Bançac (Bansat en francés) es una comuna auvernhata dau departament dau Puèi de Doma e de la region d'Auvèrnha-Ròse-Aups.

Los abitants son los Bançats e las Bançadas. Son sobrenommats Los Golaires, e quauques còps Los LopsAlbèrt Dauzat, Contribution à la littérature orale de la Basse-Auvergne, l'Auvergne Littéraire, Clarmont-Ferrand, 1938, p. 78. Dauzat precisa qu'aquel sobriquet èra sobretot per le monde de Badarèl, mas maitot per le monde de Bançac..

Geografia La comuna de Bançac es situada sobre le bòrd sud de la Limanha de v7s Soire e a la limita dau Liuradés. Aquò baila a la comuna dos aspècts : los contrafòrts dau Liuradés bailan a la comuna sos bòscs e un terren accidentat. Quò es le bòsc Barós e la ribèira de Bançac que pavèt una petita gòrja au desbochat de la quna s'es botat le vialatge ; a l'oèst, un planetge que permet la cultura de las cerealas d'ente podèm aveire una veguda panoramica sobre la chadena dau Puèi de la Crotz. Existís sobre le territòri de la comuna una depression sanhosa, le lac de Chaum, qu'a una granda richessa floristica e faunistica.

Localizacion

Toponimia Las atestacions ancianas son, per luòc: Le nom de Bançac [bãˈsa]Albèrt Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpelhièr, Société des langues romanes, 1915, p. 426.http://linguistica-oc.com/wp-content/uploads/2013/07/Linguistica-occitana-7-Sumien.pdf es atestat Banzaco, Banciaco dins le Cartulari de Briude, Badaone en 944, Bansiacum en 1095, Bansac en 1695, e Banssat en 1789. Le nom vendriá dau nom gallés d'òme Bantius embei le sufixe -acumAlbèrt Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 51., latinizacion dau sufixe gallés -aco(n). Bançac èra donca probablament una anciana granda proprietat antica qu'aviá coma mèstre Bantius. Badarèl [bɒdɒˈɹ̝e] (fr. Badarel), vendriá benliau de badar. Los abitants se sònan los badarèls/-èlas, son sobrenommats Los Lops. Badolent [bɒdʉˈlẽ] (fr. Badoulin), de Badolento. Bèl Èr [bɪːˈler] (fr. Bel Air), Dauzat baila gis d'origina o de fòrmas ancianasAlbèrt Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpelhièr, Société des langues romanes, 1915, p. 427.. La Chassanha [lɔ.tsaˈsaɲɔ] (fr. La Chassagne), Dauzat baila las fòrmas ancianas Cassania e La Chassana, aquel toponim designa un endreit ente trobèm de chainesAlbèrt Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpelhièr, Société des langues romanes, 1915, p. 443.. Ferroçac [fɒʀˈsa] (fr. Féroussat), de FerruciacoAlbèrt Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpelhièr, Société des langues romanes, 1915, p. 431.. L'Hala [ˈlalɔ] (fr. Lalle), de la + hallaAlbèrt Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpelhièr, Société des langues romanes, 1915, p. 434.. Las Pariàs [la pɔˈʁja] (fr. La Prias), Dauzat baila gis d'origina o de fòrmas ancianasAlbèrt Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpelhièr, Société des langues romanes, 1915, p. 439.. Vinzèla [vjɛ̃ˈzelɔ] (fr. Vinzelles), Dauzat baila l'anciana fòrma Vinzella, l'origina podriá èstre Vimicella, o mai probable Vinicella, qu'es dire "le país de l'osèir" o "le país dau vin". Los abitants se sònan los vinzelairesAlbèrt Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpelhièr, Société des langues romanes, 1915, p. 446.. Se disiá de las femnas de vèrs Vinzèla : Sès de vèrs Vinzèla, ton cotilhon passa mai que ta gonèlaAlbèrt Dauzat, Contribution à la littérature orale de la Basse-Auvergne, l'Auvergne Littéraire, Clarmont-Ferrand, 1938, p. 78..

Istòria Bançac fai partida daus vialatges fortifiats que son estats bastits le long de la valada vinhairona d'Alèir. La partida anciana dau vialatge fòrma un qüadrilatère que fai le torn de la glèisa fortifiada Sent Jurian au qun accedèm per un pòrge. L'ancian chastèl a un plan en L qu'a enquèra tres tors sobre le costat nòrd. Aquelas fortificacions seguèron bastidas per assegurar la defensa dau vialatge dau mentre la guèrra de Cent Ans (1337-1453). La senhoriá aparteniá au sègle XVII embei Antòni Ribèira. Per le maridatge de sa filha, en 1653, venguèt la proprietat de Pèire Cistèrnas. Vèrs Bançac existián doas confrariás, aquela de Senta Fe e aquela dau Sent Sacrament.

Administracion

Davant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Sausselenjas; es avora dau canton de Braçac.

Demografia

2012 : 250; 2013 : 249 abitants (24 ab/km²)

Luòcs e monuments

Personalitats liadas a la comuna Los arrèirs-grands d'Albèrt Dauzat èran de vèrs Vinzèla, un vialatge de la comuna de Bançac.

Veire tanben Comunas dau Puèi de Doma

Liams extèrnes

Nòtas e referéncias Nòtas

Referéncias

Categoria:Comuna dau Puèi de Doma Categoria:Comuna d'Auvèrnhe (Occitània)