Obwieszczenie Ministra Rozwojuz dnia 25 marca 2016 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Tekst jednolity rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 4 lipca 2005 r. w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego Załącznik nr 1 - Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej stosowania materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego w procesach produkcyjnych Załącznik nr 2 - Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej prowadzenia prac przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego poza górnictwem Załącznik nr 3 - Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej prowadzenia badań w dziedzinie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego Załącznik nr 3a - Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej prowadzenia prac z zakresu oczyszczania terenów z materiałów wybuchowych, w tym ich niszczenia przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego Załącznik nr 4 - Wzory zaświadczeń Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 296) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 4 lipca 2005 r. w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 1140), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych: 1) rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 28 stycznia 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 160); 2) rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 5 maja 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 623); 3) rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 3 sierpnia 2012 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 913). 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje: 1) § 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 stycznia 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 160), który stanowi: „ § 2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. ” ; 2) § 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 maja 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 623), który stanowi: „ § 2. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. ” ; 3) § 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 3 sierpnia 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 913), który stanowi: „ § 2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. ” . Załącznik - Tekst jednolity rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 4 lipca 2005 r. w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego1)Obecnie działem administracji rządowej - gospodarka kieruje Minister Rozwoju, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju (Dz. U. poz. 1895). Na podstawie art. 20 ust. 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2002 r. o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. z 2015 r. poz. 1100 i 1893 oraz z 2016 r. poz. 544) zarządza się, co następuje: § 1. Rozporządzenie określa: 1) wysokość opłaty za przeprowadzenie szkolenia oraz egzaminu; 2) rodzaje dokumentów potwierdzających praktykę zawodową w zakresie realizacji publicznych pokazów pirotechnicznych o charakterze imprez masowych; 3) zakres i program szkolenia osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego, zwanego dalej „szkoleniem”; 4) zakres i sposób przeprowadzenia egzaminu oraz wzory zaświadczeń potwierdzających przygotowanie zawodowe; 5) podmioty upoważnione do prowadzenia szkolenia. § 2. Opłata za przeprowadzenie szkolenia oraz egzaminu wynosi 70% kwoty przeciętnego wynagrodzenia w kwartale poprzedzającym termin rozpoczęcia szkolenia, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w tym: 1) za przeprowadzenie szkolenia 50% kwoty przeciętnego wynagrodzenia; 2) za przeprowadzenie egzaminu 20% kwoty przeciętnego wynagrodzenia. § 3. Dokumentem potwierdzającym praktykę zawodową w zakresie realizacji publicznych pokazów pirotechnicznych o charakterze imprez masowych jest oświadczenie pracodawcy o odbyciu tej praktyki. § 4. 1. Zakres szkolenia obejmuje zagadnienia dotyczące: 1) ogólnej wiedzy zawodowej w zakresie prac prowadzonych z użyciem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego; 2) znajomości przepisów regulujących zasady nabywania, przechowywania, używania, przemieszczania i transportu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego; 3) zasad bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania prac z użyciem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego; 4) zagrożeń dla życia i zdrowia ludzi, mienia, środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa publicznego, związanych z posiadaniem, przechowywaniem i używaniem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego, oraz sposobów ograniczania lub eliminacji tych zagrożeń; 5) przeciwdziałania zewnętrznym zagrożeniom mogącym wystąpić podczas prowadzonych prac z użyciem materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego. 2. Szkolenie prowadzi się w grupach tematycznych obejmujących: 1) stosowanie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego w procesach produkcyjnych; 2) prowadzenie prac przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego poza górnictwem; 3) badania w dziedzinie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego; 42)Dodany przez § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 stycznia 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 160), które weszło w życie z dniem 4 marca 2009 r.) prowadzenie prac z zakresu oczyszczania terenów z materiałów wybuchowych, w tym ich niszczenia przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego. 3. Uczestnik szkolenia bierze udział w grupie tematycznej odpowiadającej planowanemu rodzajowi prac związanych z dostępem do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego. 4. Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej, o której mowa w: 1) ust. 2 pkt 1, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia; 2) ust. 2 pkt 2, określa załącznik nr 2 do rozporządzenia; 3) ust. 2 pkt 3, określa załącznik nr 3 do rozporządzenia; 43)Dodany przez § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.) ust. 2 pkt 4, określa załącznik nr 3a do rozporządzenia. 5. Szkolenie jest prowadzone odrębnie dla osób zatrudnionych na: 1) samodzielnych stanowiskach, w tym stanowiskach nadzoru; 2) pozostałych stanowiskach. § 5. 1. Z przebiegu szkolenia sporządza się protokół, który zawiera: 1) nazwę podmiotu przeprowadzającego szkolenie; 2) termin i miejsce szkolenia; 3) zakres szkolenia; 4) imię i nazwisko uczestnika szkolenia, jego numer PESEL lub numer dokumentu tożsamości. 2. Protokół, o którym mowa w ust. 1, podpisuje dyrektor podmiotu przeprowadzającego szkolenie lub upoważniona przez niego osoba. § 6. 1. Egzamin przeprowadzają członkowie komisji kwalifikacyjnej wyznaczeni przez jej przewodniczącego spośród specjalistów do spraw: 1) stosowania materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego w procesach produkcyjnych; 2) prowadzenia prac przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego poza górnictwem; 3) badań w dziedzinie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego; 44)Dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.) prowadzenia prac z zakresu oczyszczania terenów z materiałów wybuchowych, w tym ich niszczenia przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego. 2. Egzamin prowadzony w formie ustnej polega na udzieleniu przez osobę egzaminowaną odpowiedzi na zestaw pytań wynikających z programu szkolenia. 3. Wynik egzaminu określa się jako „pozytywny” lub „negatywny”. 4. Osobie, która uzyskała pozytywny wynik egzaminu, wydaje się zaświadczenie potwierdzające przygotowanie zawodowe do wykonywania prac związanych z dostępem do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego. 5. Wzory zaświadczeń potwierdzających przygotowanie zawodowe określa załącznik nr 4 do rozporządzenia. 6. W przypadku negatywnego wyniku egzaminu uczestnik szkolenia może powtórnie przystąpić do egzaminu nie wcześniej niż po upływie 3 miesięcy od dnia, w którym uzyskał negatywny wynik egzaminu. 7. Z przebiegu egzaminu sporządza się protokół, który podpisują przewodniczący i członkowie komisji kwalifikacyjnej przeprowadzający egzamin. § 7. Podmiotami upoważnionymi do prowadzenia szkolenia są: 1) Instytut Przemysłu Organicznego w Warszawie, Wojskowy Instytut Techniczny Uzbrojenia w Zielonce, Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie, Instytut Mechaniki Precyzyjnej w Warszawie, w zakresie: a) stosowania materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego w procesach produkcyjnych, b) prowadzenia prac przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego poza górnictwem, c) badań w dziedzinie materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego; 2) Ośrodek Szkolenia Państwowej Inspekcji Pracy im. Prof. Jana Rosnera we Wrocławiu w zakresie, o którym mowa w pkt 1 lit. a i b; 3) „Poltegor - Instytut” Instytut Górnictwa Odkrywkowego we Wrocławiu w zakresie, o którym mowa w pkt 1 lit. b; 4) Główny Instytut Górnictwa w Katowicach w zakresie, o którym mowa w pkt 1 lit. c; 55)Dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2; w brzmieniu ustalonym przez § 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 3 sierpnia 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 913), które weszło w życie z dniem 25 sierpnia 2012 r.) Wojskowy Instytut Techniczny Uzbrojenia w Zielonce, Wojskowy Instytut Techniki Inżynieryjnej we Wrocławiu im. profesora Józefa Kosackiego, „Bet-Min” Andrzej Górski w Wiechlicach, SPEC-MAJ Lesław Majewski w Oławie, Ośrodek Szkolenia Państwowej Inspekcji Pracy im. Prof. Jana Rosnera we Wrocławiu, „Jakusz” Systemy Zabezpieczeń Bankowych w Kościerzynie oraz BIURO OBSŁUGI INWESTYCJI Elżbieta Olczak-Majewska we Wrocławiu, w zakresie prowadzenia oczyszczania terenów z materiałów wybuchowych; 66)Dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 maja 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 623), które weszło w życie z dniem 14 maja 2009 r.) Wojskowa Akademia Techniczna im. Jarosława Dąbrowskiego w Warszawie w zakresie, o którym mowa w pkt 1 lit. b i c. § 8. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia7)Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 22 lipca 2005 r..8)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 8 listopada 2002 r. w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 1633), które utraciło moc na podstawie art. 6 ustawy z dnia 10 września 2004 r. o zmianie ustawy o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. poz. 2249). 1) Obecnie działem administracji rządowej - gospodarka kieruje Minister Rozwoju, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju (Dz. U. poz. 1895). 2) Dodany przez § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 stycznia 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 160), które weszło w życie z dniem 4 marca 2009 r. 3) Dodany przez § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 4) Dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 5) Dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2; w brzmieniu ustalonym przez § 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 3 sierpnia 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 913), które weszło w życie z dniem 25 sierpnia 2012 r. 6) Dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 maja 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 623), które weszło w życie z dniem 14 maja 2009 r. 7) Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 22 lipca 2005 r. 8) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 8 listopada 2002 r. w sprawie szkolenia i egzaminowania osób mających dostęp do materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego (Dz. U. poz. 1633), które utraciło moc na podstawie art. 6 ustawy z dnia 10 września 2004 r. o zmianie ustawy o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. poz. 2249). Załącznik nr 1 - Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej stosowania materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego w procesach produkcyjnych Lp. Blok problemowy Temat szkolenia 1 2 3 1 Ogólna wiedza zawodowa dotycząca materiałów wybuchowych 1. Podstawowe pojęcia dotyczące materiałów wybuchowych. 