Finkar er ca. 200 artar av sporvefuglar i familien Fringillidae. Dei er hovudsakleg frøetande songfuglar. Dei fleste lever på den nordlege halvkula, men ein underfamilie er endemisk for den neotropiske regionen, ein til Hawaii, og ein underfamilie - monotypisk på genus-nivå - finst berre i den palearktiske regionen. Det vitskaplege namnet Fringillidae kjem frå det latinske ordet 'fringilla' for bokfink (Fringilla coelebs) - ein medlem av den siste underfamilien - og han er vanleg i Europa.
Mange fuglar i andre familiar har òg ofte vore kalla finkar. Til dømes praktfinkar for astrildar i fangenskap, og darwinfinkar på Galapagosøyane, som gav prov på naturleg utval, er no anerkjende for å vere tanagarar. Vierfink er ein art utan nærskylde og er si eiga slekt og eigen distinkte familie Urocynchramidae.
Nokre finkeartar blir smugla over landegrenser og selt som eksotiske kjæledyr. __NOTOC__ Skildring mini|venstre|Variantar av nebb- og tungeformer innanfor hawaiifinkane Dei klassiske finkane varierer i storleik frå paramosisik på 9,5 centimeter og 8,4 gram til gullkjernebitar med sine nesten 23 cm og 80 g. Dei har vanlegvis kraftige, korte nebb, som blant nokre artar kan vere ganske store, men hawaiifinkar er kjende for det breie spekteret av nebbformer og storleikar utvikla gjennom adaptiv stråling. Alle finkar har 9 utvikla handsvingfjører, primærer, det mest vanlege er 10 primærer for andre sporvefuglar. Den grunnleggjande farga på fjørdrakta er brunleg, nokre gonger grønaktig, og mange har store mengder svart, medan kvit fjørdrakt er generelt fråverande unntatt som vengeband eller andre signalmerke. Lyst gult og raudt karotenoidpigment er vanleg i denne familien, og dermed er blå strukturelle farger er ganske sjeldne, ettersom det gule pigmentet slår den blå farga over til grønt. Eit unntak er dei to blåfinkeartane på Kanariøyane. Mange, men slett ikkje alle finkar har sterk kjønnsdikromatisme, hoene manglar vanlegvis dei lyse karotenoidteikningane som hannar blant mange artar har.Newton (1973), Clement et al. (1993)
Typiske habitat for finkar ligg i skogsområde, men nokre kan leve høgt til fjells og jamvel i ørkenar. Dei er primært frøetarar, men eufoniaer og klorofoniaer inkluderer betydelege mengder leddyr og bær i dietten, og hawaiifinkar har utvikla seg til å nytte eit breitt spekter av matkjelder, inkludert nektar. Dietten til finkeungar inneheld ei varierande mengd små leddyr. Finkar har ein hoppande flukt som dei fleste andre små sporvefuglar, med vekslande utbrot av kraftige vengeslag følgt av glideflukt med lukka venger. Dei fleste syng bra, og fleire blir ofte haldne som burfuglar; mest kjend av desse er den domestiserte kanariirisken. Dompap har tydelege og korte songstrofer, men fuglane er kjende for å lære andre songar som dei høyrer. Dompapar syng lærde songar med presisjon sjølv om dei ligg ein halvtone høgare enn melodien opphavleg plystra til dei.Birkhead, Tim (2011) Reira er kurvforma og blir vanlegvis bygd i tre, meir sjeldan i buskar, mellom steinar eller på liknande underlag.
