El Muséu del Hermitage (en rusu Эрмитаж, ermitazh, proveniente del francés ermitage, «ermita», «abellugu del ermitañu») de San Petersburgu, Rusia, ye una de les mayores pinacoteques y museos d'antigüedaes del mundu. La coleición del muséu ocupa un complexu formáu por seis edificios asitiaos a la vera del ríu Nieva, siendo'l más importante d'estos el Palaciu d'Iviernu, residencia oficial de los antiguos zares. El restu del complexu arquiteutónicu formar cinco edificios, ente los que s'atopen el Palaciu Menshikov, l'Edificiu del Estáu Mayor y una cortil p'almacenamientu abiertu. El muséu formar cola coleición privada que fueron alquiriendo los zares mientres dellos sieglos, y nun foi hasta 1917 cuando foi declaráu Muséu Estatal.
La so coleición, formada por más de tres millones de pieces, abarca dende antigüedaes romanes y griegues, a cuadros y escultures de la Europea Occidental, arte oriental, pieces arqueolóxiques, arte ruso, xoyes o armes. La so pinacoteca ta considerada una de les más completes del mundu. El muséu ye unu de los museos más grandes del mundu.
Direición thumb|upright|Vista del Palaciu d'Iviernu dende l'Edificiu del Estáu Mayor.
Complexu Principal del Muséu — Главный музейный комплекс (Glavniy Museiniy Kompleks)
Plaza del Palaciu, 5 — Дворцовая пл., 2 (Dvortsovaia Ploschad', 2(dbá))
Palaciu d'Iviernu de Pedru I — Зимний дворец Петра I (Zimniy Dvoréts Petra Pérvogo)
Dvortsovaya Naberezhnaya, 32 — Дворцовая наб., 32 (..., (Tridtsat' dvá))
Palaciu Menshikov — Дворец Меншикова (Dvórets Menshikova)
Universitetskaya Naberezhnaya, 15 — Университетская наб., 15 (Universitetskaya naberezhnaia, 2(Piatnatsat'))
Muséu de la Porzolana — Музей фарфора (Muzei Farfóra)
Prospekt Obukhovskoi Oborony, 151 Пр. Обуховской обороны, 151
Historia La hestoria del Muséu del Hermitage ta bien rellacionada cola del Palaciu d'Iviernu. Cuando la emperatriz Catalina la Grande llegó al poder por aciu un golpe d'Estáu en Rusia, una de les primeres coses que fizo foi establecer la so residencia nel recién construyíu Palaciu d'Iviernu.
Nel añu 1764, Catalina mercó una coleición de 225 cuadros de pintura holandesa y flamenca en Berlín a Johann Ernest Gotzkowski. Foi entós cuando empezó a decorar el palaciu con tou tipu d'obres d'arte que diba alquiriendo provenientes d'Europa Occidental. Namái'l comedor taba afatáu con 92 cuadros. Los diplomáticos rusos n'Europa taben encargaos de mercar tou tipu d'oxetos, cuadros, xoyes, llibros, documentos, pa llevar al Palaciu d'Iviernu. thumb|center|800px|El complexu arquiteutónicu del Hermitage a la vera del ríu Nieva, d'esquierda a derecha'l teatru Hermitage, l'arcu sobre la canal d'Iviernu, el Gran Hermitage, el Pequeñu Hermitage y el Palaciu d'Iviernu.
Sieglu XVIII thumb|upright|María de neña, Zurbarán.
Mientres la segunda metá d'esti sieglu, Catalina dedicóse, amás d'a la construcción del complexu arquiteutónicu que forma l'actual Hermitage, a aumentar la so coleición de manera importante. Adquirió toles coleiciones en venta que pudo atopar. En 1769 mercó la so coleición al conde Heinrich von Brühl, con obres de Rubens y Rembrandt. En 1772 mercó la del barón Pierre Crozat. Esta incluyía obres de Rafael, Rubens o van Dyck ente otros. En 1779 adquirió la coleición de Robert Walpole, consideráu como'l primera primer ministru del Reinu Xuníu, qu'entendía obres de Murillo, Rembrandt, Rubens o van Dyck. En 1781 merca la coleición del Conde de Baudouin, que tomaba 119 obres d'artistes flamencos, holandeses y franceses, y en 1787, la coleición d'escultura de John Lyde-Brown, direutor del Bancu del Reinu Xuníu, que contenía 300 escultures, ente les que s'atopaben delles escultures romanes, una griega y escultures renacentistes. Amás, Catalina interesar poles antigüedaes, y encargó diverses obres por que les traxeren dende Roma. thumb|left|upright|Tres gracies, Canova.
