El full contact-(contautu a plenu). ―tamién llamáu kick boxing americanu o full-contact karate― ye un deporte de combate similar al boxéu y otres artes marciales, onde los participantes ―amás de los golpes de puñu― empleguen pataes y barríos propios del karate, y del taekwondo. L'oxetivu ye la puesta fuera de combate o knockout (K.O., knock out) del oponente. Ye similar al kick boxing, cola diferencia de que nun se dexa patiscar les zanques del oponente, de cuenta que tolos golpes y pataes solamente son dexaos enriba de la cintura, o bien a los todíos como barríu.
Anguaño ye un deporte de combate d'espardimientu mundial, que cubre toles categoríes. Sicasí, la so práutica como disciplina individual ta decayendo rápido debíu a la puxanza del kick boxing y del MMA, al puntu qu'en dellos casos foi incluyíu dientro de les modalidaes de competencia de delles federaciones, asociaciones y organizaciones de kick boxing.
El full contact ye un deporte derivao de les artes marciales tradicionales como'l karate y deportes de combate como'l taekwondo, al que se-y amestaron los movimientos y golpes del boxéu; nel cual búscase l'espectáculu puramente deportivu, y verificar la efectividá real de les téuniques contra un oponente entrenáu. Les carauterístiques d'esta modalidá deportiva son la continuidá na ejecutoria, la variedá, y la llibertá nel desenvolvimientu de les téuniques y sobre manera; el respetu a la integridá física del deportista. Dende'l puntu de vista del espatexu, el full contact reflexa les téuniques caltriantes del karate, y en menor midida, l'espatexu percutante del taekwondo. La diferencia anicia nel usu de les distancies llargues, ente que nel full contact les téuniques y la táctica desenvolver dende una posición más curtia y más próxima al oponente. Por casu, les pataes con xiru circular y la patada d'emburrie, son mesmes del taekwondo, ente que les pataes circulares y llaterales provienen del karate; siendo bien utilizaes nel full contact. Tamién delles combinaciones de pasos tienen cierta semeyanza colos emplegaos nel taekwondo. Coles mesmes los barríos son derivaos del karate. Per otru llau, les téuniques de puñu y de bloquéu, deriven na so mayoría del boxéu y de delles téuniques del karate.
Apaición y entamu Pa entender cómo se produció l'apaición del Karate Full Contact (o full combat en américa) ye necesariu remontase a los años sesenta y setenta del sieglu XX.
El Full Contact tien los sos principios a finales de los años 60 n'Estaos Xuníos. Mike Anderson (Cinturón negru 4º DAN de taekwondo ITF), quien amás, yera promotor d'espectáculos deportivos, empieza a propulsar y a configurar un deporte que más vistosu y si quierse, daqué más real que'l restu de les artes marciales nesi entós. Tou ello en respuesta a la falta de contautu nes competiciones abiertes de karate, taekwondo, wu shu o Kung-fu, etc. Onde amás, les regles de competición siguíen l'estándar establecíu pol Karate xaponés d'aquella dómina, esto ye, el famosu "puntu y pare". La ironía de ver como una persona ganába-y a otra por puntos ganaos pola execución rápida d'un movimientu, nun yera un fiel reflexu de la contundencia, nin del potencial qu'esa persona podía tener. Polo tanto dexaba un vacíu d'oxetividá y xeneraba en dellos casos polémica, como por casu, cuando un combatiente asiáticu de 45 quilos ganó-y la final a un americanu de 90 quilos con un golpe de puñu o un pie marcáu. Mike Anderson xunto con otros artistes marciales, deseosos d'un mayor contautu nes téuniques y de un mayor espectáculu, empiecen a dar forma de lo que güei ye'l Full contact, que nun ye más qu'una entemez de les pataes típiques del Taekwondo con determinaes téuniques del Karate y los golpes de puñu del Boxéu inglés.
