Les llingües Goroka constitúin la caña principal de la familia Kainantu-Goroka, que de la mesma se consideren usualmente como les llingües tres-neoguineanes. Deben el so nome a la llocalidá de Goroka, capital de la Tierres Altes Orientales.

Clasificación Capell (1948-49) suxirió'l parentescu coles llingües Kainantu, hipótesis que foi asumida por S. Wurm (1961, 1964). Scott (1978) apurrió una llista comparativa de vocabulariu básicu comparáu (ver más palantre léxicu comparáu).

Fonoloxía Sobre la base de delles reconstrucciones preliminares W. A. Foley propón pal proto-Goroka el siguiente inventariu consonánticu:

! !Llabial !Alveolar !Palatal !Velar |- align="center" ! oclusiva | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" | | | style="font-size:larger;" | |- align="center" ! fricativa | | style="font-size:larger;" |

|- align="center" ! nasal | style="font-size:larger;" | | style="font-size:larger;" |

|- align="center" ! aproximante | style="font-size:larger;" | | | style="font-size:larger;" |

El fonema /*s/ ye una reconstrucción bien tentativa seique podría tratase d'una aproximante [ɹ]. Los datos del Kainantu sofiten tantu la reconstrucción /*s/ como /*ɹ/ pal fonema que Foley reconstruyi como /s/. En cuanto al inventariu vocálicu Foley reconstrúi cinco fonemes distintivos /*i, *e, *a, *o, *u/. Nel apartáu de comparanza léxica amuésense delles correspondencies que sofiten esti sistema reconstruyíu.

Comparanza léxica Dellos términos tomaos de la llista de Scott (1978) son: {|class=wikitable style="text-align:center" |- ! ! GLOSA ! Gende !! Siane !! BenaBena !! Kamano-Yagaria !! Foré ! PROTO-GOROKA |- | 1 || 'dos' || ogondrari || lele || loe || lole || tara || *tote |- | 2|| 'home' || vei || we || vo || ve || wa || *wai |- | 3 || 'agua' || nogoi || no || nagami || ni(na) || wani || *no(k) |- | 4 || 'fueu' || tuva || yo || logo || hali || yakuʔ || |- | 5 || 'árbol' || izo || ya || yafa || yava || yaː || *ya(pa) |- | 6 || 'fueya' || kuruma || aila || haya(ʔa) || haeya || aʔyeʔ || * |- | 7 || 'raigañu' || tovaya || lufawa || lufusa(ʔa) || havu || aubu || *supa- |- | 8 || 'casa' || nomu || numu(na) || no(hi) || yo(na) || naːmaʔ || *nomo- |- | 9 || 'senu' || ami- || ami(na) || amiha(ʔa) || ami(maʔa) || nono || *ami |- | 10 || 'diente' || va(iza) || auma || yogo(ʔa) || (ä)veʔ || (a)wa || *wa |- | 11 || 'güesu' || yami- || auma || felisa(ʔa) || (a)pu(va) || (a)yaːmpu || *yampu |- | 12 || 'oreya' || ka- || ka(la) || (e)kesa(ʔa) || (ä)geta || (a)ge || *ke~*ka |- | 13 || 'pelo' || yogo || yowa(la) || oka(ʔa) || (a)yokaʔ || (a)yaːʔ || *yoka |- | 14 || 'pierna' || kia- || kiya(na) || gigusa(ʔa) || (a)gia || (a)gisaː || *kia |- | 15 || 'sangre' || mamia- || wanu || golaha(ʔa) || gola(na) || koraːʔ || *kota |- | 16 || 'mano' || ya || (a)na || yaha(ʔa) || (ä)ya || ya || *ya |- | 17 || 'güevu' || mura || mula || mu(ʔa) || mu(na) || amuʔ || *mut(a) |- | 18 || 'sol' || po || fo || yafi || yafo || yaːbu || *(ya-)po |- | 19 || 'hachu' || tu || lu(na) || lu || lu || tuʔ || *tu |- | 20 || 'bolsa de rede' || ko || owo || gu(ʔi) || gu(na) || koʔ || *ko |- | 21 || 'comer' || na- || n- || na- || no- || na- || *na- |- | 22 || 'morrer' || pri- || fol- || fili- || fili- || puri- || *puti- |- | 23 || 'dicir' || ti- || l- || li- || hi- || i- || *si- |- | 24 || 'dar' || imi- || om- || m- || mi- || mi- || *(a)mi- |- | 25 || 'grande' || namba || namba || napa || legapa || tabe || *(n)ampa |} D'esta llista de pallabres pueden llograse cognaos claros que dexen reconstruyir les siguientes correspondencies fonétiques regulares: {|class=wikitable style="text-align:center" |- ! Gende !! Siane !! BenaBena !! Kamano-Yagaria !! Foré ! PROTO-GOROKA !! NᵘCOGNADO |- | p || f || f || f || p/b || rowspan=2|*p || 18, 22 |- | p || v || f || f || b || 7 |- | m || m || m || m || m || *m || 9, 17, 24 |- | t || l || l || l || t || rowspan=2|*t || 1, 15, 19 |- | r || l || l || l || r || 1, 17?, 22 |- | n || n || n || n || n || *n || 4, 8, 21 |- | t || l || l || h || Ø || *s/*ɹ || 4, 8, 21 |- | k/g || k/g || g || g || k/g || *k || 12, 13, 14, 15, 20 |- | v || w || v || v || w || *w || 2, 10 |- | y || y || y || y || y || *y || 5, 13 |- | a || a || a || a/e/o || a || *a || 5, 9, 10, 11, 14,15, 16, 21, 25 |- | i || i || i || i || i || *i || 9, 14, 22, 23, 24 |- | u || u || u || u || u || *u || 7, 17, 19 |- | e || e || e || e || e/a || *e || 1, 2, 12 |- | o || o || o || o || o || *o || 3, 8, 13