Nuna carta unviada por Catalina a Fréderic-Melchior Grimm, cuntaba qu'amás de cuadros d'autores como Rafael Sanzio, la so coleición cuntaba con 38 000 llibros, más de 10 000 escultures y más de 10 000 dibuxos y grabaos. Foi nesta dómina cuando se mercaron les mayores coleiciones na hestoria del muséu. Toes estes obres yeren la coleición privada de Catalina. En nengún casu puede consideráse-y muséu, yá que nun taba abiertu al públicu. Consiguió asina la mayor coleición privada d'Europa.
Sieglu XIX thumb|upright|Madonna Litta, Leonardo. thumb|upright|Mozu con sombreru, Tiziano.
El zar Alexandru I de Rusia, cuando entró coles sos tropes nel añu 1815 en París, fixo una de les mayores compres pa la coleición del Hermitage: la coleición privada de la Emperatriz Xosefina, que contenía pintures y escultures. A la so muerte, Alexandru mercó a los sos herederos 38 cuadros más, dalgunos de Rubens y Rembrandt, y cuatro escultures d'Antonio Canova. En 1837 hubo una gran quema nel Palaciu d'Iviernu qu'estrozó gran parte de los sos interiores, y p'evitar que'l fueu estender al Pequeñu Hermitage, desmontáronse toles conexones ente los dos palacios.
Mientres esti sieglu efectuáronse compres de delles coleiciones importantes. En 1850, adquirióse la coleición del Palaciu de Cristoforo Barbarigo, onde morriera'l pintor Tiziano. Esta coleición incluyía cinco cuadros del mesmu Tiziano, que se xuníen a los otros trés que yá contenía la coleición. En 1865 mercóse'l famosu cuadru de Leonardo da Vinci, la Madonna Litta al conde Litta, xunto con otros trés cuadros, por 100 000 francos. En 1870, el Hermitage mercó por 310 000 francos la obra maestra de Rafael La Virxe y el Neñu, que'l gobiernu italianu intentó mercar pa evitar que saliera del país, pero nun pudo igualar l'altu preciu.
L'emperador Nicolás I de Rusia decidió nel añu 1852 convertir al Hermitage nun Muséu Imperial, al ver que n'Europa empezaba a afitase'l sistema de museos estatales. Mandó construyir una entrada pal públicu y ordenó la decoración del muséu por que pudiera ser abiertu al públicu, incluyendo la construcción de nueves estancies pa poder depositar los oxetos y cuadros, decoración ya interiores que se caltuvieron intactos hasta l'actualidá. La inauguración foi'l 5 de febreru de 1852, colo que s'abrir el palaciu pa les clases altes, sobre manera. thumb|left|Monet: Muyer nel xardín
Mientres esti sieglu, aumentáronse primero de too los fondos arqueolóxicos del muséu. En 1861, el Hermitage mercó la coleición del marqués de Cavelli, Gianpietro Campana. Esti arqueólogu aficionáu yera'l direutor del Bancu Monte di Pietà de Roma y utilizó fondos del bancu p'adquirir les sos antigüedaes. Cuando foi sentenciáu a 20 años de prisión, l'Estáu sacó a puya tola so coleición, que se partió ente'l Hermitage y el Muséu Napoleón III de París (actual Louvre). La coleición adquirida pol Hermitage tomaba más de 500 vasíes griegues, 200 bronces y escultures de mármol, ente que'l muséu parisín adquirió mayormente pintures.
En 1886 adquirieron la coleición de Aleksandr Basilevski, qu'entendía tou tipu de pieces medievales, de marfil, esmaltes, y tou tipu d'oxetos, que'l muséu mercó por 6 millones de francos. Amás, nel añu 1885, treslladóse la coleición Imperial d'armes al muséu.
Sieglu XX thumb|Cases de llabradores en Auvers, Van Gogh.
