Protophasmatidae – wymarła rodzina owadów z rzędu świerszczokaraczanów. W zapisie kopalnym znane są od pensylwanu w karbonie po późny perm. Ich skamieniałości znajdywane są na terenie Europy i Ameryki Południowej.

Opis Z wyjątkiem Ischnoptera były to owady o hipognatycnzej głowie. Oczy miały dość niewielkich rozmiarów. Przedplecze cechowały wąskie, niewystające ku przodowi paranota. Odnóża charakteryzowały golenie o nieuzbrojonych wierzchołkach oraz czteroczłonowe stopy o stosunkowo małych aroliach. W użyłkowaniu przednich skrzydeł sektor radialny brał początek w nasadowej ⅓ skrzydła, a na wysokości tego miejsca pole kostalne było szersze niż subkostalne. Nie występował płat prekostalny, natomiast obecna była międzykrywka (clavus). Żyłka subkostalna kończyła się łącząc z żyłką radialną lub przednim odgałęzieniem tejże. Pole między żyłkami radialnymi było zwężone albo tylko u nasady albo na całej długości. Pierwsze rozgałęzienia żyłki medialnej zaczynały się za wysokością nasady sektora radialnego, w nasadowej lub środkowej części skrzydła. W nasadowej ⅓ skrzydła przednia żyłka kubitalna zaczynała się nieregularnie rozgałęziać, ale nie miała odgałęzień tylnych.