Gaspar Zerbin (1590–1650) foguèt un escrivan e avocat occitan de Provença.

Biografia Gaspar Zerbin èra fiu d'un procuraire de z-Ai e, partir de 1622, foguèt eu meme avocat dins la mema ciutat. Influenciat pels escriches de Glaudi Brueis e amic de Pèire Pau, foguèt l'autor d'una òbra importanta per la literatura occitana del país d'Ais: La Pèrla dei musas e comèdias provençalas. Conten de comédias galòias en octosillabs. Robèrt Lafont sotalinha l'emplec a còps dau francés per subrelinha lei diferéncias socialas e lo fach qu'aquò illustra una pichona francisacion de la societat de z-Ais dempuei la recption de l'òbra teatrala de Brueis (e tanben un assenament de l'umor, mens crud en cò de Zerbin.

Aquesta òbra foguèt reeditada e revirada per Florian Vernet en 2001.

Coumedias provençala Grafia de l'autor Nòrma classica Acte I, sceno 1 Melidor : Tant que lou moundé durara Crezi que non se troubara Souto lou ceouclé de la luno Un homé tant plen d'infourtuno Qu'you me vezi, despui lou iour Que lou Ceou, lo sort & l'amour Me renderoun dins lou mariagi : Tamben quand l'y pensi, la ragi Que me poussedo instament Me douno un tau ressentiment De ma doulour senso segondo, Que ma paraulo non se fondo Qu'à detestar l'Astré ascendent, Que per aquo me va rendent Dedins un gouffré de supplici : Fau ben diré qu'eri complici De ço que me fa maleyrous, De m'estré rendut amourous D'aquelo fremo qu'you poussedi ; May fremo que darié de tedi, Que suffirié per mettré à bas Lous houstaus ley millour rendas Que se troboun dins la Prouvenso; Au grand iamay elo non penso Sinon qu'à blasfemar son fiou , De fés nen pren contro de you ; Souvent se courrousso en catriero , Et tantost batté nom varlet : Enfin es un gousto soulet; Es uno fremo insuppourtablo , Et fa iujar qu'es uno fablo ço que se dis coumunament, Que lou visagi es l'ournament Et lou mirau que dins la glasso Nous dis, nous figuro, & nous trasso ço qu'es de noüestros qualitas : Certos à veyré sey beoutas L'on iujarié que souflo un Angi : May espectaclé foüert estrangi, Que souto un visagi tant beou Se caché un tant tarriblé fleou Coum'aqueou qu'elo a dins son armo. Hier dounet un talo alarmo A Gourgoulet mon sarvitour Qu'incontinent qu'es estat iour S'es ensauvat coumo un poudayré : Aro non sabi plus que fayré, Tant m'es defert daver pardut Un varlet que m'avié rendut Tout ço que poou fayré & poou estré Un sarvitour envers son Mestré, Iamay non saubriou l'oublidar.

Matoys souerté. Ie suis vn déserteur sordar, Fraischement venu de la guerre, Pour me pouuoir rendre a ma terre e vous demande du secours.

Melidor. Vraiment il faudroit tous les iours Une douzaine de pistoles, Tant on void courir de ces droles Qui viuent en faisant les gus.

Matoys. Si i'avois vn couple d'escus, Vous ne verriez, ni moins persoune, Que ie demandasse l'aumoune.

Melidor. Et d'où estes vous ?

Matoys. d'Ansoüis.

Melidor. Tu siés natif d'aquest païs ? Creziou que fouguessés de Fransso ; [...]Acte I, scena 1 Melidòr : Tant que lo monde durarà Cresi que non se trobarà Sota lo ceucle de la luna Un òme tant plen d'infortuna Qu'ieu me vesi, despuei lo jorn Que lo Cèu, lo sòrt e l'amor Me renderon dins lo mariage : Tanben quand l'i pensi, la rage Que me posseda instament Me dona un tau ressentiment De ma dolor sensa segònda, Que ma paraula nòn se fònda Qu'a detestar l'Astre ascendent, Que per aquò me va rendent Dedins un goufre de supplice : Fau ben dire qu'èri complice De çò que me fa maleirós, De m'èstre rendut amourós D'aquela frema qu'ieu possedi ; Mai frema que dariá de tedi, Que sufiriá per metre a bas Los ostaus lei melhor rendàs Que se tròbon dins la Provença; Au grand jamai ela non pensa Sinon qu'a blasfemar son fieu , De fes ne'n pren còntra de ieu ; Sovent se corrossa en catriera , E tantòst bate mon varlet : Enfin es un gosta-solet; Es una frema insuportabla , E fa jutjar qu'es una fabla çò que se ditz comunament, Que lo visage es l'ornament E lo mirau que dins la glaça Nos ditz, nos figura, et nos traça çò qu'es de nòstras qualitats : Certes a veire sei beutats L'òm jujariá que sofla un Ange : Mai espectacle fròt estrange, Que sota un visatge tant bèu Se cache un tant tarrible fleau Com'aquèu qu'ela a dins son arma. Ier donèt una tala alarma A Gorgolet mon sarvitor Qu'incontinent qu'es estat jorn S'es ensauvat coma un podaire : Ara non sabi plus que faire, Tant m'es defert daver perdut Un varlet que m'aviá rendut Tot çò que pòu faire e pòu èstre Un servitor envers son Mèstre, Jamai non saupriáu l'oblidar.

Matòis sòrt. Je suis un déserteur sordar, Fraîchement venu de la guerre, Pour me pouvoir rendre à ma terre et vous demande du secours.

Melidòr. Vraiment il faudrait tous les jours Une douzaine de pistoles, Tant on voit courir de ces drôles Qui vivent en faisant les gus.

Matòis. Si j' avais un couple d'ecuts, Vous ne verriez, ni moins personne, Que je demandasse l'aumône.

Melidòr. Et d'où êtes vous ?

Matòis. d'Ansoís.

Melidòr. Tu siás natif d'aquest païs ? Cresiáu que foguessètz de França ; [...]

Òbras e edicions La Pèrla dei musas e comèdias provençalas (La Perlo dey musos e coumedies provvensalos). z-Ais : Jean Roize, 1655. Zerbin Gaspar. Florian Vernet. La perlo dey musos et coumedies prouvensalos. Montpelhier : Publications de l'université Paul-Valéry Montpellier 3, 2006. Zerbin Gaspar. Florian Vernet. Comedias provençalas. Biàrritz : Atlantica ; Pau : Institut occitan, 2001

Bibliografia critica Lafont, Robèrt. Nouvelle histoire de la littérature occitane. P.U.F. : París, 1970. (398-400)

Ligams extèrnes La Pèrla dei musas e comèdias provençalas a Gallica.fr

Categoria:Escrivan occitan del sègle XVII Categoria:Escrivan dau País d'Ais Categoria:Naissença en 1590 Categoria:Decès en 1650