Artslista mini|høgre|Blånakkeklorofonia, Chlorophonia cyanea mini|høgre|Brunsisik, Acanthis cabaret mini|høgre|Grånakkefjellfink, Leucosticte tephrocotis Finkar i rekkjefølgje etter EBird/Clements Checklist v2017 med norske namn etter Norske navn på verdens fugler: Slekt Fringilla Bokfink, Fringilla coelebs Tenerifeblåfink, Fringilla teydea Grancanariablåfink, Fringilla polatzeki Bjørkefink, Fringilla montifringilla
Slekt Chlorophonia, 5 artar av klorofoniaer
Slekt Euphonia, 27 artar av eufoniaer
Slekt Mycerobas Pirolkjernebitar, Mycerobas icterioides Gullkjernebitar, Mycerobas affinis Flekkjernebitar, Mycerobas melanozanthos Einerkjernebitar, Mycerobas carnipes
Slekt Coccothraustes Tåkekjernebitar, Coccothraustes abeillei Gulbrynkjernebitar, Coccothraustes vespertinus Kjernebitar, Coccothraustes coccothraustes
Slekt Eophona Orientkjernebitar, Eophona migratoria Gråkjernebitar, Eophona personata
14 slekter med 23 artar av hawaiifinkar, (draktfuglar, Drepanidinae): Haleakalafink, Melamprosops phaeosoma Akikiki, Oreomystis bairdi Oahuklatrefink, Paroreomyza maculata Mauiklatrefink, Paroreomyza montana Palila, Loxioides bailleui Laysanfink, Telespiza cantans Nihoafink, Telespiza ultima Karnevalsfink, Palmeria dolei Blodapapane, Himatione sanguinea Iiwi, Drepanis coccinea Ou, Psittirostra psittacea Papegøyefink, Pseudonestor xanthophrys Kauainukupuu, Hemignathus hanapepe Mauinukupuu, Hemignathus affinis Akiapolaau, Hemignathus wilsoni Anianiau, Magumma parva Smalnebbamakihi, Chlorodrepanis virens Oahuamakihi, Chlorodrepanis flava Tjukknebbamakihi, Chlorodrepanis stejnegeri Hawaiiklatrefink, Loxops mana Akekee, Loxops caeruleirostris Hawaiiakepa, Loxops coccineus Mauiakepa, Loxops ochraceus
Slekt Carpodacus, 26 rosenfinkar
Slekt Pinicola Konglebit, Pinicola enucleator
Slekt Pyrrhula Nymfedompap, Pyrrhula nipalensis Kvitkinndompap, Pyrrhula leucogenis Oransjedompap, Pyrrhula aurantiaca Rustnakkedompap, Pyrrhula erythrocephala Mandarindompap, Pyrrhula erythaca Asordompap, Pyrrhula murina Dompap, Pyrrhula pyrrhula
Slekt Rhodopechys Rosenvengfink, Rhodopechys sanguineus
Slekt Bucanetes Trompeterfink, Bucanetes githagineus Steinfink, Bucanetes mongolicus
Slekt Agraphospiza Raudfink, Agraphospiza rubescens
Slekt Pyrrhoplectes Gullnakkefink, Pyrrhoplectes epauletta
Slekt Callacanthis Sherpafink, Callacanthis burtoni
Slekt Procarduelis Magentafink, Procarduelis nipalensis
Slekt Leucosticte, 6 fjellfinkar
Slekt Haemorhous Husrosenfink, Haemorhous mexicanus Purpurfink, Haemorhous purpureus Raudkronerosenfink, Haemorhous cassinii
Slekt Rhodospiza Svartnebbfink, Rhodospiza obsoleta
Slekt Rhynchostruthus Gullvengfink, Rhynchostruthus socotranus Somalifink, Rhynchostruthus louisae
Slekt Chloris Grønfink, Chloris chloris Orientfink, Chloris sinica Himalayafink, Chloris spinoides Vietnamfink, Chloris monguilloti Yunnanfink, Chloris ambigua
Slekt Linurgus Pirolfink, Linurgus olivaceus
Slekt Crithagra, 36 iriskar
Slekt Linaria Bergirisk, Linaria flavirostris Tornirisk, Linaria cannabina Gråhovudsisik, Linaria yemenensis Rustgumpsisik, Linaria johannis
Slekt Acanthis Gråsisik, Acanthis flammea Brunsisik, Acanthis cabaret Polarsisik, Acanthis hornemanni
Slekt Loxia Furukrossnebb, Loxia pytyopsittacus Skottekrossnebb, Loxia scotica Grankrossnebb, Loxia curvirostra Vrifurukrossnebb, Loxia sinesciuris Hispaniolakrossnebb, Loxia megaplaga Bandkrossnebb, Loxia leucoptera
Slekt Chrysocorythus Lyngirisk, Chrysocorythus estherae
Slekt Carduelis Stillits, Carduelis carduelis Sitronirisk, Carduelis citrinella Korsikairisk, Carduelis corsicana
Slekt Serinus Gulirisk, Serinus serinus Kanariirisk, Serinus canaria Raudpanneirisk, Serinus pusillus Syriairisk, Serinus syriacus Gulkroneirisk, Serinus flavivertex Krattirisk, Serinus canicollis Svarthetteirisk, Serinus nigriceps Svarthovudirisk, Serinus alario Karooirisk, Serinus leucolaemus
Slekt Spinus, 20 sisikar
Kjelder
Denne artikkelen byggjer på «Finch» frå , den 25. juni 2011
Referansar
Clement, Peter; Harris, Alan & Davis, John (1993): Finches and Sparrows: an identification guide. Christopher Helm, London. ISBN 0-7136-8017-2 Newton, Ian (1973): Finches (New Naturalist series). Taplinger Publishing. ISBN 0-8008-2720-1
Bakgrunnsstoff Videoar, bilete og lydopptak av finkar hos Internet Bird Collection
Kategori:Sporvefuglar