Ustawaz dnia 21 lutego 2019 r.o Sieci Badawczej Łukasiewicz 1)Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym, ustawę z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, ustawę z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawę z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawę z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym, ustawę z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej, ustawę z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi, ustawę z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym, ustawę z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, ustawę z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, ustawę z dnia 13 kwietnia 2007 r. o kompatybilności elektromagnetycznej, ustawę z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej, ustawę z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, ustawę z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, ustawę z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych, ustawę z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Nauki, ustawę z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, ustawę z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Polskiej Akademii Nauk, ustawę z dnia 20 maja 2010 r. o wyrobach medycznych, ustawę z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych, ustawę z dnia 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych, ustawę z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej, ustawę z dnia 22 grudnia 2015 r. o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji, ustawę z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe, ustawę z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, ustawę z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, ustawę z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz ustawę z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw. Spis treści Treść ustawy Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Organy Centrum Łukasiewicz Rozdział 3 - Organy instytutu Sieci Rozdział 4 - Działalność Centrum Łukasiewicz i instytutów Sieci Rozdział 5 - Nadzór nad działalnością Centrum Łukasiewicz i instytutów Sieci Rozdział 6 - Ewaluacja działalności Sieci i instytutów Sieci Rozdział 7 - Tworzenie, łączenie, podział, likwidacja i upadłość instytutów Sieci Rozdział 8 - Pracownicy Centrum Łukasiewicz i instytutów Sieci Rozdział 9 - Gospodarka finansowa Sieci Rozdział 10 - Zmiany w przepisach Rozdział 11 - Przepisy przejściowe i dostosowujące oraz przepis końcowy Treść ustawy Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. 1. Sieć Badawczą Łukasiewicz, zwaną dalej „Siecią”, tworzą: 1) Centrum Łukasiewicz; 2) instytuty działające w ramach Sieci, zwane dalej „instytutami Sieci”. 2. Celami Sieci są: 1) prowadzenie badań aplikacyjnych i prac rozwojowych, a w uzasadnionych przypadkach także badań podstawowych, w tym na rzecz obronności i bezpieczeństwa państwa, szczególnie ważnych dla realizacji: a) polityki gospodarczej i innowacyjnej państwa określonej w strategiach rozwoju, b) polityki naukowej państwa, o której mowa w art. 6 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. poz. 1668, 2024 i 2245 oraz z 2019 r. poz. 276 i 447), 2) transfer wiedzy oraz wdrażanie wyników badań naukowych i prac rozwojowych, o których mowa w pkt 1, do gospodarki, 3) wspieranie polityki gospodarczej państwa, w szczególności przez dokonywanie: a) prognoz trendów i skutków zmian technologicznych, które mogą mieć silny wpływ na społeczeństwo i jego rozwój, b) analiz aktualnego stanu techniki oraz opracowywanie technologicznych map drogowych na potrzeby polityk publicznych, 4) prowadzenie działalności mającej na celu kształtowanie świadomości społecznej na temat zaawansowanych technologii - przez Centrum Łukasiewicz i instytuty Sieci. Art. 2. 