Pithecellobium dulce ye una especie de plantes perteneciente al xéneru Pithecellobium, de la familia de les lleguminoses. Ye nativa de Méxicu, Centroamérica y Suramérica. El términu «guamúchil» usar pa referise al frutu.
Descripción
Forma Árbol o arbustu, espinosu, perennifoliu, de 15 a 20 m d'altor y con un diámetru al altor del pechu de 80 cm (hasta 1 m), con cañes provistes d'escayos. Copa piramidal o allargada, ancha y estendida (diámetru de 30 m), bien frondosa. Fueyes n'espiral, tremaes, bipinnaes, de 2 a 7 cm de llargu, con un par de foliolos primarios, cada unu con un par de foliolus secundarios sésiles; fai verde pálidu mate. Tueru derechu, Cañes delgaes y ascendentes provistes d'escayos. Corteza esterna llisa o llixeramente fisurada, gris plomiza a gris morena con bandes horizontales protuberantes y lenticelas pálides en llinies llonxitudinales. Corteza interna de color crema claro, tórnase pardu rosáu col tiempu, fibrosa, con llixeru golor a ayu.
Flor Inflorescencies axilares de 5 a 30 cm de llargu Panículas péndulas de cabezueles tomentosas, cada cabezuela sobre una caña de 2 a 5 mm Cabezuelas de 1 a 1.5 cm de diámetro Flores pequeñes llixeramente arumaes, actinomórficas, blancu-cremoses o verdes.
Frutu Vaines delgaes d'hasta 20 cm llargu por 10 a 15 mm d'anchu, enroscaes, tomentosas, péndulas, acolorataes o rosaes, constreñidas ente les granes y dehiscentes. Abrir por dambos llaos pa lliberar numberoses granes.
Grana Grana de 7 a 12 mm de llargu, ovoides esplanaes, moriques, arrodiaes d'un arilo duce, blancuciu o rosáu. Testa delgada y permeable a l'agua.
Clima Nel área de distribución natural del guamúchil, el clima ye subtropical y tropical, de secu a semi-grebu, con una precipitación añal permediu que fluctúa ente 500 y 1000 mm. Foi llantada con ésitu n'árees con una precipitación añal permediu con una llende inferior d'hasta 400 mm y con una estación seca d'un máximu de 4 a 5 meses., La especie considerar polo xeneral como resistente al calor y la seca. Repórtase que'l guamúchil crez bien en rexones semi-grebes na India, caracterizaes por unes temperatures mensuales permediu fluctuando ente 7 y 8 °C nel mes de xineru y hasta de 40 a 42 °C en mayu y xunu.
Distribución L'área de distribución natural del guamúchil estender dende la llatitú 3°a la 28°N. ya inclúi les cuestes cerca del Océanu Pacíficu en Méxicu y el sur de California, al traviés de tola América Central hasta'l norte de Colombia y Venezuela. En Méxicu, el guamúchil crez tamién de manera natural na península de Yucatán y nun área qu'inclúi partes de Tamaulipas, San Luis Potosí, Querétaro, Hidalgo, Puebla y el norte de Veracruz. Foi introducíu a les Filipines ceo na hestoria del comerciu colonial y poco dempués a la India, onde foi descritu per primer vegada y nomáu botánicamente en 1795. L'árbol naturalizóse y llántase en munches árees fuera de la so distribución natural, incluyendo'l sur de la Florida, Cuba, Xamaica, Puertu Ricu, St. Croix, Ḥawai, les Filipines, la India y el ésti d'África.
Usos Considérase-y antiparasitario y astringente.
Ecoloxía Pithecellobium dulce ye un llar pa les bárabos de Melanis Pixe y pa la Eurema blanda (Caparina d'orixe Hindú).
Sinónimos Estos son dellos de los sinónimos usaos pa referise a esta planta.: (2005): Pithecellobium dulce. Version 10.01, November 2005. Retrieved 2008-MAR-30. Acacia obliquifolia M.Martens & Galeotti Albizia dulcis (Roxb.) F.Muell. Feuilleea dulcis (Roxb.) Kuntze Inga camatchili Perr. Inga dulcis (Roxb.) Willd. Inga javana DC. Inga javanica DC. Inga lanceolata <small>sensu Blanco</small> Inga lanceolata Willd. ye Pithecellobium lanceolatum Inga leucantha C.Presl Inga pungens Willd. Mimosa dulcis Roxb. Mimosa edulis Gagnep. Mimosa pungens (Willd.) Poir. Mimosa unguis-cati Blanco Mimosa unguis-cati L. ye Pithecellobium unguis-cati Pithecellobium littorale Record Pithecollobium dulce (Roxb.) Benth.
Referencies
Bibliografía Arriaga M., Cervantes G., Vargas Mena. "Manual de reforestación con especies natives: coleuta y preservación de granes, espardimientu y manexu de plantes". Institutu Nacional de Ecoloxía Méxicu. 1994. Primer edición. Númberu de páxines: 219.
Enllaces esternos
USDA Forest Service: Pithecellobium dulce. USDA Plants Profile: Pithecellobium dulce Kamatsile: Pithecellobium dulce PIER species:Pithecellobium dulce Manila Tamarind: Pithecellobium dulce
duce Categoría:Especies descrites nos años 1840 Categoría:Árboles de Méxicu Categoría:Árboles d'América Categoría:Árboles de Colombia Categoría:Árboles de Venezuela Categoría:Plantes melecinales Categoría:Llegumes Categoría:TBSpecies