Shrewsbury ( o ) ye la ciudá condáu de Shropshire, en Midlands del Oeste, Inglaterra, Reinu Xuníu. Atópase cerca del País de Gales (). Atopar a veres del ríu Severn. Ye'l principal asentamientu del borough de Shrewsbury and Atcham, con una población de 95.850 habitantes. Arriendes d'ello, ye la segunda ciudá más grande de la so condáu ceremonial, dempués de Telford.
Shrewsbury ye una histórica ciudá comercial que'l so cascu urbanu tien un planu medieval inalteráu. Na ciudá destaquen unos 660 monumentos clasificaos, incluyendo exemplos d'armadures de los sieglos XV y XVI. El castiellu de Shrewsbury, un castiellu fortificáu d'arenisca colorada, y l'abadía de Shrewsbury, un antiguu monesteriu benedictín, fueron fundaos en 1074 y 1083 respeutivamente, pol conde de Shrewsbury normandu, Roger II de Montgomery. La ciudá ye la sede d'unu de los más llargos y antiguos eventos horticulturales del país, el Shrewsbury Flower Show, conocíu polos sos monitores florales, ganando dellos premios dende l'empiezu del sieglu XXI, inclyendo Britain in Bloom en 2006.
Güei, a 14 km o 9 milles de la frontera galesa, Shrewsbury sirve de centru comercial y cultural pal condáu ceremonial y gran parte de Gales Central, con un output equivalente a unes 299 millones de llibres al añu. Tien delles industries de llámpares y centros de distribución, según Battlefield, alcontráu principalmente nes contornes. Les carreteres estratéxiques A5 y A49 pasen pela ciudá, como lo faen delles llinies de ferrocarril na estación de ferrocarril de Shrewsbury.
Historia La ciudá foi conocida polos britanos como Pengwern y polos anglosaxones como Scrobbesburh, en caso dativos como Scrobbesbyrig. El nome foi gradualmente variáu en tres direiciones, en 'Sciropscire' que aportó a Shropshire, en 'Sloppesberie', que aportó a Salop o Salopia, el nome históricu del condáu, y en 'Schrosberie', que dio llugar al nome de la ciudá, Shrewsbury. El so nome galés, Amwythig, significa "llugar fortificáu".
Shrewsbury ye conocida como una ciudá con un importante heriedu medieval, siendo fundada nel añu 800. Foi mientres los sieglos XIV y XV cuando la ciudá tuvo no más alto de la so importancia comercial. Esto foi principalmente debíu al mercáu de la llana, una industria mayor nel momentu, col restu de Gran Bretaña y Europa, especialmente col ríu Severn y Watling Street como rutes comerciales. Créese qu'Enrique VIII intentó faer de Shrewsbury una ciudá catedral dempués de la formación de la Ilesia d'Inglaterra, pero los ciudadanos tornaron la ufierta.
Col pasu de los años, la ciudá, xeográficamente importante, foi'l llugar de munchos conflictos, principalmente ente los ingleses y galeses. Shrewbury foi sede del Reinu de Powys mientres munchos años, pero los anglosaxones, baxu Offa, rei de Mercia, tomó posesión de la ciudá en 778. El galeses asediaron la ciudá en 1069, pero fueron repelidos por Guillermu I d'Inglaterra. Roger de Montgomery recibió la ciudá como un regalu de Guillermo, y construyó'l castiellu de Shrewsbury en 1074, llogrando'l títulu de conde. El tercer conde, Robert de Bellême, foi depuestu en 1102, por haber tomáu parte nuna rebelión contra Enrique I. La batalla de Shrewsbury foi lluchada en 1403 a unes milles al norte de la ciudá, en Battlefield. Foi lluchada ente'l rei Enrique IV y Henry Percy, con victoria pal rei. La batalla producióse simultáneamente cola Guerra de los Cien Años y, magar nun tuvo inscrita naquel conflictu, dexó a Enrique V desenvolver el so sentíu tácticu y el conceutu militar que lu llevaría, doce años más tarde, a ganar a los franceses na crucial Batalla de Agincourt, en 1415.
thumb|230px|Castiellu de Shrewsbury. La ciudá destacar por haber sío'l sitiu onde'l Príncipe de Gales Enrique, futuru Enrique V d'Inglaterra atacó y venció, nuna épica marcha forzada, a los exércitos combinaos de dos xenerales del so padre Enrique IV que se remontaren contra él y aliáu colos rebeldes galeses que pretendíen el Principáu de Gales. Enrique sufrió ellí una grave mancada de flecha na cara, a pesar de lo cual nun dexó que lo atendiera hasta que la victoria húbose alcanzáu.