2. Formy przemian wybuchowych różnych odmian materiałów wybuchowych. 3. Podstawowe właściwości materiałów wybuchowych mające wpływ na bezpieczeństwo i ich znaczenie praktyczne. 4. Typowe odmiany i formy użytkowe materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego. 5. Substancje o właściwościach wybuchowych. 6. Klasyfikacja materiałów wybuchowych dla celów transportowych, jej zasady i znaczenie praktyczne. 7. Obszary zastosowań materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych. 8. Procedury oceny zgodności oraz wymagania w stosunku do wprowadzanych do obrotu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego. 2 Przepisy regulujące zasady nabywania, posiadania, przechowywania, przetwarzania, przemieszczania i transportu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego 1. Regulacje prawne dotyczące wydawania oraz cofania pozwoleń na nabywanie, przechowywanie i używanie materiałów wybuchowych. 2. Regulacje prawne dotyczące transportu i przemieszczania materiałów wybuchowych. 3. Regulacje prawne dotyczące przechowywania materiałów wybuchowych. 4. Ewidencjonowanie nabytych, zużytych, przechowywanych, przemieszczanych i zbytych materiałów wybuchowych. 5. Wymagania dotyczące obiektów, w których przetwarzane i stosowane są materiały wybuchowe w procesie produkcyjnym. 3 Przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy podczas stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych 1. Regulacje prawne dotyczące BHP stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych: 1) ustawa - Kodeks pracy wraz z aktami wykonawczymi; 2) ustawa o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego wraz z aktami wykonawczymi; 3) ustawa o substancjach i preparatach niebezpiecznych wraz z aktami wykonawczymi. 2. Analiza wypadków i katastrof związanych ze stosowaniem materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych. 3. Specyfika prac związanych ze stosowaniem materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych. 4 Przeciwdziałanie zagrożeniom dla życia i zdrowia ludzi, mienia i środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa publicznego przy stosowaniu materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych 1. Typowe zagrożenia wewnętrzne i zewnętrzne związane ze stosowaniem materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych. 2. Ocena ryzyka zawodowego występującego przy obrocie i stosowaniu materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych. 3. Działania zmierzające do minimalizacji poziomu ryzyka zawodowego. 4. Obowiązki wynikające ze stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych w ilościach ustalonych dla zakładów zagrożonych wystąpieniem poważnej awarii przemysłowej. 5. Postępowanie w przypadku zagrożenia zdrowia lub życia ludzkiego na wszystkich etapach stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych. 5 Przeciwdziałanie zewnętrznym zagrożeniom, jakie mogą mieć miejsce podczas stosowania materiałów wybuchowych w procesach produkcyjnych 1. Regulacje prawne dotyczące ochrony osób i mienia w odniesieniu do przedsiębiorców stosujących materiały wybuchowe w procesach produkcyjnych. 2. Charakter zewnętrznych zagrożeń dla przedsiębiorców stosujących materiały wybuchowe oraz omówienie typowych przykładów działań przestępczych w stosunku do nich: 1) omówienie typowych przykładów wykorzystania materiałów wybuchowych w celach przestępczych i terrorystycznych; 2) sposoby oddziaływania w sposób przestępczy na przedsiębiorców i osoby mające dostęp do materiałów wybuchowych; 3) sposoby oddziaływania na służby nadzoru i ochrony obiektów i terenów, gdzie są prowadzone prace z użyciem materiałów wybuchowych; 4) kradzieże surowców, półproduktów i gotowych wyrobów. 3. Sposoby reagowania w sytuacjach zagrożeń i zasady współpracy z organami ścigania. Uwaga. Łączny czas realizacji programu szkolenia określa się na 8-24 godzin. Załącznik nr 2 - Programy szkolenia dla osób biorących udział w grupie tematycznej dotyczącej prowadzenia prac przy użyciu materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego poza górnictwem Lp. Blok problemowy Temat szkolenia 1 2 3 1 Ogólna wiedza zawodowa dotycząca materiałów wybuchowych 1. Podstawowe pojęcia dotyczące materiałów wybuchowych. 2. Formy przemian wybuchowych materiałów wybuchowych i substancji o właściwościach wybuchowych. 3. Podstawowe właściwości materiałów wybuchowych mające wpływ na bezpieczeństwo i ich znaczenie praktyczne. 4. Klasyfikacja materiałów wybuchowych dla celów transportowych, jej zasady i znaczenie praktyczne. 5. Typowe odmiany i formy użytkowe materiałów wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego. 6. Sposoby i środki inicjowania ładunków materiałów wybuchowych. 7. Dobór sprzętu strzałowego. 8. Obszary zastosowań materiałów wybuchowych i substancji o właściwościach wybuchowych: - roboty wyburzeniowe w budownictwie, - strzelania w metalach (kruszenie złomu, obróbka wybuchowa metalu, prace w hutnictwie), - strzelania w bu