Les llingües potou-tano constitúin la principal división de les llingües kwa (caña de les llingua Níxer-Congu), tantu demográficamente, como por númberu de llingües.

Clasificación Stewart (1989) llevó a cabu una reconstrucción del proto-potou-tano polo que la fonoloxía d'esta protollingua conozse aproximadamente. La comparanza col restu de llingües kwa atopó dificultaes p'atopar cognaos ente'l proto-potou-tano y otros grupos de llingües consideraes dentrl de les llingües kwa, como les llingües gbè. De fechu llevó a suxerir a dellos autores que les llingües kwa nun formen una unidá filoxenética válida, y que por casu el grupu potou-tano ye más cercanu al bantú qu'a les llingües gbè.

Llingües de la familia Usualmente les llingües potou-tano clasificar en dos rames. La caña potou consiste en dos llingües menores falaes en Costa de Marfil, el ebrié y el mbato. Les llingües tano inclúin llingües demográficamente más importantes, como'l baoulé y l'akan falaes nel sureste de Costa de Marfil y el suoreste de Ghana.

Potou (Potou): ebrié, mbato. Tano Krobu Llingües tano occidentales: abure, eotile. Llingües tano centrales: llingües bia y llingües akánicas. Llingües guang

Descripción llingüística Fonoloxía El trabayu comparativu de Stewart (1989, 2002) dexó reconstruyir aproximadamente la fonoloxía del proto-potou-tano. Stewart (2002) apurre una reconstrucción del proto-potou-tano que'l so inventariu consonánticu sería'l siguiente: {| style="text-align:center;" |- ! colspan="2"| ! billabial ! alveolar ! palatal ! velar ! labiovelar |- ! colspan="2"| Oclusiva | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" |

| style="font-size:larger;" | |- ! rowspan="2"| Implosiva ! sorda | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | |- ! sonora | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | |- ! colspan="2"| aproximante | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | |- ! colspan="2"| nasal | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | |} L'inventariu vocálicu taría formáu por siete vocales orales y siete vocales nasales .

Comparanza léxica Los numberales en distintes llingües tano son:Kwa Numerals (Eugene Chan) {|class=wikitable style=text-align:center; |- ! rowspan=3|GLOSA ! colspan=9| Tano central ! rowspan=3|PROTO-TANO Cen. |- ! colspan=2|Akánico ! colspan=4|Bia septentrional ! colspan=3|Bia meridional |- ! Abron(Bono) !! Akan ! Anyin !! Anufo(Chakosi) !! Baoulé !! Sehwi(Sefwi) ! Ahanta !! Jwira-Pepesa !! Nzema |- | '1' || bakũ || baakṍ || kʊ̃ || kũ || kùn || kʊ̃̀ || ɔ̀kʊ́n || ko || kʊ̃ || *-kʊ̃ |- | '2' || mienu || ə̀bìéń || ɲɲṹã || ɲ̀ɲɔ̀ || ǹɲɔ̀n || ɲɔ̀ || àɥɪ̀n || ńwia || ɲ́ɲʊ̃ || *-wiã*-ɲoã |- | '3' || miensá || ə̀bìèsã́ || nsɑ̃ || ǹzã̀ || ǹsàn || ǹzã̀ || àsàn || ńsa || ńsɑ̃ || *-sã |- | '4' || nain || ànáń || nnɑ̃́ || ǹná || ǹnán || ǹná || ànlà || ńna || ńnɑ̃ || *-nã |- | '5' || num || ə̀núḿ || nnṹ || ǹnú || ǹnún || ǹnú || ə̀nlù || ńnu || ńnṹ || *-nũ |- | '6' || nsiã || ə̀sìã́ || nsĩ́ã́ || ǹʒɛ̃́ || ǹsiɛ́n || ǹziã́ || ə̀ʃiə̀ || ńsiã || ńsĩ́ã || *-siã |- | '7' || nsɔ || ə̀sɔ́ń || nsʊ̂ || ǹzô || ǹsô || ǹzɔ́ː || ə̀súŋwà || ńsuw || ńsṹũ || *-el soŋo

| '8' || ŋɔt͡ʃwie || àwòtɕɥé || mɔcuɛ́ || mɔ̀cᵘɛ́ || ǹmɔ̀cuɛ́ || mɔ̀tʃwɛ́ || àwɔ̀twɛ̀ || mɔ́twɛ || mɔ́cʊɛ || *-wɔcwɛ |- | '9' || ŋkrɔŋ || àkróń || ŋɡʊ̃ɑ̃lɑ̃́ || ŋ̀ɡɔ̀ná || ǹɡwlàn || ǹɡɔ̃̀lã̀ || àhɔ́nlà || nɡhoalá || ŋɡʊ̃lɑ̃́ || *-kolã |- | '10' || du || dú || búlú || búɾú || blú || bʊ́lʊ́ || bùnlù || eburú || bulú || *du*bu-lu

{|class=wikitable style=text-align:center; |- ! rowspan=3|GLOSA ! colspan=10| Guang ! rowspan=3|PROTO-GUANG |- ! colspan=7|Guang septentrional ! colspan=3|Guang meridional |- ! Chum-burung !! Dwang !! Foodo !! Gonja ! Kplang !! Krache ! Nawuri !! Awutu !! Cherepon !! Larteh |- | '1' || kɔ́ || kɔ́ː || ǹkɔ́ || à-kô || kɔ̃ || kɔ́ː || kʊ́ːʔ || kòmé || àkʊ́ || kɔ́ || *-kɔ̃ |- | '2' || ɪ̀ɲɔ́ || aɲó || ǹɲʸɔ́ || a-̀ɲɔ́ || áɲɔ || aɲɔ́ || aɲɔ́ || ìɲɔ́ || ìɲɔ́ || ɲyɔ́ || *-ɲyɔ |- | '3' || ɪ̀sá || asá || ǹsá || à-sá || rusti || asá || asá || èsã́ || ìsã́ || sá || *-sa |- | '4' || ɪ̀ná || aná || ǹnáàŋ || à-ná || aná || aná || aná || ènaː́ ̀ || ìnɛ̂ || nɛ́ || *-na |- | '5' || ɪ̀núː || anú || ǹnṹũ̀ || à-nú || ɛnʊ́ || ɛnʊ̂ || anû || ènú || ìnî || nú || *-nu |- | '6' || ìsíyé || asíé || ǹséè || à-ʃé || esé || ɛsíɛ́ || asíyé || ìsɛ̃́ː ̀ || ìsíɛ̃̀ || síɛ̀ || *-siẽ |- | '7' || ìsúnóː || asʊ́nɔ || ǹsínō || à-ʃúnù || ɛsʊ́nʊ́́ || asʊ́nɔ́ || asúnɔ̂ || ìsɔ̃́ || ìsúnɔ̋ || súnɔ́ || *-suno |- | '8' || ìbùrùwá || at͡ʃwé || dùkwéè || à-bùrùwá || ɛkwé́ || kukwé || abᵘɾuwá || itʃwé || ìtwî || tɕɥí || *(-bu)-cwe |- | '9' || ɪ̀kpánɔ́ː || ak͡pɔ́nɔ || ǹk͡pánɔ̀ || à-k͡pánà || apʊ́nɔ́́ || ak͡pʊ́nɔ́ || akpʌ́nɔ̂ || ɛ̀pán || ìk͡púnɔ̋ || k͡pʊ́nɔ́ || *-k͡pʊnɔ |- | '10' || kúdú || ídú || dúdu || kùdú || ídú́ || kúdú || gúdú || ìdù || ìdû || dú || *-du

Referencies

Bibliografía

Categoría:Llingües kwa