El conceyu ye sede del Ditherington Flax Mill, la primer construcción compuesta de fierro del mundu, que ye comúnmente conocíu como "el güelu del skycraper". La so importancia foi reconocida nos años 1950, lo que fizo que aportara a monumentu clasificáu de Grau I. La Revolución industrial tuvo tamién alcontrada en Shrewsbury, na Canal de Shrewsbury, que lo enllazaba cola Canal de Shropshire, el más anchu de les canales de Gran Bretaña.
Shrewsbury tamién xugó un papel importante na historia intelectual occidental, por ser la ciudá onde nació'l naturalista Charles Darwin, padre de les teoríes de la Evolución y la Seleición natural, y autor de L'orixe de les especies. A 8 km al suroeste de la ciudá atópase Wroxeter, onde s'atopen les ruines de la ciudá romana de Viroconium Cornoviorum. Viroconium foi la cuarta civitas capital más grande en Britania. Como Cayer Guricon podría sirvir como la primer capital de la edá escura del Reinu de Powys.
La ciudá evitó'l bombardéu mientres la Segunda Guerra Mundial y por tanto munchos de los sos antiguos edificios permanecieron intactos. Dempués, la ciudá viose afeutada mientres los años 1960 y años 1970 pola baltadera de dellos edificios antiguos, que fueron sustituyíos por otros. Estes baltaderes destruyeron l'aspeutu de munches ciudaes históriques nel Reinu Xuníu. Sicasí, un área amplia de cases de madera y de negocios foi destruyida pa dexar pasu al aparcamientu pa coches de dellos pisos de Raven Meadows. Otros edificios históricos fueron baltaos p'abrir buecu al estilu arquiteutónicu brutalista de los años 1960. La ciudá salvar d'un nuevu aniellu periféricu internu por cuenta de les sos dificultaes xeográfiques.
Shrewsbury ganó'l premiu a la capital d'empreses de Midlands del Oeste en 2004. El conceyu tien dos parques de negocios n'espansión, el Shrewsbury Business Park y el Battlefield Enterprise Park. Hai munchos residenciales en desenvolvimientu anguaño en construcción na ciudá p'amontar el númberu de xente que quier vivir na ciudá y en Telford, Wolverhampton y Birmingham. En 2000 y 2002, Shrewsbury intentó llograr ensin ésitu'l estatus de ciudá.
Gobiernu thumb|Mapa de los distritos de Shrewsbury and Atcham. El cascu urbanu de Shrewsbury atópase en naranxa. El primer charter del borough de Shrewsbury foi concedíu por Enrique I d'Inglaterra dexando la coleición de rentes. El Rei Ricardu I concedió otru charter en 1189 y dende esi momentu la importancia ya influencia rexonal de la ciudá aumentó, tantu que consiguió l'autonomía del condáu de Shropshire. Otros charters fueron el de Xuan I en 1199, el d'Enrique VII en 1495, Carlos I en 1638 y el de Xacobu II de 1685. En 1974 un charter de Sabela II incorporó'l borough de Shrewsbury and Atcham.
Shrewsbury ye'l centru alministrativu del borough de Shrewsbury and Atcham y el condáu de Shropshire, que nun inclúi'l borough de Telford and Wrekin, al ser una autoridá unitaria. El conseyu del condáu de Shropshire tien la so sede nel Shirehall, n'Abbey Foregate, y el conseyu del borough tien la so sede nel Guildhall, en Frankwell. El conseyu del borough mover del so antiguu Guildhall, agora conocíu como "Newport House", como se llamaba antes de ser Guildhall, el 19 de marzu de 2004. Shrewsbury ye un área desparroquiada y por tanto nun tien conseyu municipal nin parroquial. L'alcalde de Shrewsbury and Atcham ye tamién l'alcalde de la ciudá.