Escontra la primer metá de los años sesenta'l karate xaponés empezó a espublizase nel continente americanu, consolidándose y entamando competencies qu'en munchos casos yeren abiertes y onde se daba cabida a munchos estilos, dende'l Taekwondo (o Karate Coreanu), hasta estilos de Kung-fu. Pero los grandes campeones d'eses competiciones, en dellos casos nun taben satisfechos. Los combates ganar por aciu reacciones y movimientos rápidos, siguíos de golpes estratéxicos al puntu, polo que los combates nun duraben munchos minutos, nin demostraben la efectividá real de los golpes. Y la gran mayoría d'aquel campeones teníen aptitúes físiques más que suficientes, non yá p'aguantar más tiempu combatiendo, sinón p'aplicar munchos más golpes de manera simultánea, combinando puños y piernes. En dellos casos, había competidores que proveníen o teníen esperiencia previa en disciplines más esixentes con un mayor nivel de contautu, como'l Boxéu, la llucha olímpica, el Yudu, y inclusive nel boxéu francés» o Savate.
Asina foi como se formó un equipu d'Estaos Xuníos con figures llexendaries provenientes del karate y el taekwondo como Chuck Norris, Bill Wallace, Benny Urquidez y convidóse a un famosu francés, campeón mundial siete veces siguíes de Karate, Dominique Valera (fíu d'españoles qu'emigraron a Francia). Con esti equipu salieron a desafiar a tou prauticante de les artes marciales que quixera midise dientro d'un ring, colos nuevos reglamentos del Full Contact; a enfrentase al knockout con ellos. Asina percorrieron tou Estaos Xuníos y Europa llogrando resultaos contundentes: toles engarradielles realizaes pol grupu fueron ganaes por knockout nos primeres rounds, enfrentándose con prauticantes de toles artes marciales, inclusive con boxeadores profesionales. Sicasí, aparte de los personaxes famosos de la hestoria del full contact, tamién ye xusto mentar que nos oríxenes d'esti deporte hubo munchos competidores que magar nun algamar la fama, teníen unes capacidaes téuniques dignes del espectáculu.
Tres esta etapa empezar a realizar campeonatos por títulos mundiales, consagrándose ellí Bill Wallace, Dominique Valera, Fabio Martella, Benny Urquídez, Rodríguez, Jackson, Theriault, etc.
Como modalidá deportiva, el full contact cobra una puxanza mundial cuando prauticantes d'otres artes marciales pasen a entrenase y a competir basándose la metodoloxía entrenamientu pal Boxéu. Estos métodos, de primeres yeren abondo mal vistos polos maestros orientales (a más d'un prauticante espulsar del so estilu o escuela), pero depués fuéronse superando estes dificultaes. Consolidándose'l full contact como un deporte de contautu especialmente dende los años sesenta, hasta los años noventa.
Esti deporte arrobinóse principalmente al traviés d'Europa, América del Norte, África del Norte y Australia. Dalgunes de les estrelles más populares nes década de 1970 y 1980 son Bill Superfoot Wallace, Benny The Jet Urquídez, Kathy Long, Don The Dragon Wilson y Dennis Alexis.
Se reglamenta y re diseñen una serie de proteiciones pa pies y manes, llabor que foi realizada pol que ye consideráu'l padre del taekwondo ITF n'Estaos Xuníos, el maestru coreanu John Ree. Y que se ponen a prueba en Los Angeles, el 14 de setiembre de 1974, nuna velada entamada por Mike Anderson con una gran arribación de públicu y retresmitíu per televisión.
Conceutos xenerales El full contact naz como puntu d'alcuentru ente'l karate y el boxéu. Consiste esencialmente en ganar nun ring a un adversariu a base de puñaes y pataes, magar esisten otres modalidaes derivaes, como'l semicontact, onde l'oxetivu nun ye'l knockout sinón una mayor puntuación, y onde se compite xeneralmente nuna superficie especial o tatami en llugar d'en un cuadriláteru o ring.
Los golpes dexaos son a plenu contautu, siendo estos toles puñaes y pataes qu'impacten de la cintura pa enriba y los barríos, tamién la puñada con voltio del cuerpu, o en xiru, y les pataes descendentes, llaterales, de frente, y en xiru. Amás del usu de barríos en xiru executaos col talón. Delles federaciones adoptaron un númberu mínimu de 8 pataes altes por round, pa evitar que'l combate de full contact convertir nún de boxéu, al cerrase la distancia y por cuenta de la fatiga de los competidores.
