I dialett de l'Oltragiov hinn quei parlà del Ligur che hinn parlaa oltra i Penin, in Piemont. Diffusion e caratteristegh Quei dialett chì hinn parlaa in de la region de l'Oltragiov (Oltregioco), quella banda del Piemont che, storegament, l'è partegnuda al Genoves fina a la fin del XVIII secol. I center pussee important de la zona (che al dì d'incoeu l'è sotta a la Provincia de Lissandria) a hinn Novi Ligure e Ovada. El fatto de trovàss al de là di Apenin, a contatt con di alter zonn lenguistegh (el Piemontes e 'l Lombard) a l'ha faa in moeud che 'sti dialett ciappassenn di tratt de transizion bei important, come che se pò vedè in de la tabella chì de sotta: a l'è on lavorà che 'l catta dent anca el lessegh. Oviament, pussee che se va a sud, pussee che se senten i tratt ligur. Confront in tra el dialett genoves e quell de Novi

Genova Novi Ligure Traduzion in Lombard Traduzion in Piemontes['ʤaŋku] ['bjaŋku] bianch bianch[ku'niʤu][ku'ni]conilicunij[fa'miʤa][fa'mi:a]famejafamija['spe:ʤu]['spe:ʤu]speggspecc ['tɔ:a]['tɔra]tavolatavo['ʧy:]['py]pùpì['ʃama]['fjama]fiammafiama[bruŋ'ziŋ][bruŋ'zejŋ]rubinettrubinèt[skɔ: 'sa:][skusa'rejŋ]scossaascossal['briku]['briku]montmont[maŋ'dilu][maŋ'dilu]mantinfassolèt['zia:rdwa]['ʤɔrdura]trottolasòtola[se'truŋ][si'trɔŋ]naranzportugal[baŋ'ka:][baŋka'ɹɔ]legnameemeist da bòsch[mi'a:ʤa][my'rɔja]murmuraja['fɛŋa][fa'rejŋna]farinafarin-a['lyŋa]['løjŋna]lunalun-a['bejve]['bajve]bevbèive['mejze]['majze]mesmèis['maska]['maska] ganassaciafela[kreʃeŋ'tiŋ][kresen'tejŋ] sangottsangiut

I verb in del dialett noves In del dialett de Novi Ligure a troeuvom ona quai influenza emiliana e lissandrina (soratutt in di terminazion d'on quai moeud verbal); inoltra la resist la coniugazion interogativa. El congiuntiv imperfett despess el vegn drovaa inscambi del condizional present: mi a saraiva/saraissa = mi a fussa Verb vess Indicativ present: mi a son, ti t'ê, lê o l'è, noiötri a semo, voiötri i sai, loötri i son. Indicativ imperfett: mi a era, ti ti eri, lê o l'era, noiötri a ermo, voiötri i eri, loötri i era. Indicativ futur: mi a sareu, ti ti saræ, lê o sarà, noiötri a saremo, voiötri i sarai, loötri i saran. Congiuntiv present: che mi a sia, che ti ti sii, che lê o sia, che noiötri a simo, che voiötri i sii, che loötri i sia. Congiuntiv imperfett: che mi a fussa, che ti ti fussi, che lê o fussa, che noiötri a fussmo, che voiötri i fussi, che loötri i fussa. Condizional present: mi a saraissa/saraiva, ti ti sartiassi/saraivi, lê o saraissa/saraiva, noiötri saraissmo/saraivmo, voiötri saraissi/saraivi, loötri saraissa/saraiva. Infinii present: esse. Gerundi present: essanda. Particippi passaa: stato, stata (pl. stati, state). Coniugazion interogativa Indicativ present: sónna?, éto?, èlo?, sémna?, sàivo?, sónna? Verb avèggh Indicativ present: mi a g'heu, ti ti gh'æ, lê o g'ha, noiötri a gh'emo, voiötri i g'hai, loötri i g'han. Indicativ imperfett: mi a gh'(av)aiva, ti ti gh'(av)aivi, lê o gh'(av)aiva, noiötri a gh'(av)aivmo, voiötri i gh'(av)aivi, loötri i gh'(av)aiva. Indicativ futur: mi a gh'avreu, ti ti gh'avræ, lê o gh'avrà, noiötri a gh'avremo, voiötri i gh'avrai, loötri i gh'avran. Congiuntiv present: che mi a gh'òbia, che ti ti gh'òbi, che lê o gh'òbia, che noiötri a gh'òbmo, che voiötri gh'òbi, che loötri i gh'òbia. Congiuntiv imperfett: che mi a gh'(av)aissa, che ti ti gh'(av)aissi, che lê o gh'(av)aissa, che noiötri a gh'(av)aissmo, che voiötri i gh'(av)aissi, che loötri i gh'(av)aissa. Condizional present: mi a gh'avraissa/avraiva, ti ti gh'avraissi/avraivi, lê o gh'avraissa/avraiva, noiötri a gh'avraissmo/avraivmo, voiötri i gh'avraissi/avraivi, loötri i gh'avraissa/avraiva. Infinii present: avai. Gerundi present: avainda. Particippi passaa: avû. Coniugazion interogativa Indicativ present: euna?, èto? òto?, èmna?, àivo?; anna?

