Politechnika Łódzka (skr. PŁ) – państwowa uczelnia techniczna założona 24 maja 1945 roku w Łodzi. W 2024 roku studiowało w niej 10 448 osób na 69 kierunkach na 9 wydziałach. Kształci ich ponad 1200 nauczycieli akademickich, w tym 306 profesorów.
Historia Plany założenia w Łodzi Instytutu Politechnicznego pojawiały się po upadku powstania stczniowego i niewznowieniu działalności przez Instytut Politechniczny w Puławach; zaczęto nawet gromadzić środki finansowe i rozpisano konkurs na projekt gmachów uczelni. Władze rosyjskie nie wydały jednak w tej sprawie pozytywnej decyzji.
Politechnika Łódzka została utworzona krótko po II wojnie światowej, 24 maja 1945 roku. Na początku ustanowiono trzy wydziały: Mechaniczny, Elektryczny, Chemiczny oraz Oddział Włókienniczy. Na pierwszy rok studiów przyjęto 525 studentów, a na wyższych latach naukę kontynuowało 458 studentów. W uczelni istniały 33 katedry, w których pracowało 33 profesorów, 15 adiunktów i 53 asystentów.
W 1976 roku Politechnika Łódzka została odznaczona Orderem Sztandaru Pracy I klasy.
W rankingu szkół wyższych 2020 magazynu edukacyjnego „Perspektywy” Politechnika Łódzka została czwartą uczelnią techniczną w Polsce.