Dinar Republike srpske krajine korišten je u Republici srpskoj krajini odnosno u dijelovima Hrvatske, koji nisu bili od 1991. pod kontrolom hrvatskih vlasti. Od 1991-92. koriste se novčanice jugoslavenskog dinara u apoenima od 10.000, 20.000 i 50.000 dinara, koje se mogu naći sa različitim žigovima. Novac je izdavala Narodna banka Srpske Krajine, koja je bila u stvari samo podružnica Narodne banke Jugoslavije (NBJ).
Historija
U kninskoj štampariji Mladost su 1991. štampani bonovi vrijednosti 10.000, 20.000 i 50.000 dinara. Bonovi bi služili kao zajam za odbranu RSK, ali nikada nisu pušteni u opticaj. Nakon proglašavanja Republike Srpske Krajine (RSK) najavljeno je 18. maja 1992 uvođenje vlastite valute. Premijer RSK Zdravko Zečević zatražio je od vlada Srbije i Crne Gore, kao i guvernera NBJ da RSK ostane dio jedinstvenog monetarnog sistema sa SRJ. Zahtjev Zečevića je odbijen, jer se smatralo da će oticanje jugoslavenskog dinara iz BiH i Hrvatske pojačati inflaciju. Na područjima pod kontrolom oružanih trupa RSK opticao je pored dinara RSK i jugoslavenski i to u odnosu 1:1. Hrvatska nikada nije zvanično priznala dinar Srpke Krajine.
Inflacija Budući da je odnos jugoslavenskog i krajinskog dinara iznosio 1:1, u RSK je sprovođenja denominacija paralelno sa SRJ. Od početka dinar je bio izložen hiperinflaciji. 1. jula 1992 izvršena je denominacija u odnosu 1:10. Nakon 6 mjeseci tačnije 1.10.1993 dinar je denominiran u odnosu 1:1.000.000, da bi 1.1.1994 denominacija iznosila 1:1.000.000.000. Dinar SRJ a time i dinar RSK, imao je 24.1.1994 tržišnu vrijednost od 13.373.454 za jednu njemačku marku. Uvođenjem tzv. "super dinara" ili "Avrama" izvršena je devalvacija postojećeg od 1:20.000.000. Krajinski dinar se ukida te RSK i RS se uključuju u monetarni sastav SRJ. Time je za dvije godine, u periodu 1992-1994, dinar denominiran u odnosu 1:200.000.000.000.000.000.000.000. U ovom periodu godišnja stopa inflacije je iznosila 1025%.
Ukidanje dinara
Februara 1995. kontakt grupa (EU, SAD, Rusija) donijele su tzv. Plan Z4. RSK bi tom planu imala: parlament, vladu, grb, himnu, policiju, valutu (koju bi izdavala Centralna banka Hrvatske) itd. Odbijanje plana od strane predstavnika RSK te operacije hrvatske vojske (HV) "Bljesak" i "Oluja" dovodi do nestanka Srpske Krajine. Na teritoriji pod kontrolom HV uvodi se kuna, izuzevši područje Hrvatskog podunavlja koje je tek 1997. potpalo pod hrvatski suverenitet. Dinar SRJ se mijenjao za kunu u odnosu 1:1.
Prva serija
U julu 1992. izlazi prva serija novčanica, koje zamjenjuju jugoslavenski dinar. Izdati su apoeni od 10, 50, 100, 500, 1.000 i 5.000 dinara. Sve se novčanice istog izgleda, sa grbom Republike Srpske Krajine, ornamentom i razlikuju se u boji izdavanja i nominalnoj vrijednosti, te neznatno u veličini. Sve novčanice nose kao mjesto izdavanja Knin i 1992. godinu. Tekst je na licu ispisan ćirilicom, a na naličju latiničnim pismom. Izdate su od ministarstva finansija i zapravo su novčani bonovi, koji su zamijenili jugoslavenski dinar. Grafička rješenja su slična dinaru Republike Srpske.
NominalnavrijednostLicestranaNaličjestranaVeličinaPrvoizdanjeKat.broj 10 Din frameless|centar frameless|centar 138 mm × 65 mm 1992 50 Din frameless|centar frameless|centar 138 mm × 65 mm 1992. 100 Din frameless|centar frameless|centar 138 mm × 65 mm 1992 500 Din frameless|centar frameless|centar 146 mm × 70 mm 1992 1.000 Din mm × mm 1992 5.000 Din frameless|centar frameless|centar 148 mm × 70 mm 1992
Druga serija
Druga serija novčanica Republike Srpske krajine je nastavak prve serije s apoenima u vrijednostima 10.000, 50.000, 100.000, 1 milion, 5 miliona, 10 miliona, 20 miliona, 50 miliona, 100 miliona, 500 miliona, 1 milijarde, 5 milijardi i 10 milijardi dinara. Razlikuju se po tekstu Narodna banka Republike Srpske Krajine, te po potpisu guvernera banke.
NominalnavrijednostPrednjastranaStražnjastranaVeličinaPrvoizdanjeKat.broj 50.000 Din frameless|centar 148 mm × 70 mm 1992 100.000 Din frameless|centar frameless|centar 150 mm × 71 mm 1993
Treća serija
Denominacijom dinara uslijed hiperinflacije 1993, Narodna banka izdaje nove novčanice u apoenima od 5.000, 50.000, 100.000, 500.000, 5 miliona, 100 miliona, 500 miliona, 5 milijardi, 10 milijardi i 50 milijardi dinara.
NominalnavrijednostPrednjastranaStražnjastranaVeličinaPrvoizdanjeKat.broj 5.000.000 Din 150 mm × 71 mm 1993 Četvrta serija Ponovnom denominacijom 1994. izlazi zadnja serija u apoenima od 1.000, 10.000, 500.000, 1 miliona i 10 miliona dinara. Dinar, na ovim područjima zamjenjuje 1995. hrvatska kuna.
Također pogledajte Jugoslavenski dinar Dinar Republike Srpske Hrvatski dinar Bosanskohercegovački dinar
Reference
Vanjski linkovi Dinar RSK 1991-1994 Novčanice RSK Bonovi RSK Obveznice RSK
Kategorija:Historijske valute Kategorija:Evropske valute