I coniugazion Indicativ present: mi a canto, ti ti canti, lê o canta, noiötri a cantoma, voiötri i cantai, loötri i canta. Indicativ imperfett: mi a cantaiva, ti ti cantaivi, lê o cantaiva, noiötri a cantaivma, voiötri i cantaivi, loötri i cantaiva. Indicativ futur: mi a cantareu, ti ti cantaræ, lê o cantarà, noiötri a cantaremo, voiötri i cantarai, loötri i cantaran. Congiuntiv present: che mi a canta, che ti ti canta, che lê o canta, che noiötri a cantemo, che voiötri i cantai, che loötri i canta. Congiuntiv imperfett: che mi a cantaissa, che ti ti cantaissi, che lê o cantaissa, che noiötri cantaissmo, che voiötri cantaissi, che loötri i cantaissa. Condizional present: mi a cantaraissa/cantaraiva, ti ti cantaraissi/cantaraivi, lê o cantaraissa/cantaraiva, noiötri a cantaraissmo/cantaraiva, voiötri i cantaraissi/cantaraivi, loötri i cantaraissa/cantaraiva. Infinii present: cantò. Gerundi present: cantanda. Particippi passaa: cantâ.

II coniugazion Indicativ present: mi a seu, ti ti sæ, lê o sa, noiötri a semo, voiötri i sai, loötri i san. Indicativ imperfett: mi a sa(va)iva, ti ti sa(va)ivi, lê o sa(va)iva, noiötri a sa(va)ivmo, voiötri i sa(va)ivi, loötri i sa(va)iva. Indicativ futur: mi a savreu, ti ti savræ, lê o savrà, noiötri a savremo, voiötri i savrai, loötri i savran. Congiuntiv present: che mi a sapia, che ti ti sapi, che lê o sapia, che noiötri a semo, che voiötri i sai, che loötri i sapia. Congiuntiv imperfett: che mi a sa(va)issa, che ti ti sa(va)issi, che lê o sa(va)issa, che noiötri a sa(va)issmo, che voiötri i sa(va)issi, che loötri sa(va)issa. Condizional present: mi a savraissa/savraiva, ti ti svariassi/savraivi, lê o savraissa/savraiva, noiötri a savraissmo/savraivmo, voiötri i savraissi/savraivi, loötri i savraissa/savraiva. Infinii present: savai. Gerundi present: savanda. Particippi passaa: savû.