1. Centrum Łukasiewicz jest państwową osobą prawną powołaną do planowania i koordynowania badań naukowych i prac rozwojowych, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1, prowadzonych przez instytuty Sieci. 2. Do zadań Centrum Łukasiewicz należy: 1) zapewnienie mechanizmów współpracy podmiotów tworzących Sieć; 2) zapewnienie środków finansowych na realizację celów Sieci; 3) realizacja projektów badawczych w ramach celu Sieci, o którym mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1; 4) komercjalizacja wyników badań naukowych i prac rozwojowych, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1, lub know-how związanego z tymi wynikami, zwana dalej „komercjalizacją”; 5) współpraca międzynarodowa w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych oraz komercjalizacji. 3. Siedzibą Centrum Łukasiewicz jest miasto stołeczne Warszawa. 4. Centrum Łukasiewicz ma prawo używania okrągłej pieczęci z wizerunkiem orła ustalonym dla godła Rzeczypospolitej Polskiej i nazwą Centrum Łukasiewicz w otoku. Art. 3. 1. Instytut Sieci jest państwową osobą prawną powołaną do prowadzenia badań naukowych i prac rozwojowych, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1. 2. Do zadań instytutu Sieci należy: 1) realizacja projektów badawczych w ramach celu Sieci, o którym mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1; 2) komercjalizacja; 3) współpraca międzynarodowa w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych oraz komercjalizacji. 3. Instytut Sieci nabywa osobowość prawną z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, zwanego dalej „KRS”. 4. Instytut Sieci używa nazwy składającej się z określenia „Sieć Badawcza Łukasiewicz” i członu wskazującego na główny zakres działalności badawczej tego instytutu, bez wskazywania jego siedziby. 5. Instytut Sieci ma prawo używania okrągłej pieczęci z wizerunkiem orła ustalonym dla godła Rzeczypospolitej Polskiej i nazwą instytutu Sieci w otoku. 6. Instytut Sieci występuje w obrocie we własnym imieniu i na własny rachunek. 7. Instytut Sieci nie odpowiada za zobowiązania Skarbu Państwa ani innych osób prawnych. Skarb Państwa nie odpowiada za zobowiązania instytutu Sieci. Art. 4. Poza działalnością podstawową, o której mowa w art. 2 ust. 2 i art. 3 ust. 2, Centrum Łukasiewicz i instytuty Sieci mogą: 1) realizować projekty badawcze w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych innych niż określone w art. 1 ust. 2 pkt 1; 2) produkować unikatową aparaturę badawczą i unikatowe materiały; 3) prowadzić działalność: a) metrologiczną, normalizacyjną i certyfikacyjną, b) w zakresie standaryzacji procesów wspierających rozwój innowacyjności, c) w zakresie popularyzacji nauki i wiedzy o nowych technologiach; 4) dokonywać oceny zgodności; 5) opracowywać prototypy nowych rozwiązań technologicznych na podstawie projektów badawczych realizowanych przez podmioty systemu szkolnictwa wyższego i nauki, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1, 2, 4-6 i 8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce; 6) prowadzić kursy i szkolenia kadr dla gospodarki; 7) prowadzić inną działalność związaną z charakterem Centrum Łukasiewicz albo instytutu Sieci. Art. 5. 1. W Centrum Łukasiewicz jest prowadzona kontrola wewnętrzna polegająca na badaniu: 1) czynności w toku ich wykonywania w celu oceny prawidłowości ich realizacji z punktu widzenia legalności, gospodarności, celowości i rzetelności; 2) stanu faktycznego i dokumentów odzwierciedlających wykonane czynności. 2. Prezes Centrum Łukasiewicz, zwany dalej „Prezesem”, odpowiada za organizację i prawidłowe działanie kontroli wewnętrznej w Centrum Łukasiewicz oraz za należyte wykorzystanie jej wyników. Art. 6. 1. Działalność Centrum Łukasiewicz podlega audytowi zewnętrznemu w zakresie prawidłowości realizacji zadań, rocznego planu finansowego i sprawozdawczości, a także funkcjonowania kontroli wewnętrznej. 