, oraz 2) w celu potwierdzenia ustąpienia zanieczyszczenia, o którym mowa w pkt 1. 6. Niewzięte pod uwagę próbki, o których mowa w ust. 5, zastępuje się dodatkową próbką pobraną 7 dni po ustąpieniu krótkotrwałego zanieczyszczenia. § 9. 1. Kontrolę wewnętrzną jakości wody w kąpielisku, prowadzoną przez organizatora kąpieliska, dokumentuje się, podając: 1) imię i nazwisko osoby odpowiedzialnej za systematyczne wizualne nadzorowanie wody w kąpielisku i wody zasilającej kąpielisko; 2) datę pobrania planowanych próbek wody w kąpielisku, które nie powinno mieć miejsca później niż cztery dni po terminie wyznaczonym w harmonogramie pobrania próbek; 3) datę pobrania dodatkowych próbek wody, o których mowa w art. 163 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne; 4) informację o zanieczyszczeniu wody stwierdzonym w wyniku wizualnego nadzorowania lub badania wody; 5) informację o wystąpieniu sytuacji wyjątkowej będącej wydarzeniem lub splotem wydarzeń mających wpływ na jakość wody w kąpielisku w danej lokalizacji, którego występowania nie przewiduje się przeciętnie częściej niż raz na cztery lata, oraz informację o zawieszeniu harmonogramu pobrania próbek; 6) datę i godzinę poinformowania właściwego państwowego inspektora sanitarnego o wystąpieniu zmian, które mogłyby mieć wpływ na pogorszenie jakości wody w kąpielisku, oraz o każdym zawieszeniu harmonogramu pobrania próbek wody z kąpieliska i jego przyczynach; 7) datę i godzinę zamknięcia kąpieliska. 2. Organizator kąpieliska zapewnia podjęcie szybkich i właściwych środków zarządzania, w przypadku uzyskania informacji o niespodziewanej sytuacji, która wywarła lub zgodnie z uzasadnionymi przypuszczeniami może wywrzeć niekorzystny wpływ na jakość wody w kąpielisku oraz na zdrowie osób kąpiących się. 3. Organizator kąpieliska przeprowadza odpowiednie kontrole, w przypadku gdy profil wody w kąpielisku wskazuje na możliwość zakwitu sinic, w celu szybkiego wykrycia zagrożenia zdrowia osób kąpiących się. 4. Organizator kąpieliska przeprowadza odpowiednie kontrole, w przypadku gdy profil wody w kąpielisku wskazuje na tendencje do rozmnażania się makroalg lub fitoplanktonu morskiego, w celu stwierdzenia ich obecności na akceptowalnym poziomie oraz zagrożenia dla zdrowia osób kąpiących się. 5. Organizator kąpieliska nadzoruje wizualnie wodę w kąpielisku pod kątem występowania zanieczyszczeń, takich jak pozostałości smoliste, szkło, tworzywa sztuczne, guma lub inne odpady. 6. W sytuacjach, o których mowa w ust. 3-5, organizator kąpieliska podejmuje właściwe środki zarządzania w celu zapobieżenia tym niebezpieczeństwom, a w przypadku oszacowania potencjalnego zagrożenia zdrowotnego podejmuje odpowiednie środki w celu poinformowania ludności. § 10. Oceny kontroli wewnętrznej wykonywanej w ramach urzędowej kontroli jakości wody w kąpielisku dokonuje się przez: 1) ocenę realizacji harmonogramu pobrania próbek; 2) ocenę prawidłowości pobierania próbek wody oraz postępowania z próbkami w trakcie badania wody z kąpieliska; 3) ocenę prowadzonej dokumentacji, wymaganej od organizatora kąpieliska; 4) ocenę sposobu informowania osób kąpiących się o jakości wody w kąpielisku i zaleceniach Państwowej Inspekcji Sanitarnej; 55)Dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 3.) ocenę prawidłowości oznakowania kąpieliska. § 11. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia6)Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 22 kwietnia 2011 r..7)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 16 października 2002 r. w sprawie wymagań, jakim powinna odpowiadać woda w kąpieliskach (Dz. U. poz. 1530), które utraciło moc z dniem 1 stycznia 2011 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne (Dz. U. poz. 253). 1) Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej - zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. poz. 1908). 2) Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji częściowego wdrożenia dyrektywy 2006/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 lutego 2006 r. dotyczącej zarządzania jakością wody w kąpielisku i uchylającej dyrektywę 76/160/EWG (Dz. Urz. UE L 64 z 04.03.2006, str. 37). 3) W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli (Dz. U. poz. 1510), które weszło w życie z dniem 15 października 2015 r. 4) W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 3. 5) Dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 3. 6) Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 22 kwietnia 2011 r. 7) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 16 października 2002 r. w sprawie wymagań, jakim powinna odpowiadać woda w kąpieliskach (Dz. U. poz. 1530), które utraciło moc z dniem 1 stycznia 2011 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne (Dz. U. poz. 253). Załącznik nr 1 - Wymagania, jakim powinna odpowiadać woda w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli, oraz metody referencyjne badań wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli A. Ocena bieżąca jakości wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli Tabela I. Wymagania mikrobiologiczne Lp. Parametr Wartość dopuszczalna Metody referencyjne badań A B C 1 Enterokoki (jtk/100 ml lub NPL/100 ml) ≤400 PN-EN ISO 7899-1 lub PN-EN ISO 7899-2 2 Escherichia coli (jtk/100 ml lub NPL/100 ml) ≤1000 PN-EN ISO 9308-3 lub PN-EN ISO 9308-1 Tabela II. Inne wymagania Lp. Wizualne nadzorowanie wody Występowanie A B 1 Zakwit sinic (smugi, kożuch, piana) brak 2 Rozmnożenie się makroalg lub fitoplanktonu morskiego brak 3 Obecność w wodzie zanieczyszczeń, takich jak materiały smoliste powstające wskutek rafinacji, destylacji lub jakiejkolwiek obróbki pirolitycznej w szczególności pozostałości podestylacyjnych, lub szkło, tworzywa sztuczne, guma oraz inne odpady (w ilości niedającej się natychmiast usunąć) brak B. Ocena oraz klasyfikacja wody w kąpielisku Tabela I. Wymagania mikrobiologiczne dla wód powierzchniowych Lp. Parametr Jakość doskonała Jakość dobra Jakość dostateczna Metody referencyjne badań A B C D E 1 Enterokoki (jtk/100 ml lub NPL/100 ml) 200* 400* 330** PN-EN ISO 7899-1 lub PN-EN ISO 7899-2 2 Escherichia coli (jtk/100 ml lub NPL/100 ml) 500* 1000* 900** PN-EN ISO 9308-3 lub PN-EN ISO 9308-1 * - oparte na ocenie 95-percentyla ** - oparte na ocenie 90-percentyla Tabela II. Wymagania mikrobiologiczne dla wód przybrzeżnych i przejściowych Lp. Parametr Jakość doskonała Jakość dobra Jakość dostateczna Metody referencyjne badań A B C D E 1 Enterokoki (jtk/100 ml lub NPL/100 ml) 100* 200* 185** PN-EN ISO 7899-1 lub PN-EN ISO 7899-2 2 Escherichia coli (jtk/100 ml lub NPL/100 ml) 250* 500* 500** PN-EN ISO 9308-3 lub PN-EN ISO 9308-1 * - oparte na ocenie 95-percentyla ** - oparte na ocenie 90-percentyla Załącznik nr 2 - Sposób pobierania, przechowywania i transportu przed analizą próbek wody z kąpieliska i miejsca wykorzystywanego do kąpieli 18)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 3.. Pobieranie próbek wody z kąpieliska i miejsca wykorzystywanego do kąpieli Pobieranie wody do badań odbywa się w punkcie pobierania próbek wody, który wyznacza się, jeżeli to możliwe, w taki sposób, aby próbki były pobierane 30 centymetrów pod powierzchnią wody oraz w wodzie o głębokości co najmniej 1 metra. W razie podejrzeń dotyczących zanieczyszczenia wody, w szczególności w przypadku awaryjnych zrzutów ścieków lub gwałtownych zmian atmosferycznych, powinno się pobrać próbki wody również w miejscach innych niż punkt pobierania próbek wody, w których podejrzewa się wystąpienie takiego zanieczyszczenia. Pobieranie takich próbek wody, jeżeli to możliwe, powinno odbyć się w taki sposób, jak w punkcie pobierania próbek wody. 2. Sterylizacja butelek (pojemników) na próbki Butelki (pojemniki) na próbki: 1) należy poddawać sterylizacji w autoklawie przez co najmniej 15 minut w temperaturze 121°C lub 2) należy poddawać suchej sterylizacji w temperaturze pomiędzy 160°C a 170°C przez co najmniej 1 godzinę, lub 3) powinny być one napromieniowanymi pojemnikami na próbki uzyskanymi bezpośrednio od wytwórcy z aktualną datą przydatności do użycia. 3. Pobieranie próbek Pojemność butelki (pojemnika) na próbki powinna zależeć od ilości wody potrzebnej do zbadania każdego parametru. Minimalna zawartość to na ogół 250 ml. Butelki (pojemniki) na próbki powinny być wykonane z przezroczystego, bezbarwnego materiału (szkło, polietylen lub polipropylen). Aby zapobiec przypadkowemu zanieczyszczeniu próbki, pobierający próbkę powinien wykorzystać aseptyczną technikę w celu utrzymania sterylności butelek (pojemników) na próbki. Nie zachodzi dodatkowa potrzeba posiadania sterylnego wyposażenia (takiego jak sterylne rękawice chirurgiczne, szczypce lub pręt do próbek), jeżeli próbka jest pobierana prawidłowo. Próbkę należy trwale i wyraźnie oznaczyć na butelce (pojemniku) oraz na formularzu pobierania próbki. 4. Przechowywanie oraz transport przed analizą próbek wody Próbki z wodą należy na każdym etapie transportu chronić przed światłem, w szczególności przed bezpośrednim światłem słonecznym. Próbkę należy zabezpieczyć w temperaturze około 4°C w pojemniku chłodniczym lub lodówce (w zależności od klimatu) aż do jej dostarczenia do laboratorium. Jeżeli przewidywany czas dowozu do laboratorium jest dłuższy niż 4 godziny, wówczas wymagany jest transport w lodówce. Czas pomiędzy pobraniem próbki a jej analizą powinien być możliwie najkrótszy. Zaleca się analizę pr