Obwieszczenie Ministra Infrastrukturyz dnia 16 marca 2018 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie zdatności statków powietrznych do lotu 1)Minister Infrastruktury kieruje działem administracji rządowej - transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. poz. 101 i 176). Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie zdatności statków powietrznych do lotu Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Certyfikat typu i uzupełniający certyfikat typu Rozdział 3 - Orzeczenie zdatności Rozdział 4 - Próby w locie i loty próbne Rozdział 5 - Sposób sprawdzania zdatności statków powietrznych do lotu Rozdział 6 - Eksportowe świadectwo zdatności do lotu Rozdział 7 - Zezwolenie na loty w szczególnych okolicznościach Rozdział 8 - Przepisy przejściowe i końcowe Załącznik nr 1 - Wzór certyfikatu typu Załącznik nr 2 - Wzór uzupełniającego certyfikatu typu Załącznik nr 3 - Wzór wniosku o wydanie orzeczenia zdatności Załącznik nr 4 - Wzór orzeczenia zdatności Załącznik nr 5 - Wzór wniosku o wydanie świadectwa zdatności do lotu Załącznik nr 6 - Wzór świadectwa zdatności do lotu Załącznik nr 7 - Wzór wniosku o wydanie eksportowego świadectwa zdatności do lotu statku powietrznego Załącznik nr 8 - Wzór eksportowego świadectwa zdatności do lotu Załącznik nr 9 - Wzór wniosku o wydanie zezwolenia na loty w szczególnych okolicznościach Załącznik nr 10 - Wzór zezwolenia na loty w szczególnych okolicznościach Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1523) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie zdatności statków powietrznych do lotu (Dz. U. poz. 519), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 25 października 2017 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie zdatności statków powietrznych do lotu (Dz. U. z 2018 r. poz. 157). 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje § 2-4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 25 października 2017 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zdatności statków powietrznych do lotu (Dz. U. z 2018 r. poz. 157), które stanowią: „ § 2. Certyfikaty typu, uzupełniające certyfikaty typu, świadectwa zdatności do lotu, eksportowe świadectwa zdatności do lotu oraz zezwolenia na loty, o których mowa w art. 50 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (Dz. U. z 2017 r. poz. 959 i 1089 oraz z 2018 r. poz. 138), wydane na podstawie przepisów dotychczasowych, zachowują ważność przez okres, na jaki zostały wydane. § 3. Postępowania dotyczące certyfikatów typu, uzupełniających certyfikatów typu, świadectw zdatności do lotu, eksportowych świadectw zdatności do lotu oraz zezwoleń na loty, o których mowa w art. 50 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze, wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych. § 4. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia. ” . 1) Minister Infrastruktury kieruje działem administracji rządowej - transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. poz. 101 i 176). Załącznik - Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie zdatności statków powietrznych do lotu1)Obecnie działem administracji rządowej - transport kieruje Minister Infrastruktury, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. poz. 101 i 176). Na podstawie art. 53c ust. