Iste articlo ye sobre un animal canido. Ta d'atros usos se veiga Can (desambigación).
O can Brian Mott El habla de Gistaín, Instituto de Estudios Altoaragoneses, 1989, , p.135En femenín canya u cana, tamién dito cocho Fernando Romanos Hernando Triballo sobre o libro: Oras sueltas (Pablo Recio), Consello d'a Fabla Aragonesa, 1998Con a variant cucho u perro, ye un mamifero que perteneixe a la familia Canidae (Canidos), o mesmo que o lupo, o raboso y o coyote. Familiarment se diz tamién chucho. O termin gos tamién ye emplegau, especialment pa animals marchants sin duenyo.
En cheneral s'emplega o vocable 'can' ta referir-se a la raza domestica (Canis familiaris), que se creye que desciende d'un ancestro parellano a o lupo. Bels cientificos creyen, manimenos, que o can ye una subspecie d'o lupo, dita Canis lupus familiaris.
O promeyo de vida ye de 12 a 15 anyadas, encara que isto pende en a grandaria d'o can. Se diz que contra mas gran ye o can, vive menos anyadas, y viceversa.
As crietas d'o can se dicen cadiellos, cadillos, cosques, caninos, chuchez u cachurros.
Existen a-saber-las razas de cans (bellas razas con nombre vernaclo son: semiso, lébris, mostín). A mayor parti d'ellas han siu creyadas por l'hombre por meyo d'a triga artificial.
L'hombre utiliza os cans ta diferents fainas, la las cuals istos son entrenaus, como por eixemplo: Can de chira o can de picala (pastor). Can de caza. Can de circo. Can guardador. Can de detección. Can de guida (ta ciegos). Can policía. Can esportivo. Can de salvamiento. Can d'eslisadera.
Mazadas En coixera de can, aire de Sarrués y glarimas de muller, nunca i has de criyer. ParemioRom (Paremiología romance: refranes meteorológicos y territorio) d'a Universidat de Barcelona
Galería d'imáchens
Notas
Referencias
Vinclos externos
lupus familiaris Categoría:Animals domesticos *