III coniugazion Indicativ present: mi a perdo, ti ti perdi, lê o perda, noiötri a perdemo, voiötri i perdai, loötri i perda. Indicativ imperfett: mi a perdaiva, ti ti perdaivi, lê o perdaiva, noiötri a perdaivmo, voiötri i perdaivi, loötri i perdaiva. Indicativ futur: mi a perdreu, ti ti perdræ, lê o perdrà, noiötri a perdremo, voiötri i perdrai, loötri i perdrà. Congiuntiv present: che mi a perda, che ti ti perdi, che lê o perda, che noiötri a perdemo, che voiötri i perdai, che loötri perda. Congiuntiv imperfett: che mi a perdaissa, che ti ti perdaissi, che lê o perdaissa, che noiötri a perdaissmo, che voiötri i perdaissi, che loötri i perdaissa. Condizional present: mi a perdraissa/perdraiva, ti ti perdraissi/perdraivi, lê o perdraissa/perdraiva, noiötri a perdraissmo/perdraivmo, voiötri i perdrassi/perdraivi, loötri i perdraissa/perdraiva Infinii present: perde. Gerundi present: perdanda. Particippi passaa: perdû, perso.

IV coniugazion Indicativ present: mi a dromo, ti ti dromi, lê o droma, noiötri a dromimo, voiötri i dromî, loötri i droma. Indicativ imperfett: mi a dromiva, ti ti dromivi, lê o dromiva, noiötri a dromivmo, voiötri i dromivi, loötri i dromiva. Indicativ futur: mi a dromireu, ti ti dromiræ, lê o dromirà, noiötri a dromiremo, voiötri i dromirai, loötri i dromiran. Congiuntiv present: che mi a droma, che ti ti droma, che lê o droma, che noiötri a dromimo, che voiötri i dromî, che loötri i droma. Congiuntiv imperfett: che mi a dromissa, che ti ti dromissi, che lê o dromissa, che noiötri a dromissmo, che voiötri i dromissi, che loötri i dromissa. Condizional present: mi a dromiraissa/dromiraiva, ti ti dromiraissi/dromiraivi, lê o dromiraissa/dromiraiva, noiötri a dromiraissmo/dromiraivmo, voiötri i dromiraissi/dromiraivi, loötri i dromiraissa/dromiraiva. Infinii present: dromì. Gerundi present: drominda. Particippi passaa: dromî.

Verb andà Indicativ present: mi a vòdo, ti ti væ, lê o va, noiötri a 'ndemo, voiöri i 'ndai, loiötri i van. Indicativ imperfett: mi a 'nda(sa)iva/'ndòva, ti ti 'nda(sa)ivi/'ndòvi, lê o 'nda(sa)iva/'ndòva, noiötri i 'nda(sav)imo/'ndo(v)mo, voiötri 'nda(sa)vi/'ndòvi, loötri 'nda(sa)iva/'ndòva . Indicativ futur: mi a 'ndreu, ti ti 'ndræ, lê o 'ndrà, noiötri a 'ndremo, voiötri i 'ndrai, loötri i 'ndran. Congiuntiv present: che mi a vòda, che ti ti vòdi, che lê o vòda, che noiötri a 'ndemo, che voiötri i 'ndai, che loötri i vòda. Congiuntiv imperfett: che mi a 'nda(sa)issam che ti ti 'nda(sa)issi, che lê o 'nda(sa)issa, che noiötri a 'nda(sa)issmo, che voiötri i 'nda(sa)issi, che loötri 'nda(sa)issa. Condizional present: mi a 'ndraissa/'ndraiva, ti ti 'ndraissi/'ndraivi, lê o 'ndraissa/'ndraiva, noiötri a 'ndraissmo/'ndrai(v)mo, voiötri i 'ndraissi/'ndraivi, loötri i 'ndraissa/'ndraiva. Infinii present: 'ndò. Gerundi present: 'ndanda. Particippi passaa: 'ndato.