En 1904, el Palaciu d'Iviernu dexa de ser una residencia imperial. Dende l'empiezu de la Primer Guerra Mundial en 1914, el muséu pasa a ser un hospital, y les coleiciones fueron treslladaes a Moscú pa la so seguridá. Nun volvieron hasta l'añu 1924. L'alministración del muséu y el personal que trabayaba ellí camudó enforma dende l'añu 1917, tres la Revolución rusa, y a partir d'entós dexóse trabayar ellí a los non aristócrates. Tres un tiempu zarráu al públicu, al poco volvióse a abrir. El direutor del muséu, en previsión polo que podía asoceder nel asaltu al Palaciu d'Iviernu, protexó les obres, que nun resultaron estropiaes nesa nueche del 25 d'ochobre de 1917, cuando arrestaron al Gobiernu Provisional. Cinco díes dempués, declarar al Muséu Hermitage Muséu Estatal, siendo, mientres los cinco primeros años, la so entrada gratuita. Amás, crear nel muséu un centru cultural y empezáronse a traer esposiciones non permanentes d'otros sitios.
Tres la revolución de 1917 thumb|Parau, parau, Gauguin. thumb|left|Ninfa, Bartolini.
Mientres esti sieglu, el muséu tuvo importantes perdes. Mientres la década de 1920, treslladáronse 500 obres al Muséu Pushkin de Moscú, por que el arte nun tuviera tan centralizáu en San Petersburgu. Nos años 30, treslladáronse otres 70 obres, ente elles pintures de Rubens, Rembrandt o Tiziano. Sicasí, el Hermitage tamién consiguió importantes bienes; mientres estes mesmes décades empezar a nacionalizar los bienes que s'atopaben nos palacios de l'aristocracia rusa, y la mayoría d'éstos foi a parar al Hermitage. Recibiéronse tou tipu d'obres d'arte de los palacios imperiales, oxetos arqueolóxicos del antiguu Exiptu, documentos, monedes, arte de la dómina bizantina... Foi nesta dómina cuando, al aumentar considerablemente'l so patrimoniu, pasó de ser un muséu d'arte, a ser un muséu d'arte y cultura universal.
A mediaos de la década de 1930, produciéronse una serie de ventes de cuadros al estranxeru, lo que supunxo una gran perda pal muséu. L'oxetivu d'estes ventes, según la postura oficial, yera'l financiamientu del propiu estáu. Según voces discordantes, estes ventes nun pueden xustificase dende nengún puntu de vista. Vendiéronse más de 2800 cuadros, ente los cualos había 250 obres mayores y 50 obres maestres. Delles pieces que nun se vendieron volvieron al muséu. Munches d'estes pieces fueron a parar a la National Gallery de Washington. Dende l'añu 1932 hasta'l final de la Segunda Guerra Mundial, fueron saliendo obres menores del muséu pa ser vendíes o pa distribuyise ente les distintes repúbliques soviétiques.
La Segunda Guerra Mundial thumb|Combate de tigre y búfalu, Rousseau. Cola entrada de les tropes alemanes en Rusia nel añu 1941, empecipióse la evacuación de les obres del Hermitage. Foi la mayor evacuación d'obres d'arte dende l'asocedida mientres la Guerra Civil Española nel Muséu del Prado. Miles de voluntarios dedicar a azacanar más d'un millón d'obres, pa treslladales en tren hasta Sverdlovsk, nos Urales. Dos trenes pudieron llegar al so destín, pero cuando taben preparando'l terceru, empezó'l asediu a la ciudá polos alemanes, que duró 900 díes, y que produció la muerte de dos millones d'habitantes de la ciudá. Mientres, los conservadores que se quedaron dedicar a salvar y llevar al muséu tolos bienes qu'atopaben n'otros palacios, y a protexer al propiu muséu del fríu y de la nieve y de los ataques aéreos. Amás, sirvió d'abellugu contra les incursiones aérees alemanes, y hasta 12 000 persones vivieron ellí hasta les primeres evacuaciones, nel añu 1942. Les obres treslladaes a Sverdlovsk llegaron bien y ellí creóse una nueva seición del muséu pa caltener los oxetos y cuadros. Nun s'estropió nin se perdió absolutamente nada. thumb|left|Somerset House de Londres, qu'alluga esposiciones de pieces cedíes pol Hermitage.
Tres el final de la Segunda Guerra Mundial, el muséu volvió abrir les sos puertes al públicu, coles obres sacupaes que volvieron ser asitiaes nel so llugar d'orixe. Amás, el muséu tuvo que ser restauráu por cuenta de tolos daños que sufriera mientres l'asediu nazi, restauración que llevó dellos años. Nel añu 1948, el Muséu d'Arte Contemporáneo Occidental de Moscú donó 320 obres d'arte del sieglu XIX y XX, ente les que s'atopaben obres de Renoir, Matisse, Picasso, Monet, Van Gogh o Gauguin.