Los numberales en distintes llingües Goroka:Gorokan numerals (E. Chan) {|class=wikitable style="text-align:center" |- ! rowspan=2|GLOSA ! rowspan=2|Fore ! colspan=2|Gahuku-Benabena ! colspan=3|Kamano-Yagaria ! rowspan=2|PROTO-GOROKA |- ! Alekano !! Dano !! Inoke-Yate !! Keyagana !! Yagaria |- | '1' || ká:ne || hamoʔ || hamoʔ || nagoke || magoke || bgotvoʔ || *mako- |- | '2' || tarawe || lositaʔ || setaʔ || togole || lole || rori/ lolemo || *tote |- | '3' || kakágawé || losive makole || setohomoʔ || togoli nagonagi || loleʔe magoʔe || rorigʔ bgotvagiʔ || *2+1 |- | '4' || tarawatarawakíné || losive losive || setaʔve setaʔve || togoli togoli || loleʔe loleʔe || rorigʔ rorigʔ || *2+2 |- | '5' || naya ká amúné || || || nako nayamaʔa || naya magokayaga || dzaʔ hatgidiʔ || *naya tote |- | '6' || || || || || 5+1 || || *naya (ma)ko |- | '7' || || || || || 5+2 || || |- | '8' || || || || || 5+3 || || |- | '9' || || || || || 5+4 || || |- | '10' || naya: tára amúné || || || naya togole || naya lole || || *naya tote

Referencies

Bibliografía William A. Foley (1986). The Papuan Languages of New Guinea. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-28621-2. Google Books. Malcom Ross (2005). "Pronouns as a preliminary diagnostic for grouping Papuan languages." In: Andrew Pawley, Robert Attenborough, Robin Hide and Jack Golson, eds, Papuan pasts: cultural, linguistic and biological histories of Papuan-speaking peoples, 15-66. Canberra: Pacific Linguistics.

Goroka