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (Dz. U. z 2017 r. poz. 959 i 1089 oraz z 2018 r. poz. 138 i 650) zarządza się, co następuje: Rozdział 1 Przepisy ogólne § 1. Rozporządzenie określa, w zakresie niezastrzeżonym dla Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego (EASA): 1) sposób postępowania przy zmianie, zawieszaniu i cofaniu certyfikatu typu, uzupełniającego certyfikatu typu oraz wzory tych dokumentów; 2) sposób postępowania przy wydawaniu, zmianie, zawieszaniu i cofaniu orzeczenia zdatności oraz wzory tego orzeczenia i wniosku o jego wydanie; 3) rodzaje prób w locie i lotów próbnych oraz sposób i warunki ich przeprowadzania, w tym wymagania dotyczące personelu lotniczego uczestniczącego w próbach w locie i lotach próbnych; 4) sposób sprawdzania zdatności statków powietrznych do lotu, w tym sposób: a) postępowania przy wydawaniu świadectwa zdatności do lotu oraz eksportowego świadectwa zdatności do lotu, okres ważności świadectwa zdatności do lotu oraz wzory tych świadectw i wzory wniosków o ich wydanie, b) stwierdzania utrzymywania przez statek powietrzny zdatności do lotu, c) postępowania przy zawieszaniu, odnawianiu i cofaniu świadectwa zdatności do lotu, d) postępowania przy wydawaniu zezwolenia na lot, o którym mowa w art. 50 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze, termin jego ważności oraz wzory zezwolenia i wniosku o jego wydanie. § 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o: 1) ustawie - rozumie się przez to ustawę z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze; 2) Prezesie Urzędu - rozumie się przez to Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego; 3) rozporządzeniu 748/2012 - rozumie się przez to rozporządzenie Komisji nr 748/2012 z dnia 3 sierpnia 2012 r. ustanawiające przepisy wykonawcze dotyczące certyfikacji statków powietrznych i związanych z nimi wyrobów, części i akcesoriów w zakresie zdatności do lotu i ochrony środowiska oraz dla certyfikacji organizacji projektujących i produkujących (Dz. Urz. WE L 224 z 21.08.2012, z późn. zm.); 4) projekcie typu - rozumie się przez to dokument, o którym mowa w pkt 21A.31 załącznika do rozporządzenia 748/2012; 5) zmianach drobnych i poważnych w projekcie typu - rozumie się przez to zmiany, o których mowa w pkt 21A.91 załącznika do rozporządzenia 748/2012; 6) statku powietrznym - rozumie się także silnik albo śmigło; 72)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 25 października 2017 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zdatności statków powietrznych do lotu (Dz. U. z 2018 r. poz. 157), które weszło w życie z dniem 19 lutego 2018 r.) podstawie certyfikacji - rozumie się przez to wymagania techniczne, według których statek powietrzny jest budowany. Rozdział 2 Certyfikat typu i uzupełniający certyfikat typu § 3. 1. Postępowanie w sprawie zmiany w certyfikacie typu wszczyna się na wniosek złożony do Prezesa Urzędu przez: 1) posiadacza certyfikatu typu, który może wnioskować o zatwierdzenie poważnej zmiany w projekcie typu, lub 2) osobę prawną, osobę fizyczną lub podmiot nieposiadający osobowości prawnej, który może wnioskować o zatwierdzenie drobnej zmiany w projekcie typu - zwanymi dalej „wnioskującym”. 2. W przypadku gdy wnioskujący, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, składa wniosek o zatwierdzenie poważnej zmiany w projekcie typu, Prezes Urzędu wydaje uzupełniający certyfikat typu. § 4. 1. W postępowaniu w sprawie zmiany w certyfikacie typu czynności certyfikacyjne przeprowadza się według harmonogramu sporządzonego przez wnioskującego i zaakceptowanego przez Prezesa Urzędu. 2. W harmonogramie, o którym mowa w ust. 1, wnioskujący określa, na jakim etapie postepowania w sprawie zmiany w certyfikacie typu zostaną przedstawione Prezesowi Urzędu następujące dokumenty:3)Wprowadzenie do wyliczenia w brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 1) „Opis techniczny projektu oraz wskazanie wstępnej podstawy certyfikacji”; 2) „Program certyfikacji”; 3) „Opis spełnionych wymagań technicznych”; 4) „Sprawozdanie końcowe”. 3. Prezes Urzędu powiadamia wnioskującego o przyjęciu wniosku do realizacji oraz o nazwisku osoby wyznaczonej do kontaktów. § 54)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 3 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.. 1. Postępowanie w sprawie zmiany w certyfikacie typu dzieli się na etapy: 1) wstępny; 2) bieżący; 3) przed lotami; 4) końcowy. 