Coniugazion interogativa Indicativ present: vòdna?, væto?, vòlo?, 'ndemna?, 'ndaivo?, vann-a? Verb fà Indicativ present: mi a fasso, ti ti fæ, lê o fa, noiötri a femo, voiötri i fai, loötri i fan. Indicativ imperfett: mi a fa(sa)iva/fòva, ti ti fa(sa)ivi/fòvi, lê o fa(sa)iva/fòva, noiötri a fa(sa)ivmo/fò(v)mo, voiötri i fa(sa)ivi/fòvi, loötri i fa(sa)iva/fòva. Indicativ futur: mi a fareu, ti ti faræ, lê o farà, noiötri a faremo, voiötri i farai, loötri i faran. Congiuntiv present: che mi a fassa, che ti ti fassi, che lê o fassa, che noiötri a femo, che voiötri i fai, che loötri i fassa. Congiuntiv imperfett: che mi a fa(sa)issa, che ti ti fa(sa)issi, che lê o fa(sa)issa, che noiötri a fa(sa)issmo, che voiötri i fa(sa)issi, che loötri i fa(sa)issa. Condizional present: mi a faraissa/faraiva, ti ti faraissi/faraivi, lê o faraissa/faraiva, noiötri a faraissmo/farai(v)mo, voiötri i faraissi/faraivi, loötri i faraissa/faraiva Infinii present: fò. Gerundi present: fa(sai)nda. Particippi passaa: fato. Coniugazion interogativa Indicativ present: fassna?; fæto?, fòlo?; femna?; faivo?; fann-a?

Verb dì Indicativ present: mi a diggo, ti ti disi, lê o disa, noiötri a dimo, voiötri i dî, loiötri i disa. Indicativ imperfett: mi a disaiva/diva, ti ti disaivi/divi, lê o disaiva/diva, noiötri a disai(v)mo/di(v)mo, voiötri i disaivi/divi, loötri i disaiva/divi. Indicativ futur: mi a direu, ti ti diræ, lê o dirà, noiötri a diremo, voiötri i dirai, loötri i diran. Congiuntiv present: che mi a digga, che ti ti digghi, che lê o digga, che noiötri a digmo, che voiötri i digghi, che loötri i digga. Congiuntiv imperfett: che mi a disaissa/dissa, che ti ti disaissi/dissi, che lê disaissa/dissa, che noiötri a disaissmo/dissmo, che voiötri i disaissi/dissi, che loötri i disaissa/dissa. Condizional present: mi a diraiva, ti ti diraivi, lê o diraiva, noiötri a dirai(v)mo, voiötri i diraivi, loötri i diraiva. Infinii present: dì. Gerundi present: disainda/dinda. Particippi passaa: dito. Coniugazion interogativa Indicativ present: disna?; dito?; dilo?; dimna?; divo?; disna?

Verb podè Indicativ present: mi a pósso/peusso, ti ti pó/peu, lê o pó/peu, noiötri a possemo, voiötri i possai, loötri i póra/peura. Indicativ imperfett: mi a possaiva/podaiva, ti ti possaivi/podaivi, lê o possaiva/podaiva, noiötri a possai(v)mo/podai(v)mo, voiötri i possaivi, loötri i possaiva. Indicativ futur: mi a possreu/podreu, ti ti possræ/podræ, lê o possrà/podrà, noiötri a possremo/podremo, voiötri i possrai/podrai, loötri i possran/podran. Congiuntiv present: che mi a póssa, che ti ti póssi, che lê o póssa, che noiötri a possemo, che voiötri i possai, che loötri i póssa. Congiuntiv imperfett: che mi a possaissa/podaissa, che ti ti possaissi/podaissi, che lê o possaissa/podaissa, che noiötri a possaissmo/podaissmo, ch voiötri possaissi/podaissi, che loötri possaissa/podaissa. Condizional present: mi a possraissa/podraiva/possraiva/podraiva ecc. Infinii present: possai/podai. Gerundi present: possainda/podainda. Particippi passaa: possû/podû.

Verb vorè Indicativ present: mi a vêuio, ti ti vêu, lê o vêu, noiötri a vremo, voiötri a vrai, loötri i veura. Indicativ imperfett: mi a vraiva, ti ti vraivi, lê o vraiva, noiötri a vrai(v)mo, voiötri i vraivi, loötri i vraiva. Indicativ futur: mi a voreu, ti ti voræ, lê o vorà, noiötri a voremo, voiötri i vorai, loötri i voran.