A herba limoeiraNome vulgar en Dicionario de alimentación e restauración, VV. AA. (2012). Santiago de Compostela, Termigal. Xunta de Galicia. Real Academia Galega. (Cymbopogon citratus), é unha especie de herba pertencente á familia das poáceas, con aroma a limón, de talo moi ramificado e follas lineares agrupadas na base, da que se utilizan as raíces e as follas como condimento e en infusión. Desta planta tírase a esencia ou aceite chamado de citronela.
thumb|240px|Detalle das follas. thumb|240px|Vista da mata. thumb|240px|Pronta para a venda. thumb|240px|No seu hábitat.
Descrición É unha planta herbácea, perenne, aromática e robusta que se propaga por esgallos e pertence á familia das gramíneas. As flores reúnense en espículas de 30–60 cm de lonxitude formando acios. As follas son moi recendentes e alongadas como listóns, ásperas, de cor verde clara que abrollan dende o chan formando matas mestas. As flores están agrupadas en espigas e vense dobradas como as follas.
Distribución e hábitat É natural da India, Ceilán e Malaisia. Na actualidade cultívase como planta medicinal en zonas tropicais e subtropicais, incluíndo as Illas Canarias.
A herba limoeira medra en climas temperados e cálidos. Require para o seu crecemento a presenza de luz. Resiste as severidades do inverno, xa que atura choivas, mais non en exceso. Non atura as brétemas ou neboeiros.
Cultivo Cómpre arranxar o solo 40 días antes da plantación, xa que este debe estar en condicións óptimas para o bo crecemento da planta; cómpre polo tanto afondar na terra até 30 centímetros para facilitar o crecemento da raizame. Limpar toda a maleza. Despois de plantar facer regas periódicas e fertilizar con materia orgánica (esterco) e xofre.
Usos Úsase na cociña asiática, especialmente na tailandesa ou taí.
Científicos da Universidade de Kyoto, no Xapón, concluíron que o aceite esencial de Cymbopogon citratus demostrou plenamente a súa efectividade contra a bacteria Helicobacter pylori, sen que dita bacteria presentase resistencia ao tratamento con este aceite esencial.
O aceite esencial úsase moito como repelente de insectos, especialmente mosquitos (atopamos a esencia en candeas, por exemplo). Malia este efecto, é pola contra, atraente das abellas, polo que se utiliza para recuperar enxames.
Ten efecto conservante sobre algúns alimentos.
Propiedades Da herba limoeira obtense o óleo esencial denominado citronela. A cantidade de aceite esencial da planta varía de mes en mes ao longo do ano, sendo os meses de xuño, xullo e agosto cando máis óleo produce por mor da calor. É carminativo, dixestivo e para o tratamento de flatulencia. En infusión utilízase como tónico aromático e febrífugo. Os compoñentes activos principais do seu extracto, xeraniol e citronelol, son antisépticos e conférenlle propiedades funxistáticas e incluso bactericidas.
Taxonomía Cymbopogon citratus foi descrita por (DC.) Stapf e publicado en Bulletin of Miscellaneous Information Kew 1906: 322, 357. 1906. Etimoloxía Cymbopogon: nome xenérico que deriva do grego kumbe = (barco) e pogon = (barba), refiríndose ás moitas arestas e espatas que lembran aos barcos.(en inglés)
citratus: epíteto latino que significa "con recendo de limón".En Epítetos Botánicos Sinonimia Andropogon cerifer Hack. Andropogon citratus DC. Andropogon citratus DC. ex Nees Andropogon citriodorum hort. ex Desf. Andropogon nardus subsp. ceriferus (Hack.) Hack. Andropogon roxburghii Nees ex Steud. Andropogon schoenanthus L. Cymbopogon nardus (L.) Rendle Cymbopogon nardus subvar. citratus (DC.) Roberty en PlantList
Nome común En galego coñécese como herba limoeira. En castelán hierba limón ou limoncillo; en inglés lemongrass; en portugués recibe o nome de erva-príncipe (en Portugal) e capim-limão (no Brasil); en francés chámaselle citronnell, de aí vén o nome galego da esencia ou aceite tirado da planta: a citronela.
Notas
Véxase tamén
Outros artigos Características das poáceas Aceite de citronela
Categoría:Cymbopogon Categoría:Plantas medicinais Categoría:Flora de Asia