Jan van der Heyden (ur. 5 marca 1637 w Gorinchem, poch. 28 marca 1712 w Amsterdamie) – holenderski malarz, rysownik, grafik i wynalazca.
Życiorys Jego ojciec był mennonitą, zajmował się handlem zbożem. Jako dziecko, Jan w 1646 przeniósł się wraz z rodziną do Amsterdamu. Początkowo uczył się rysunku, być może u swojego najstarszego brata, Gorisa van der Heydena, wytwórcy i sprzedawcy luster. Następnie uczył się odwróconej techniki malowania na szkle u artysty z Gorinchem. Jednak malarstwo nie było jego głównym zajęciem i źródłem dochodu.
Swój dobrobyt zawdzięczał głównie pracy jako wynalazca, inżynier i urzędnik miejski. Zaprojektował i wdrożył kompleksowy projekt oświetlenia ulicznego dla Amsterdamu, który funkcjonował od 1669 do 1840 i stał się wzorem dla wielu innych miast w Holandii i za granicą; był też odpowiedzialny za iluminację w dniach uroczystości. W 1672 wraz ze swoim bratem Nicolaesem van der Heydenem wynalazł wóz strażacki wyposażony w węże napędzane pompą perystaltyczną, co podniosło skuteczność gaszenia pożarów. W 1690, wraz ze swoim synem Janem van der Heydenem (młodszym), opublikował Brandspuiten-boek („Księgę wozów strażackich”), lustrowaną jego własnymi rycinami.