Bitinia e Ponto () foi o nome dunha provincia romana do Imperio romano na costa do mar Negro de Anatolia (Turquía). Formouse a finais da República Romana pola amálgama dos antigos reinos de Bitinia (convertida nunha provincia por Roma no 74 a. C.) e Ponto (anexionado a Bitinia no 63 a. C.). A fusión formou parte dunha conquista máis ampla de Anatolia e da súa redución ás provincias romanas.

No 74 a. C., Bitinia foi entregada a Roma por Nicomedes IV de Bitinia, coa esperanza de que Roma a defendese contra o seu vello inimigo, Ponto. Debido á influencia dun amigo de Nicomedes, Xulio César, aínda mozo e un discurso apaixonado da irmá do falecido rei, Nysa ante o senado, Roma aceptou o agasallo. Roma dividiuse en dous bandos, os populares, o partido das "persoas" e os optimates, partido dos "mellores". Nysa ofreceu a súa hospitalidade a César, un popular, para salvarlle a vida manténdoo lonxe de Roma durante unha proscrición (unha especie de caza de bruxas) por parte de Sulla, un optimate no poder. Por sempre César tivo que soportar as calumnias difamatorias dos optimates sobre a súa relación con Nicomedes, pero Bitinia converteuse no proxecto favorito dos populares.

Os populares celebraron ambos consulados en Roma. Marco Aurelio Cotta foi enviado para asegurar a provincia como gobernador. Era tío materno de Xulio César. Mitrídates VI do Ponto, un hábil guerreiro, ao ver unha futura invasión do seu reino, atacou Bitinia antes de que chegase o cónsul. Cotta mandou chamar ao seu co-cónsul, Lucio Licinio Lúculo. A terceira guerra mitridática seguiu e prolongouse. Ao final dos seus consulados, os dous comandantes quedaron como procónsules. Mitrídates conseguiu mobilizar case todo o resto de Anatolia contra eles. Os dous populares non tiñan a capacidade suficiente para enfrontarse a Mitrídates. O senado finalmente destituíu a Cotta cunha acusación de corrupción. Os homes de Lúculo se amotinaron. Na confusión perdeu case toda Anatolia e quedou fóra dela. O senado perdeu a súa paciencia, e escolleu o mellor comandante que tiñan. No 66 a. C. Roma aprobou a Lex Manilia nomeando a Pompeio, un popular, como Summus Imperator, un termo que sería máis util despois da guerra civil. Tivo o apoio total de César. tivo as mans totalmente libres para someter Asia. No 64 a. C. todos os aliados de Mitrídates foran derrotados ou forzados a cambiar de bando. Expulsado de Ponto, perseguido a través de Anatolia, foi asasinado por antigos amigos esperando gañar o favor romano.

A riqueza de Anatolia quedou baixo dominio de Roma. A tarefa de Pompeio foi dividila en provincias. Mantivo as rexións máis grandes e combinou as cidades estado. Ponto nunca se converteu nunha provincia propia, simplemente engadiuse ao seu antigo inimigo, Bitinia, mentres que o seu nome adxuntouse ao final de Bitinia. Este non era un matrimonio de diferentes culturas. A costa do Mar Negro fora helenizada, a pesar das diferenzas das poboacións ancestrais. A nova provincia comezou a funcionar no 63 a. C. Tiña unha riqueza lendaria e importante para a República. Pompeio estivo no Primeiro Triunvirato cos seus compañeiros populares. Foi a cima da súa carreira, pero tiveron unha liorta e loitaron na guerra civil romana. O último líder popular, Octavio César, asumiu o título de imperator de forma permanente e foille concedido outro polo senado, Augusto. Bitinia e Ponto continuaron desde esa data, o 27 a. C., como unha provincia imperial, un nome que permaneceu.

Xeografía A provincia romana de Bitinia e Ponto comprende unha franxa costeira dun país montañoso que contiña extensos terreos cultivables, moi fértiles, nun clima suave e húmido na costa sur do Mar Negro desde o Bósforo ata aproximadamente a cidade de Trabzon. Xusto ao sur da franxa costeira atopábase unha cordilleira leste-oeste, as Montañas Pónticas, que illan a costa da rexión da Anatolia Central, unha meseta tépeda de pastos e bosques baixos. A provincia estendíase polas abas da cordilleira. No seu reverso atopábanse vales e mesetas nos que se atopaban cidades que estaban ao bordo da provincia costeira pero que non formaban parte dela.

