Краіны нацысцкага блока, Краіны Восі — ваенны блок паміж Германіяй, Італіяй, Японіяй і іншымі краінамі, якія ўдзельнічалі ў другой сусветнай вайне і процістаялі Антыгітлераўскай кааліцыі.

Краіны «восі» thumb|200px|left|Узгодненае ў студзені 1942 года Трэцім рэйхам і Японскай імперыяй падзел Еўразіі па 70-й даўгаце

, з 27 верасня 1940 , з 27 верасня 1940 да 8 верасня 1943 Італьянская сацыяльная рэспубліка, з 23 верасня 1943 , з 27 верасня 1940 Каралеўства Румынія, з 23 лістапада 1940 да 23 жніўня 1944 Каралеўства Венгрыя, з 20 лістапада 1940 да 15 кастрычніка 1944 Венгерская дзяржава (рэжым Салашы), з 17 кастрычніка 1944 , з 1 сакавіка 1941 да 9 верасня 1944 , з 25 сакавіка да 27 сакавіка 1941 Першая Славацкая рэспубліка, з 24 лістапада 1940 Незалежная дзяржава Харватыя, з 15 чэрвеня 1941

Саюзнікі і сатэліты лічыла сябе самастойным бокам канфлікту; гэта пазіцыя падтрымліваецца некаторымі фінскімі гісторыкамі і сёння. Незалежныя гісторыкі звычайна прылічваюць Фінляндыю да краін «восі»R. L. DiNardo. Germany and the Axis powers from coalition to collapse. University Press of Kansas, 2005. С. 95.Geir Lundestad. The American non-policy towards eastern Europe, 1943—1947. Universitetsforlaget, 1978. С. 287, 454.Yôrām Dinšṭein. War, aggression and self-defence. Cambridge University Press, 2005. С. 35.. Пасля цяжкіх бітваў улетку 1944 года, Фінляндыя выйшла з вайны і заключыла перамір’е з СССР 6 верасня 1944 года (гл. Савецка-фінская вайна, 1941—1944). з 25 студзеня 1942 года па верасень 1945 года. Ірак у маі 1941 года падчас кароткачасовай англа-іракскай вайны. Ірак пасля дзяржаўнага перавароту пад кіраўніцтвам Рашыда Алі аль-Гайлані запытаў дапамогі ў Германіі і Італіі. Прыбыўшай германскай і італьянскай авіяцыі апынулася недастаткова, і 31 мая мяцеж быў падушаны. Пасля гэтага іракская армія ўдзельнічала ў баях на Блізкім Усходзе на боку Вялікабрытаніі. Французская дзяржава (рэжым Вішы) з ліпеня 1940 года па жнівень 1944 года. Фармальна рэжым Вішы захоўваў нейтралітэт, аднак падтрымліваў з Германіяй эканамічнае і іншае супрацоўніцтва; лаяльныя ўраду Вішы ўзброеныя сілы бралі ўдзел у баявых дзеяннях супраць саюзнікаў на тэрыторыях некаторых калоній (гл. Мадагаскарская аперацыя, Сенегальская аперацыя, Сірыйска-Ліванская аперацыя, Габонская аперацыя). У 1943 годзе пры садзейнічанні Германіі ўрад Вішы сфармаваў французскую міліцыю, якая прыняла ўдзел у супраціўленні высадцы саюзнікаў у Францыю.

Калабарацыянісцкія ўрады і адміністрацыі на акупаваных Германіяй тэрыторыях border|22px Грэчаская дзяржава з 30 красавіка 1941; border|22px Недычаўская Сербія — гл. ніжэй; Нарвегія (рэжым Квіслінга) Нідэрланды (рэжым Мюсерта) Беларусь (Беларуская цэнтральная рада)

border|36px Марыянетачныя дзяржавы на тэрыторыях, занятых Японіяй

border|22px Маньчжоу-го з 27 верасня 1940 года; border|22px Мэнцзян (Унутраная Манголія) з 27 верасня 1940 года; border|22px Цэнтральны ўрад Кітайскай рэспублікі з 29 сакавіка 1941 года; border|22px Дзяржава Бірма з 1 жніўня 1943 года; border|22px Філіпіны: з 1942 года; В’етнамская імперыя з 11 сакавіка 1945 года да 23 жніўня 1945 года; border|22px Камбоджа з 9 сакавіка 1945 года да 15 красавіка 1945 года; border|22px Лаос з 1944 да 1945 года; border|22px Азад Хінд (1943—1945);

border|34px Тэрыторыі, занятыя, анексаваныя Італіяй у яе калоніях і марыянетачных дзяржавах thumb|250px|Італьянская каланіяльная імперыя

border|22px Албанскае каралеўства з 1 лістапада 1936 года да 8 верасня 1943 года анексавана Італіяй; border|22px Каралеўства Чарнагорыя (рэжым С. Дрлевіча), фармальна з 12 ліпеня 1941 года да 8 верасня 1943 года, фактычна — некалькі тыдняў у 1941 годзе; іншыя тэрыторыі Італьянскай каланіяльнай імперыі.

Тэрыторыі, акупаваныя і анексаваныя Трэцім рэйхам thumb|right|250px|Германія і яе сатэліты ў перыяд іх максімальнай тэрытарыяльнай экспансіі ў Еўропе

Остмарк (Аўстрыя); border|22px Вестмарк (Саарская вобласць); Польшча: Генерал-губернатарства; border|22px Вольны горад Данцыг (Гданьск); Вартэланд (Познань); Дыстрыкт Галіцыя; Часткі былой Чэхаславакіі: border|22px Пратэктарат Багеміі і Маравіі з 15 сакавіка 1939 года; Судэтэнланд (Судэцкая вобласць); Люксембург; ; Нармандскія астравы; (генерал-губернатар Фалькенхаўзен); border|22px Грэчаская дзяржава з 30 красавіка 1941; Францыя (акупаваныя землі, уключаючы Эльзас і Латарынгію); Албанія c 8 верасня 1943 года; border|22px Італьянская сацыяльная рэспубліка з 23 верасня 1943 года; Часткі былой Югаславіі: (уключаючы Банат) — марыянетачны рэжым Недыча з 1 верасня 1941 года; Ніжняя Карынтыя і Ніжняя Штырыя; border|22px Славенскае дамабранства (да 1943 гады падпарадкоўваліся Італіі, затым Германіі); border|22px Чарнагорыя — марыянетачны рэжым Вукчавіча з 8 верасня 1943 года border|22px Незалежная рэспубліка Македонія з 8 верасня 1944 года; Венгерская дзяржава з 16 кастрычніка 1944 года; Усходнія рэйхскамісарыяты: Украіна; Остланд (Прыбалтыка і Беларусь); Каўказ; Масковія.

Гл. таксама Антыгітлераўская кааліцыя Удзельнікі Другой сусветнай вайны Тэрытарыяльна-палітычная экспансія Трэцяга рэйха Ваеннапалонныя ў СССР падчас Другой сусветнай вайны

Заўвагі

Крыніцы

Спасылкі

The Axis Alliance

Катэгорыя:Спісы краін Катэгорыя:Геапалітыка