mały|Lawa komatytowa z doliny Komati, z charakterystycznymi oliwinami o pokroju typu spinifex mały|Dziewięciocentymetrowa próbka komatytu z pasa zieleńcowego Abitibi koło Englehart (Ontario, Kanada). Widoczne są blaszkowe kryształy oliwinu. Komatyt, komatiit – wylewna skała ultramaficzna pochodząca ze stopienia skał płaszcza. Komatyty mają niską zawartość krzemu, potasu i glinu oraz wysoką do bardzo wysokiej zawartość magnezu. Nazwa komatytów wywodzi się od miejsc ich występowania, nad rzeką Komati w Południowej Afryce.
Prawdziwe komatyty są bardzo rzadkie, ich występowanie zasadniczo ogranicza się do skał archaicznych, z pojedynczymi znanymi przykładami komatytów proterozoicznych lub fanerozoicznych (choć z mezozoiku znane są podobnie wysokomagnezowe lamprofiry). Uważa się, że to ograniczenie wieku jest spowodowane ochładzaniem płaszcza, którego temperatura we wczesnym archaiku i mezoarchaiku (3,8 do 2,8 miliarda lat temu) mogła być do 500 °C wyższa niż współcześnie. Wczesna Ziemia charakteryzowała się znacznie wyższym strumieniem ciepła ze względu na resztkowe ciepło pozostałe z okresu tworzenia się planety, a także większą obfitość naturalnych izotopów radioaktywnych.