2. Z każdego etapu postępowania w sprawie zmiany w certyfikacie typu sporządza się protokół, którego kopię doręcza się wnioskującemu. § 6. 1. Wprowadzenie zmiany w certyfikacie typu następuje po: 1) zbadaniu spełnienia wymagań budowy statku powietrznego i po przeprowadzeniu prób w locie; 2) przeprowadzeniu inspekcji typu; 3) zatwierdzeniu instrukcji, do których jest wymagane wprowadzenie zmian w zakresie: a) użytkowania w locie, b) użytkowania silnika lub śmigła, c) zabudowy silnika lub śmigła, d) obsługi technicznej statku powietrznego w części dotyczącej zdatności do lotu, e) napraw. 2. Jeżeli wprowadzenie zmian w certyfikacie typu dotyczy: 1) posiadacza certyfikatu typu, 2) typu i modelu certyfikowanego statku powietrznego, 3) podstawy certyfikacji, w tym danych dotyczących zdatności do lotu, emisji i hałasu, 4) charakterystyki technicznej i ograniczeń eksploatacyjnych statku powietrznego, 5) zatwierdzonych instrukcji statku powietrznego - Prezes Urzędu do zmiany w certyfikacie typu załącza zmieniony arkusz danych technicznych. 3. Wzór certyfikatu typu określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. § 7. 1. Prezes Urzędu zawiesza certyfikat typu po przeprowadzeniu kontroli organizacji projektującej, w wyniku której wykazano, że typ statku powietrznego przestał spełniać wymagania ustanowione przepisami prawa w zakresie ciągłej zdatności statku powietrznego do lotu. 2. (uchylony).5)Przez § 1 pkt 4 lit. a rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 3. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, w decyzji dotyczącej zawieszenia certyfikatu typu Prezes Urzędu określa czynności, jakie należy podjąć w celu usunięcia stwierdzonych niezgodności. 46)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 4 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2.. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, posiadacz certyfikatu typu zwraca certyfikat typu Prezesowi Urzędu. 5. Po dokonaniu przez Prezesa Urzędu zawieszenia certyfikatu typu w certyfikacie typu zamieszcza się: 1) nadruk albo pieczątkę „ZAWIESZONE - SUSPENDED”; 2) datę oraz podpis osoby zamieszczającej nadruk albo pieczątkę. 6. Oznaczenia, o których mowa w ust. 5, zamieszcza się również na egzemplarzu certyfikatu typu, będącym w posiadaniu Prezesa Urzędu. § 8. 1. Prezes Urzędu cofa certyfikat typu po przeprowadzeniu kontroli organizacji projektującej, która wykazała, że nie została przywrócona zgodność z przepisami prawa w zakresie ciągłej zdatności statku powietrznego do lotu. 2. Posiadacz certyfikatu typu, któremu cofnięto certyfikat, jest obowiązany zwrócić dokument Prezesowi Urzędu. 3. Cofnięcie certyfikatu typu jest skuteczne w stosunku do wszystkich statków powietrznych wyprodukowanych zgodnie z danym certyfikatem typu. § 9. 1. Do postępowania w sprawie wydania, zmiany, zawieszania i cofania uzupełniającego certyfikatu typu stosuje się odpowiednio przepisy § 4-8. 2. Wzór uzupełniającego certyfikatu typu określa załącznik nr 2 do rozporządzenia. Rozdział 3 Orzeczenie zdatności § 10. 1. Do postępowania w sprawie wydania, zmiany, zawieszania i cofania orzeczenia zdatności stosuje się odpowiednio przepisy § 4-8. 2. Wzór wniosku o wydanie orzeczenia zdatności określa załącznik nr 3 do rozporządzenia. 3. Wzór orzeczenia zdatności określa załącznik nr 4 do rozporządzenia. Rozdział 4 Próby w locie i loty próbne7)Rozdział w brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 5 rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. § 11. 1. Próby w locie, które obejmują związane z tymi próbami próby na ziemi, ze względu na rodzaje lotów dzielą się na loty: 1) wykonywane na potrzeby opracowywania nowego projektu statku powietrznego, części i akcesoriów; 2) wykonywane w celu wykazania spełnienia podstawy certyfikacji lub zgodności z projektem typu; 3) wykonywane w celu poddania eksperymentom nowych koncepcji projektowych, wymagających niekonwencjonalnych manewrów lub profili lotu, w przypadku których mogłoby dojść do wykroczenia poza zatwierdzoną obwiednię warunków lotu; 4) szkoleniowe w ramach szkolenia w zakresie prób w locie. 