Historia Aliado romano Baixo o rei Prusias I de Bitinia, Bitinia púxose en contacto primeiro coa República Romana. Bitinia permaneceu neutral durante a guerra de Roma contra o Imperio Seléucida e o seu rei Antíoco III o Grande entre o 192 - 188 a. C., a pesar de que o Imperio Seléucida era o inimigo do reino desde tempo atrás.

O fillo e sucesor de Prusias I, Prusias II de Bitinia, abriu por primeira vez relacións con Roma. Trala fracasada invasión de Prusias II ao Reino de Pérgamo no 154 a. C. aliado de roma, Bitinia viuse obrigada a pagar grandes compensación de guerra. Prusias II enviou ao seu fillo (o futuro Nicomedes II de Bitinia) a Roma a negociar unha redución dos pagamentos anuais. Unha vez en Roma, Nicomedes II gañouse o favor do senado romano e, tras un infrutuoso intento de asasinato de Nicomedes II polo seu pai Prusias II, o senado apoiou a Nicomedes II na súa revolta contra seu pai. Apoiado por Roma e o rei de Pérgamo Atalo II Filadelfo, Nicomedes II derrocou ao seu pai e converteuse en rei no 149 a. C. e firmou unha alianza con Roma.

Nicomedes II foi un aliado leal, apoiando activamente os intereses de Roma no mar Exeo e no mar Negro. No 133 a. C., o rei Atalo III de Pérgamo morreu, legando o seu reino a Roma. Con todo, Eumenes III, reclamando ser fillo ilexítimo dun ex rei de Pérgamo, reclamou o trono e fixo a guerra contra os romanos. Aínda que os romanos enviaron ao cónsul romano Publius Licinius Crassus Dives Mucianus para facer cumprir as súas reclamacións no 130 a. C., Eumenes III derrotounos e matou a Crassus. Roma enviou un segundo exército no 129 a. C. baixo Marco Perperna Veiento para enfrontarse ao pretendente de Pérgamo. Apoiado polas forzas de Nicomedes II, Perperna conseguiu derrotar a Eumenes III e asegurou as reivindicacións de Roma no oeste de Anatolia, permitindo a Roma anexionar Pérgamo directamente como a provincia de Asia.

Reino cliente

Primeira Guerra Mitridática (89-85 a..C) 450px |miniatura| Un mapa de Asia Menor no 89 a. C. no inicio da Primeira Guerra Mitridática. Bitinia, vermello claro, móstrase como un reino cliente de Roma, vermello escuro. Ponto móstrase en verde escuro.

As relacións entre Bitinia e Roma agriáronse durante o reinado do fillo e sucesor de Nicomedes II Nicomedes III de Bitinia debido a influencia sobre o reino central de Anatolia de Capadocia.

Coronouse rei no 127 a. C., Nicomedes III asolou Paflagonia ao longo do Mar Negro e comezou a expandir a súa influencia sobre Capadocia, o aliado romano. No 116 a. C., o rei capadocio Ariarates VI foi asasinado polo nobre capadociano Gordius por ordes do rei Mitrídates VI de Ponto. Mitrídates VI instalou entón a súa irmá Laodice de Capadocia, viúva de Ariarates VI, como rexente do infante Ariarates VII, asegurando o control de Ponto sobre Capadocia no proceso.

Nicomedes III buscou aproveitar o baleiro político en Capadocia, invadiu o reino e negouse a recoñecer ao neno Ariarates VII como gobernante lexítimo de Capadocia. Laodice, nai da falecida esposa de Nicomedes III Nysa, casou con Nicomedes III para asegurar o seu control sobre o reino. Mitrídates VI invadiu rapidamente Capadocia para impedir que Nicomedes III reclamase o trono, expulsou a Nicomedes III, restaurou ao seu sobriño Ariarates VII no trono Capadocio e devolveu Capadocia a area de influencia de Ponto.

Tras unha rebelión dos nobres capadocianos no 97 a. C. contra o control de Ponto, Nicomedes III e Mitrídates VI enviaron emisarios a Roma no 95 a. C. pedindo á República que interviñese na súa loita polo dominio do reino. O senado romano non se uniu a ningunha das partes, porén, pediu que ambos se retirasen de Capadocia e garantizaran a súa independencia.