2. Audyt zewnętrzny przeprowadza się nie rzadziej niż co 4 lata. 3. Audyt zewnętrzny obejmuje działalność Centrum Łukasiewicz w roku kalendarzowym z okresu, o którym mowa w ust. 2. Art. 7. 1. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki, w drodze rozporządzenia, nadaje Centrum Łukasiewicz statut, który określa: 1) tryb pracy organów Centrum Łukasiewicz, 2) sposób i tryb prowadzenia kontroli wewnętrznej w Centrum Łukasiewicz - mając na uwadze zapewnienie prawidłowej realizacji celu jego działalności określonego w art. 2 ust. 1. 2. Strukturę organizacyjną i tryb pracy komórek organizacyjnych Centrum Łukasiewicz określa regulamin organizacyjny Centrum Łukasiewicz. Art. 8. 1. Instytut Sieci działa na podstawie statutu określającego przedmiot i zakres działalności instytutu Sieci oraz tryb pracy jego organów. 2. Strukturę organizacyjną i tryb pracy komórek organizacyjnych instytutu Sieci określa regulamin organizacyjny instytutu Sieci. Art. 9. 1. Centrum Łukasiewicz działa zgodnie z rocznymi planami działalności. 2. Instytut Sieci działa zgodnie z rocznymi planami działalności. 3. Sieć działa zgodnie z: 1) rocznymi planami działalności; 2) 4-letnimi i 10-letnimi strategiami działalności. Rozdział 2 Organy Centrum Łukasiewicz Art. 10. Organami Centrum Łukasiewicz są: 1) Prezes; 2) Rada Centrum Łukasiewicz, zwana dalej „Radą”. Art. 11. 1. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki powołuje na okres 5 lat: 1) Prezesa; 2) Wiceprezesów Centrum Łukasiewicz, zwanych dalej „Wiceprezesami”, w liczbie nie większej niż 4, w tym Wiceprezesa do spraw badawczych - na wniosek Prezesa. 2. Powołanie, o którym mowa w ust. 1, stanowi nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 917, z późn. zm.2)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. poz. 1000, 1076, 1608, 1629, 2215, 2244, 2245, 2377 i 2432.). 3. Ta sama osoba może pełnić funkcję Prezesa lub Wiceprezesa nie dłużej niż przez 2 następujące po sobie okresy, o których mowa w ust. 1. Art. 12. 1. Przed powołaniem Prezesa lub Wiceprezesa minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki zawiera z nim umowę o zarządzanie Siecią. 2. Umowę o zarządzanie Siecią zawiera się na okres 5 lat. Umowa zaczyna obowiązywać z dniem powołania Prezesa lub Wiceprezesa. 3. Umowa o zarządzanie Siecią określa w szczególności: 1) warunki wynagradzania Prezesa lub Wiceprezesa w oparciu o przepisy ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1252 i 2215 oraz z 2019 r. poz. 492); 2) kryteria oceny pracy Prezesa lub Wiceprezesa; 3) przesłanki i tryb jej rozwiązania przed upływem okresu, na który została zawarta. 4. Odmowa zawarcia umowy o zarządzanie Siecią przez kandydata na Prezesa lub Wiceprezesa skutkuje odmową jego powołania przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki. 5. Z dniem rozwiązania umowy o zarządzanie Siecią minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki odwołuje Prezesa lub Wiceprezesa. Art. 13. 1. Prezesem może być osoba, która: 1) korzysta z pełni praw publicznych; 2) posiada co najmniej stopień naukowy doktora; 3) posiada znajomość języka angielskiego w stopniu umożliwiającym swobodne porozumiewanie się, również w sprawach dotyczących działalności badawczo-rozwojowej; 4) posiada co najmniej 6-letnie doświadczenie zawodowe, w tym co najmniej 3-letnie na stanowiskach kierowniczych; 5) posiada co najmniej 3-letnie doświadczenie w sektorze publicznym, gospodarczym lub finansowym; 6) nie była skazana prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe; 7) nie została ukarana zakazem pełnienia funkcji związanych z dysponowaniem środkami publicznymi, o którym mowa w art. 31 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1458, 1669, 1693 i 2192); 8) w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. nie pracowała w organach bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944 -1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. z 2019 r. poz. 430, 399 i 447), nie pełniła w nich służby ani nie współpracowała z tymi organami. 