250px|thumb|Biera Ámbar 1900 (La Zaragozana).

A biera Ricardo Mur Saura Diccionario panicuto, con apéndice gramatical y recoplilación de textos, Alto Galligo, 2014, , p.21 u cerveza ye una bebita alcolica esbrumosa producita cuan fermenta o zucre en un medio acuoso a o que s'adibe una levadura. O zucre ta la solución que se fermenta s'obtiene por un regular d'a malta d'hordio, pero tamién puede obtener-se d'atros cerials como o trigo, o roz u o panizo. O cerial se fa grillar y dimpués s'ixeca a escape en en proceso dito malteyato que da como producto a malta. A malta fermentata se fica en augua y se fa calentar ta fer un mosto. Iste se gosa aromatizar con alpetrique (Humulus lupulus), que da a la biera a caracteristica sapia amarga. Dimpués o mosto se fa enfridar ta permitir o desarrollo d'a levadura, que enceta a fermentación que producirá l'alcol y o CO2.

Tamién se gosa decir por metonimia hordio a esta bebida, ya que ye o cerial que s'emplega en a suya elaboración.

Etimolochía En aragonés tenemos a denominación antiga de cervesa y as actuals cerveza (cheneral), biera (tensino) y cervesa (benasqués, pronunciato /serˈbe.sa/). A historia d'estas denominacions se relaciona con cambios en a receta, con a desaparición y a reintroducción d'o suyo consumo, y con os diferents oríchens d'esta reintroducción.

O feito que en idiomas iberorromanicos dende o portugués dica l'aragonés y dica o catalán se faigan servir derivatos d'o galo cerevĭsĭa y en atros idiomas latinos faigan servir derivatos de l'alemán bier, bior ye porque en bels países heba desapareixito o construmbre de beber-ne enantes d'a baixa Edat Meya, cuan en os países on encara se'n bebeba se yera producindo un cambio en a traza de fabricar este producto que orichinió una nueva denominación. En os países d'o sud on se podeba cautivar a vinya se consumiba preferentment vin y o consumo d'a biera yera propio de países d'o norte y este d'Europa on yera mes fácil cautivar l'hordio que a vinya.

Dende o sieglo XIV en países d'o norte y centro d'Europa yera cheneralizando-se l'uso como aromatizant d'a cerveza de l'alpetrique. Os monches que fabricaban l'antiga cerevĭsĭa se resistiban a fer servir esta hierba dicindo que yera dolenta y diabolica dica que a nueva receta s'imposó y con a nueva receta a denominación d'o nuevo producto como Beer, Bière, Bier, Piwo, etcetera. L'antigo producto remató desapareixendo, y tamién a palabra que lo designaba. D'esta traza os derivatos de cerevĭsĭa se troban on desapareixió pronto o consumo d'a cerveza, Arribada del cristianisme: Professionalització. Guerra entre monjos i elaboradors laics L'Estel, 15 de chinero de 2003. consumo que se considera que fue reintrodueito en a Peninsula Iberica por Carlos I dende Alemanya.

Bi ha pocas mencions a la "biera" en aragonés medieval. En "La Flor de las Ystorias d'Orient" ye cervesa:

Tamién en o Libro d'as Marabillas d'o Mundo ye cervesa:

L'aragonés actual debe prener a palabra cheneral cerveza secundariament dende o castellano, (en o sieglo XIX no bi heba guaire constumbre de beber-ne y se consumiba sobretot vin). Esta palabra presenta una terminación como as palabras con sufixo -eza que tienen orichen en a terminación latina -ITIA y no en -ISIA como cerevisia.

Manimenos tamién s'emplega en l'aragonés tensino y en l'aragonés escrito por los que preban de normalizar-lo a palabra biera ta decir a ista bebita, palabra con etimolochía chermanica que proviene de bier a traviés d'o occitán gascón.

Historia A biera ya bi era conoixita por os sumerios, os echipcios, os mesopotamicos y os ibers, lo menos dende o anyo 6000 aC. A biera en a Enciclopedia Britanica

Referencias

Vinclos externos

*