O ano seguinte, no 94 a. C., Nicomedes III morreu e foi sucedido polo seu fillo, o pro-romano Nicomedes IV de Bitinia, como rei. No 93 a. C., ignorando o mandato de Roma de non interferir na independencia de Capadocia, os soldados do Reino de Armenia baixo Tigranes II o Grande, xenro de Mitrídates VI, invadiron e conquistaron Capadocia por orde do rei de Ponto. Con Capadocia asegurada, Mitrídates VI invadiu Bitinia, derrotando a Nicomedes IV no 90 a. C., anexionando o seu reino.

Nicomedes IV buscou a protección de Roma. Ao chegar a Italia, o senado enviou unha delegación a Ponto, esixindo a Mitrídates que restaurase a Nicomedes IV ao seu trono. Aínda que a guerra social aínda estaba en pleno apoxeo en Italia, Roma conseguiu restaurar con éxito a ambos reis debido á crecente influencia da República na rexión.

Unha vez restaurado no seu trono, o senado animou a Nicomedes IV a atacar os territorios de Mitrídates VI. Mitrídates VI invadiu Bitinia no 88 a. C., obrigando de novo a Nicomedes IV a fuxir a Roma. En resposta ao derrocamento de Nicomedes IV e o crecente poder de Mitrídates VI, o senado declarou a guerra contra Ponto e enviou ao cónsul romano Lucius Cornelius Sulla ao leste para derrotar a Mitrídates VI. A vitoria de Roma sobre Mitrídates VI no 85 a. C. e o posterior tratado de Dárdanos aseguraron a Roma como a principal potencia de Anatolia, restaurou a Nicomedes IV ao seu trono e levou a Bitinia a estreitar a relacións coa República.

Desde o 80 a. C. ao 78 a. C., durante a ditadura de Sila, Xulio César fuxiu a Bitinia para evitar ser asasinado na proscripción de Sila.

Terceira Guerra Mitridática (73–63 aC) miniatura|450px| Anatolia oriental e rexión do Cáucaso ao redor do 50 d. C. Os límites mostrados corresponden aproximadamente aos do 64 a. C. despois da Terceira Guerra Mitridática.

Debido á loita política interna entre Lucio Cornelio Sila, Caio Mario e Lucio Cornelio Cina, Roma non puido derrotar definitivamente ao rei de Ponto Mitrídates VI. No 74 a. C., o rei Nicomedes IV de Bitinia morreu e, esperando asegurar o seu reino da posterior agresión de Ponto, legou o seu reino a Roma. O senado votou inmediatamente anexionar o reino como unha provincia dirixida directamente pola República.

A morte de Nicomedes IV causou un baleiro de poder en Asia Menor, permitindo a Mitrídates VI invadir e conquistar o reino sen líder. Con Mitrídates VI novamente con ideas sobre protectorados romanos en Asia Menor, incluída Bitinia, Roma lanzou unha terceira guerra contra Ponto. Ao enviar ao cónsul Lucullo a Asia, Roma expulsou a Ponto e ao seu aliado Armenia fóra de Asia, reafirmando o dominio romano sobre Anatolia no ano 71 a. C. e conquistou o Reino do Ponto.

Mitrídates VI fuxiu ao seu aliado o Reino de Armenia, que foi invadido por Lucullo no 69 a. C. Malia os seus éxitos iniciais, con todo, Lúculo non puido levar a termo a guerra contra Ponto xa que Mitrídates VI permaneceu en liberdade. Destituído Lúculo, o senado enviou a Cneo Pompeio Magno ("Pompeio") a Oriente para derrotar finalmente a Mitrídates VI. Ao chegar a Asia Menor no 65 a. C., Pompeio derrotou definitivamente a Mitrídates VI nas Montañas do Cáucaso do Reino de Armenia.

Volvendo á Anatolia propiamente dita no ano 64 a. C., Pompeio anexionou oficialmente Bitinia e a metade occidental de Ponto (incluíndo as cidades gregas ao longo do Mar Negro) á República como provincia gobernada directamente de "Bitinia e Ponto". En canto á metade oriental de Ponto ("Armenia Menor"), Pompeio engadiu o seu territorio ao do Reino de Galacia baixo o rei cliente de Roma Deiotarus como recompensa pola súa lealdade a Roma.

Provincia romana

Guerras civís republicanas