2. Wiceprezesem może być osoba, która: 1) spełnia wymagania, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 3 i 5-8; 2) posiada co najmniej tytuł zawodowy magistra lub równorzędny; 3) posiada co najmniej 3-letnie doświadczenie w kierowaniu zespołami pracowniczymi. 3. Wiceprezesem do spraw badawczych może być osoba, która: 1) spełnia wymagania, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3 i 6-8, oraz wymaganie, o którym mowa w ust. 2 pkt 3; 2) posiada co najmniej 3-letnie doświadczenie w sektorze badawczo-rozwojowym. 4. Prezes i Wiceprezesi składają przed powołaniem na stanowisko pisemne oświadczenia o spełnianiu wymagań, o których mowa odpowiednio w ust. 1‒3. Art. 14. 1. Prezes kieruje Centrum Łukasiewicz i reprezentuje je na zewnątrz. 2. Prezes: 1) opracowuje projekty 4-letnich i 10-letnich strategii działalności Sieci; 2) sporządza projekt rocznego: a) planu działalności Sieci w oparciu o kierunki działalności Sieci na dany rok określone przez Radę zgodnie z art. 19 ust. 1 pkt 1, b) planu działalności Centrum Łukasiewicz, c) planu finansowego Centrum Łukasiewicz; 3) sporządza roczne: a) sprawozdanie z działalności Sieci na podstawie rocznych sprawozdań z działalności instytutów Sieci i Centrum Łukasiewicz, b) sprawozdanie z działalności Centrum Łukasiewicz, c) sprawozdanie finansowe Centrum Łukasiewicz; 4) występuje do ministra właściwego, o którym mowa w art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji (Dz. U. z 2018 r. poz. 2153 i 2245), z wnioskami o włączenie kwalifikacji nadawanych po ukończeniu kursów i szkoleń, o których mowa w art. 4 pkt 6, do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji; 5) ustala regulamin organizacyjny Centrum Łukasiewicz; 6) zleca przeprowadzenie audytu zewnętrznego działalności Centrum Łukasiewicz zgodnie z art. 6; 7) wyraża zgodę na tworzenie przez instytuty Sieci spółek kapitałowych, a także na obejmowanie lub nabywanie przez instytuty Sieci akcji lub udziałów w takich spółkach, z uwzględnieniem art. 33. 3. Prezes przedkłada do zatwierdzenia: 1) Radzie: a) projekty rocznych planów działalności Sieci i Centrum Łukasiewicz na rok następny - w terminie do dnia 31 października każdego roku, b) roczne sprawozdania z działalności Sieci i Centrum Łukasiewicz za rok poprzedni - w terminie do dnia 15 marca każdego roku; 2) ministrowi właściwemu do spraw szkolnictwa wyższego i nauki - roczne sprawozdanie finansowe Centrum Łukasiewicz wraz: a) ze sprawozdaniem z badania w rozumieniu art. 2 pkt 31 ustawy z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym (Dz. U. poz. 1089 oraz z 2018 r. poz. 398, 1669, 2193 i 2243), b) z opinią Rady, c) z rocznym sprawozdaniem z działalności Centrum Łukasiewicz za rok poprzedni zatwierdzonym przez Radę - w terminie do dnia 31 marca każdego roku. 4. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki określi, w drodze rozporządzenia, niezbędne elementy rocznego sprawozdania z działalności Sieci i rocznego sprawozdania z działalności Centrum Łukasiewicz, mając na uwadze zakres i skuteczność sprawowania nadzoru nad działalnością Centrum Łukasiewicz oraz potrzebę monitorowania realizacji celów Sieci. Art. 15. 1. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki odwołuje Prezesa w przypadku: 1) zaprzestania spełniania wymagań, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, 2, 6 lub 7; 2) złożenia rezygnacji; 3) utraty zdolności do pełnienia obowiązków na skutek długotrwałej choroby trwającej co najmniej 6 miesięcy; 4) działania niezgodnego z prawem, zasadami gospodarności lub celowości; 5) niezatwierdzenia rocznego sprawozdania finansowego Centrum Łukasiewicz albo jego nieprzedłożenia do zatwierdzenia w terminie, o którym mowa w art. 14 ust. 3 pkt 2; 6) niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 14 ust. 2 pkt 6. 2. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki odwołuje Wiceprezesa w przypadku: 1) zaprzestania spełniania wymagań, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, 2, 6 lub 7; 2) o którym mowa w ust. 1 pkt 2-4. 3. Z dniem odwołania Prezesa albo Wiceprezesa wygasa z mocy prawa zawarta z nim umowa o zarządzanie Siecią. 4. W przypadku odwołania albo śmierci Prezesa albo Wiceprezesa minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki wyznacza do pełnienia obowiązków: 1) Prezesa - jednego z Wiceprezesów albo inną osobę spełniającą warunki, o których mowa w art. 13 ust. 1, 2) Wiceprezesa - innego Wiceprezesa albo inną osobę spełniającą warunki, o których mowa w art. 13 ust. 2 albo 3 - na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy. 5. Z osobą wyznaczoną do pełnienia obowiązków Prezesa albo Wiceprezesa nie zawiera się umowy o zarządzanie Siecią. Art. 16. 1. Przy Prezesie działa Kolegium Doradców, które pełni rolę opiniodawczo-doradczą. 2. W skład Kolegium Doradców wchodzi 20 członków, w tym: 1) 10 aktywnych zawodowo przedstawicieli środowiska społeczno-gospodarczego lub finansowego; 2) 5 przedstawicieli środowiska naukowego posiadających co najmniej stopień naukowy doktora, aktywnie prowadzących badania naukowe lub prace rozwojowe; 3) 5 dyrektorów instytutów Sieci, zwanych dalej „dyrektorami”. 3. Członków Kolegium Doradców powołuje i odwołuje minister właściwy do spraw gospodarki, z tym że członków będących przedstawicielami środowiska naukowego, o których mowa w ust. 2 pkt 2, na wniosek ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki. 4. Kandydatem na członka Kolegium Doradców może być osoba, która: 1) korzysta z pełni praw publicznych; 2) nie była skazana prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe; 3) posiada wiedzę i niezbędne doświadczenie zawodowe w zakresie działalności badawczo-rozwojowej i innowacyjnej. 5. Członkom Kolegium Doradców, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2, przysługuje wynagrodzenie za udział w posiedzeniach Kolegium Doradców w wysokości nieprzekraczającej 50% minimalnego miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego profesora w uczelni publicznej, określonego w przepisach wydanych na podstawie art. 137 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, a w przypadku członków zamiejscowych - także zwrot kosztów podróży na zasadach określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 775§ 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy. 6. W przypadku odwołania albo śmierci członka Kolegium Doradców minister właściwy do spraw gospodarki niezwłocznie powołuje na jego miejsce inną osobę, z zachowaniem zasad, o których mowa w ust. 2 i 3. 7. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki, określi, w drodze rozporządzenia: 1) tryb pracy Kolegium Doradców, 2) wysokość wynagrodzenia członków Kolegium Doradców - mając na uwadze zakres jego zadań i ich znaczenie dla efektywnej realizacji celów Sieci. Art. 17. Do zadań Kolegium Doradców należy: 1) przedstawianie propozycji obszarów priorytetowych działalności Sieci na dany rok; 2) wyrażanie, na wniosek Prezesa albo z własnej inicjatywy, opinii: a) na temat współpracy Centrum Łukasiewicz i instytutów Sieci ze środowiskiem społeczno-gospodarczym, w szczególności z przedsiębiorcami, b) na temat współpracy Centrum Łukasiewicz i instytutów Sieci ze środowiskiem naukowym, w szczególności z uczelniami, c) w innych sprawach istotnych dla funkcjonowania Sieci; 3) przygotowywanie stanowisk na potrzeby realizacji celu Sieci, o którym mowa w art. 1 ust. 2 pkt 3; 4) opiniowanie projektów regulaminów, o których mowa w art. 31 ust. 1. Art. 18. 1. W skład Rady wchodzą: 1) Przewodniczący; 2) 5 członków, w tym: a) członek wskazany przez ministra właściwego do spraw energii, b) 2 członków wskazanych przez ministra