Shrewsbury atopar nel distritu eleutoral de Shrewsbury and Atcham y ye l'únicu asentamientu grande nel distritu. Antes de 1997 el miembru del parllamentu por Shrewsbury and Atcham foi'l conservador Derek Conway. Paul Marsden, del Partíu Llaborista, foi escoyíu pa representar al distritu nel parllamentu tres la victoria de 1997, siendo la primer vegada que Shrewsbury tuvo un parllamentariu llaborista. Marden defectó al Partíu Lliberal Demócrata siguiendo la guerra d'Afganistán, decidiendo nun presentase a la eleición otra vegada. Tres esto, en 2005 viose como los llaboristes perdíen munchos votos en favor del Partíu Lliberal Demócrata, siendo escoyíu por mayoría de 1.808 el conservador Daniel Kawczynski. Ente los anteriores parllamentarios del distritu atopa l'ex primer ministru Benjamin Disraeli.
Shrewsbury ta hermanada con Zutphen nos Países Baxos. La ciudá tamién sirve de see alministrativa pa la 5ª división d'infantería del Exércitu Británicu, que s'atopa en Copthorne Barracks.
Blasón El blasón del antiguu conseyu del borough de Shrewsbury representa trés engarraos, col lema Floreat Salopia, una frase llatina que puede ser traducida como "pue que Shrewsbury espollete". L'escudu d'armes ye'l mesmu que'l del conseyu del borough de Shrewsbury and Atcham - l'escudu del conseyu de Shrewsbury ye'l mesmu pero ensin la ponte d'Atcham. El Shrewsbury Town FC usó históricamente lo mesmo pero agora tien una insinia de distinta midida, con un solu engarráu.
Xeografía Shrewsbury atópase aproximadamente a 14 milles o 23 km al oeste de Telford, 43 milles o 69 km al oeste de Birmingham y la Conurbación de Midlands del Oeste, y sobre 150 milles o 240 km al noroeste de la capital, Londres. Más llocalmente, la ciudá atopar al este de Welshpool, y Bridgnorth y Kidderminster tán al sureste. La llende con Gales ta a 9 milles o 14 km al oeste. El centru de la ciudá ta parcialmente construyíu nuna cuesta que la so elevación ye, nel so puntu más altu, de 75 metros sobre'l nivel del mar. El ríu más llargu del Reinu Xuníu, el Severn, traviesa Shrewsbury, formando un meandro nel so centru.
Dende finales de los años 1990 la ciudá tuvo problemes d'hinchentes del Severn y Rea Brook. Na seronda de 2000 anchos swaths de la ciudá taben so l'agua, y notablemente Frankwell, que foi anubiertu en trés causes nel espaciu de seis selmanes. Les defenses de les llenes de Frankwell completar en 2003, xunto coles nueves oficines del conseyu del borough. Más apocayá, en 2005 y 2007, les llenes fueron menores, y les defenses xeneralmente contuvieron les crecíes de les árees del centru de la ciudá. Sicasí, los aparcamientos de la ciudá dexaron de tar anubiertos pel hibiernu, lo cual amenorga'l comerciu na ciudá, más evidente na carrera de Navidá en 2007.
La ciudá ta asitiada cerca de Haughmond Hill, un llugar onde hai roques precambrianes, dalgunes de les roques más antigües que pudieron ser atopaes nel condáu, y la mesma ciudá atopar nun área de llargues roques carboníferes. Una falla, la falla de Hodnet, empieza aproximadamente na ciudá, y llega hasta Market Drayton.
Suburbios Shrewsbury dispón d'un gran númberu de barrios y pueblos dean la contorna. Un exemplu d'una gran aldega vecina que se convirtió efeutivamente un suburbiu de la ciudá ye Bayston Hill, que creció considerablemente nos postreros 20 años y agora ta separáu del suburbiu Meole Brace por namái unos pocos campos y l'A5 road. Sigue siendo, sicasí, una entidá separada de la ciudá, col so propiu conseyu de la parroquia, etc. La Llomba de Bayston atopar a 3 milles (5 quilómetros) al sur del centru de la ciudá de Shrewsbury y na A49 y cerca de l'A5. El pequeñu pueblu de Battlefield, esta vegada al norte de la ciudá, tamién se considera agora como un suburbiu de la ciudá debíu a la crecedera nel área circundante. Ta cubierta pola parroquia de Shrewsbury.
El clima