thumb|Portret Józefa Januszkowskiego pędzla Stanisława Ignacego Witkiewicza Józef Januszkowski (ur. 9 listopada 1924 w Zakopanem, zm. 6 września 1967 tamże) – polski taternik, przewodnik tatrzański, ratownik górski.

Był synem lekarza zakopiańskiego Aleksandra Januszkowskiego (zm. w 1942) i Aliny z Kośmińskich Januszkowskiej (zm. 1968). Mieszkał na ulicy Jagiellońskiej w willi „Bożydar”, wybudowanej w 1928 r. według projektu Karola Stryjeńskiego. Ojciec był lekarzem w stylu Judyma. Miał pacjentów, ale głównie leczył górali za darmo. Ponieważ ojciec mało zarabiał, matka wynajmowała pokoje turystom i letnikom.

Józef Januszkowski z wykształcenia był inżynierem-leśnikiemBohuš Ivan: Kto bol kto vo Vysokých Tatrach. Józef Januszkowski, w: "Vysoké Tatry" R. XV, nr 2/1976, s. 30, absolwentem Wydziału Rolniczo-Leśnego Uniwersytetu Jagiellońskiego. Uprawiał wspinaczkę od 1941 do śmierci, a jego głównym zainteresowaniem stały się z czasem pierwsze wejścia zimowe. 26 września 1946 przeprowadził pierwsze wejście wprost od północy na Teriańską Przełęcz Niżnią z Henrykiem Czarnockim, a następnie inne trudne wejścia, m.in.