2. Próby w locie ze względu na stopień złożoności, poziom zagrożenia i wymagane kwalifikacje personelu lotniczego dzielą się na: 1) kategorię pierwszą: a) lot początkowy nowego typu statku powietrznego lub statku powietrznego, którego właściwości lotne lub sterowania mogły zostać znacząco zmodyfikowane, b) lot, w czasie którego należy się spodziewać właściwości lotnych znacząco różniących się od znanych dotychczas, c) lot wykonywany w celu zbadania nowatorskich lub niekonwencjonalnych cech projektu statku powietrznego lub techniki jego wykonania, d) lot wykonywany w celu wyznaczenia lub rozszerzenia obwiedni warunków lotu, e) lot wykonywany w celu wyznaczenia wymaganych osiągów, właściwości lotnych i sterowania, w przypadku osiągnięcia wartości granicznych obwiedni warunków lotu, f) lot szkoleniowy w ramach szkolenia w zakresie prób w locie kategorii pierwszej w organizacjach projektujących lub produkujących; 2) kategorię drugą: a) lot niesklasyfikowany jako próby w locie kategorii pierwszej wykonywany statkiem powietrznym, dla którego nie został jeszcze wydany certyfikat typu, b) lot niesklasyfikowany jako próby w locie kategorii pierwszej wykonywany statkiem powietrznym, dla którego został wydany certyfikat typu, po wprowadzeniu na tym statku powietrznym niezatwierdzonej modyfikacji, a który wymaga: - ogólnej oceny zachowania statku powietrznego, lub - oceny podstawowych procedur załogi statku powietrznego, w przypadku korzystania z nowego lub zmodyfikowanego systemu lub potrzeby wprowadzenia takiego systemu, lub - wykroczenia poza ograniczenia aktualnie zatwierdzonych warunków użytkowania, ale w obszarze badanej obwiedni warunków lotu, c) lot szkoleniowy w ramach szkolenia w zakresie prób w locie kategorii drugiej w organizacjach projektujących lub produkujących; 3) kategorię trzecią: a) lot wykonywany każdym egzemplarzem statku powietrznego w celu wydania poświadczenia zgodności po zakończeniu jego budowy, który nie wymaga przekraczania ograniczeń warunków użytkowania wynikających z certyfikatu typu lub instrukcji użytkowania w locie, b) lot niesklasyfikowany jako próby w locie kategorii pierwszej lub kategorii drugiej wykonywany statkiem powietrznym, dla którego został wydany certyfikat typu, w przypadku wprowadzenia na tym statku powietrznym zmiany wynikającej ze zmiany projektu typu, która podlegać będzie zatwierdzeniu. § 12. 1. Próby w locie przeprowadza się zgodnie z programem prób w locie zawierającym: 1) opis przedmiotu próby w locie, obejmujący: a) podstawowe dane geometryczne oraz rysunek statku powietrznego w trzech rzutach, b) projektowy ciężar i pole położeń środka ciężkości statku powietrznego, c) projektowe ograniczenia statku powietrznego opatrzone uwagą: „W trakcie prób w locie obowiązują ograniczenia potwierdzone przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego w tymczasowej instrukcji użytkowania w locie.”, d) informacje o zespole napędowym statku powietrznego, e) inne informacje określone w zakresie odpowiadającym informacjom podawanym w tymczasowej instrukcji użytkowania w locie; 2) cel prób w locie; 3) wskazanie przepisów, na podstawie których są przeprowadzane próby w locie; 4) zakres prób w locie; 5) wykaz wyposażenia przewidywanego do wykorzystania w trakcie przeprowadzania prób w locie; 6) opis sposobu, w jaki wyposażenie będzie skalowane i sprawdzane przed próbami w locie; 7) opis sposobu, w jaki będzie wykazane spełnianie w niezbędnym zakresie wymagań technicznych zawartych w podstawie certyfikacji przed próbami w locie; 8) procedury przeprowadzania prób w locie; 9) kolejność realizacji prób w locie; 10) sposób organizacji prób w locie; 11) środki bezpieczeństwa właściwe dla kategorii prób w locie; 12) sposób dokumentowania prób w locie; 13) warunki przeprowadzenia prób w locie, w tym wymagania i warunki dla osób uczestniczących w próbach w locie, o ile nie stanowią części instrukcji operacyjnej prób w locie organizacji projektującej lub produkującej; 14) sposób zapoznania osób uczestniczących w próbach w locie z zasadami postępowania w przypadkach sytuacji niebezpiecznych oraz z użyciem środków ratowniczych. 