Na modalidá del semicontact, entá de moda nos torneos de karate-Do, valen los mesmos golpes y barríos, pero namái tienen de marcase a manera de puntos y el competidor tien de retirase, y nun aplicase a plena potencia.
Nel full contact búscase concentrar tola fuercia del cuerpu sobre la zona na que se va a dar l'impautu, lo que resulta en golpes bien efectivos y doliosos.
Los golpes puntúen de la siguiente manera:
3 puntos: Patada na cara en saltu Barríu que balta
2 puntos: Patada na cara dende'l suelu Barríu que desequilibra con téunica
1 puntu: Téunica de mano al cuerpu Téunica de mano a la cara Téunica de pies al cuerpu Téunica de pies a la cara
−1 puntu: Téunica innecesariamente dura Salir del tatami Téunica de mano so la cintura Téunica de pies so la cintura (sacante barríos).
La principal diferencia ente'l full contact y el kick boxing ye que nel kick boxing déxase realizar golpes de tibia contra les zanques de les piernes del adversariu (mas non direutamente a les rodíes), lo que xeneralmente se llama pataes baxes o low-kicks. y que nel kickboxing, nun se dexen los barríos a los pies.
Cabo destacar tamién, qu'en cada asaltu de full contact, cada lluchador tien de dar al contrincante un númberu determináu de pataes, de lo contrario, ye penalizáu con puntos y podría perder inclusive'l combate.
Modalidaes De la mesma del Full Contact salieron, o bien se realicen competencies dientro de les distintes asociaciones y federaciones otres modalidaes incluyíes na práutica de diverses artes marciales y deportes de combate, que son:
Formes: Ximnasia Olímpica Marcial. Los atletes coreografían movimientos tradicionales de les artes marciales cola música y van poder utilizar armes tradicionales o non. Desenvolver nel uniforme de karate o gi. La coreografía tien una duración establecida en minutos.
Semi Contact: Nesta modalidá puede marcase los golpes coles piernes y puños tantu na cabeza como nel tueru, y cutir les piernes a manera de barríu. Un exemplu d'esta son los combates de competencia de karate al puntu, rexíos pola WKF World karate Federation, que engloba a los 4 estilos de karate tradicional modernu xaponés, shotokan, goju ryu, wado ryu, y shito ryu, en tol mundu.
Light Contact: esta modalidá dar nel karate coreanu o taekwondo estilu WTF; onde puede cutise percima del cintu con piernes, pero solu al tueru colos puños.
Full Contact: Esta modalidá inclúi la gran mayoría de téuniques del boxéu, el karate, y el taekwondo, pero non los golpes a mano abierta; ya inclúyense otres téuniques como'l puñu en xiru, y barríos a les piernes. y amás búscase la puesta fuera de combate o knockout del oponente. Siendo válides tamién les puntuaciones llograes por golpes y combinaciones anotaes. Sicasí tán prohibíes: les pataes baxes a les zanques o low kicks, los golpes de rodía o coldu, y los agarres o llanzamientos.
Kickboxing: Tien les mesmes definiciones de téuniques del Full Contact, dexando amás les pataes esternes ya internes a les piernes dende la rodía pa enriba. L'atleta amateur utiliza proteutores de tibia, cabezal, short y torso desnudu. Tán prohibíos: los golpes de rodía o coldu, los barríos a les piernes, y los agarres o llanzamientos.
K1: Modalidá de contautu plenu que dexa toles téuniques del Full Contact Tradicional y de Low Kicks, amestando l'usu de les rodíes. L'atleta amateur utiliza proteutores de tibia, bucal, inguinal, cabezal, short y torso desnudu. Tán prohibíos: los agarres o llanzamientos.
Arbitraxe De forma bien similar al boxéu, esiste un comité arbitral mínimu compuestu por trés árbitros de mesa, o xueces, y un árbitru principal, l'árbitru que se xube al ring.