2. Tymczasowa instrukcja użytkowania w locie, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. e, zawiera: 1) ograniczenia warunków lotu statku powietrznego, przy czym w formie tabeli zamieszcza się ograniczenia prędkości lotu, współczynnika obciążenia, ciężaru i położenia środka ciężkości; 2) wskazówki i informacje niezbędne dla członków załogi statku powietrznego do bezpiecznego przeprowadzenia próby w locie. § 13. Zakres instrukcji operacyjnej prób w locie określa: 1) pkt 21.A.243 lit. a w załączniku I do rozporządzenia 748/2012 - w przypadku organizacji projektującej; 2) pkt 21.A.143 lit. a w załączniku I do rozporządzenia 748/2012 - w przypadku organizacji produkującej. § 14. 1. Próby w locie przeprowadza pilot posiadający uprawnienie pilota doświadczalnego klasy odpowiedniej do kategorii prób w locie, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 104 ust. 1 ustawy. 2. Jeżeli w programie prób w locie w zakresie warunków przeprowadzania prób w locie przewiduje się rozszerzoną ocenę statku powietrznego z załogą jednoosobową, próby w locie kategorii pierwszej, o których mowa w § 11 ust. 2 pkt 1 lit. b-e, może przeprowadzać, na warunkach określonych w programie prób w locie, również pilot posiadający uprawnienie pilota doświadczalnego klasy drugiej oraz praktykę lotniczą wymaganą do wydania uprawnienia pilota doświadczalnego klasy pierwszej odpowiednio do rodzaju posiadanej licencji, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 104 ust. 1 ustawy. 3. Próby w locie kategorii trzeciej, o których mowa w § 11 ust. 2 pkt 3 lit. b, może przeprowadzać również pilot posiadający ważną licencję odpowiednią dla kategorii statku powietrznego, który jest przedmiotem próby w locie, oraz praktykę lotniczą wymaganą do wydania uprawnienia pilota doświadczalnego klasy trzeciej odpowiednio do rodzaju posiadanej licencji, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 104 ust. 1 ustawy. 4. Jeżeli w programie prób w locie w zakresie warunków przeprowadzania prób w locie przewiduje się rozszerzoną ocenę statku powietrznego z załogą wieloosobową w zastosowaniach do operacji specjalnych, w tym w rolnictwie, budownictwie, fotografii, miernictwie, obserwacji i patrolowaniu, reklamie powietrznej, próby w locie może przeprowadzać na warunkach określonych w programie prób w locie, w charakterze drugiego pilota, również pilot nieposiadający uprawnień pilota doświadczalnego, który posiada praktykę lotniczą wymaganą do wydania uprawnienia pilota doświadczalnego klasy odpowiedniej do prób w locie odpowiednio do rodzaju posiadanej licencji, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 104 ust. 1 ustawy. § 15. Sprawozdanie z prób w locie zawiera: 1) opis przedmiotu prób w locie; 2) cel prób w locie; 3) podstawę przeprowadzenia prób w locie; 4) zakres prób w locie; 5) chronologiczny wykaz wszystkich zmian na prototypie statku powietrznego lub egzemplarzu statku powietrznego, na którym przeprowadzano próby w locie, dokonywanych w rezultacie prób w locie, które wykazały niespełnienie wymagań technicznych zawartych w podstawie certyfikacji, ze wskazaniem przyczyny wprowadzenia zmiany na prototypie statku powietrznego; 6) przebieg prób w locie, w tym informacje o zjawiskach nietypowych lub niebezpiecznych zaistniałych w trakcie przeprowadzania prób w locie; 7) szczegółowe dane dotyczące każdej z p