La Guèrra dels Segaires (var. Guèrra deus Segadors / Guerra dei Meissonaires) es un afrontament que se debanèt dins una bona part del Principat de Catalonha entre los ans 1640 e 1652, e que aguèt coma consequéncia la signatura del Tractat dels Pirenèus en 1659 entre Espanha e França.
Las causas Dins los estats monarquics absolutistas e lo regim senhoral sus que se basavan, esclatèt un ensemble de revòltas païsanas dins l'Euròpa del sègle XVII.
Catalonha patiguèt dins los seus diferents païses de la preséncia de las tropas castelhanas pendent las guèrras entre França e Espanha nomenadas la Guèrra de Trenta Ans (1618 - 1648). Las tropas castelhanas e italianas qu'èran dintrada en Catalonha per combatre los franceses dins lo Rosselhon causèron fòrça mals dins lo campèstre, se comportant dins unas ocasions coma una armada d'ocupacion.
Un autre fach provocant foguèt la crisi de las relacions politicas entre las institucions catalanas del Principat (Generalitat e Consell de Cent) e la monarquia ispanica, a causa de las seunas pretensions fiscalas per finançar las guèrras ont èra implicat.
Lo Comte-duc d'Olivares, primièr ministre e favorit de Felip IV de Castelha e III d'Aragon, essent obligat de cercar nòus recorses financièrs per la corona per persègre la politica expansionista de l'Ostal d'Àustria en Euròpa, prepausèt en 1626 un programa destinat a obtenir dels reialmes non castelhans de la monarquia la meteissa contribucion, en òmes e argent. Aquo se nomenèt l'Union d'armas, que portèt atempta al regim constitucional catalan e entraïnant los catalans dins las guèrras exterioras ispanicas.
En 1638, lo canonge de La Seu d'Urgèl Pau Claris, conegut per la seuna lucha contra los evesques non catalans que totjorn collaboravan amb la corona, foguèt elegit deputat pel braç eclesiestic e president de la Generalitat, alara que Francesc de Tamarit foguèt elegit deputat pel braç militar e Josep Miquel Quintana pel braç popular.
Vèrs 1639, Ambedoas causas provoquèron una identificacion e solidaritat entre los païsans amb una actitud de desfisança politica contra las autoritats e formant pauc a pauc una doctrina politica d'insurreccion e una ideologia populara de revòlta. Mas la granda aristocracia catalana e una partida de la borgesiá urbana cada còp mai importanta prenguèron de posicions mai moderadas envèrs la monarquia.
Lo meteis an, la casuda d'Òpol e Salses dins las mans dels franceses e capitadas per de cònsols non catalans, que se rendièron, benlèu, per corrupcion, accentuèt la tension entre la cort e lo Principat. pasmens que la campanha de Rosselhon acabèt mai tard amb retorn de Salses en 28 de gener de 1640. Lo rei, cretant de novèlas atacas franceses, ordonèt que l'armada mercenària demorèsse dins lo país, fach que produguèt grèus incidents dins de pichons vilatges campèstres coma Sant Esteve de Palautordera, Riudarenes, Santa Coloma de Farners, Palafrugell, etc.
Debanament del conflicte A la prima de 1640, Francesc de Tamarit foguèt empresonat per l'autoritat reiala, acusat de balhar pas, pasmens son emplec, las fruchadas e las rendas. Los païsans revoltats dintrèron dins Barcelona lo 22 de mai, benlèu amb la complicitat de las autoritats catalanas, e relarguèronJosep Massot i Muntaner, Salvador Pueyo, Oriol Martorell, in Els segadors: himne nacional de Catalunya ed: L'Abadia de Montserrat, 1993 p.19 Francesc Joan de Vergós i de Sorribes e Lleonard Serra.
Lo Corpus de Sang
Lo 7 de junh (jorn de la fèsta de Corpus Christi) del meteis an, dempuèi alara nomenat Còrpus de Sang, La Revòlta dels Segadors debutèt a Sant Andreu de Palomar en 1640, quand, mobilizats per las campanas, las gents de Sant Celoni de Blanes e los païsans de la Catalonha interiòra que debalavan per la sèga, decidiguèron totes de marchar contra las fòrças del Conde-Duque de Olivares, per que Catalonha demòre astrada e que se termine la guèrra contra los franceses e perque saquejavan las populacions e violavan los dreches fondamentals dels seus abitants. Prenguèron per bandera aquela del Sant Crist de la Parròquia de Sant Andreu del Palomar e gandiguèron Barcelona, de gropes de segadors tornèron dintrar dins la vila e emana una mutinariá, ont foguèt assassinat (aquò es pas fòrça clar) lo comte de Santa Coloma, baron de Queralt e vicerei de Catalonha Dalmau III de Queralt. Aquo foguèt la debuta del conflicte que venguèt una vetadièra revòlta sociala. Succediguèt lo precedent vicerei Enric III d'Empúries qu'èra de fòrça mala santat, e pel tresen còp prestèt lo jurament per venir vicerei de Catalonha lo matin del 19 de junh de 1640. Aprèp aver arrestat los dos comandants mai impopulars de l'armada castelhana, sa malautiá s'agravèt e moriguèt lo 22 de julhet. Catalonha se trobèt encara sens vicerei, e los deputats venguèron los sols possedent l'autoritat dins un territòri agitat per la revolucion.
Fòrças reünions se debanèron entre los conselhièrs de Barcelona e los segadors revoltats dins la parròquia de Sant Andreu de Palomar. Lo 7 de setembre de 1640, los representants de la Generalitat de Catalonha Francesc de Tamarit, Ramon de Guimerà"GEC" Gran Enciclopèdia Catalana, vol. 9 (entrada "Du Plessis-Besançon, Bernard") e Francesc de Vilaplana id "GEC" signèron lo Pacte de Ceret amb Bernard Du Plessis-Besançon, delegat pel Cardenal Richelieu representant Loís XIII de França, de quin Catalonha recebèt l'ajuda militara, se separant de la Monarquia Ispanica e constituent la republica liura jos l'aparament del rei de França.
L'invasion castelhana Lo governador general del Rosselhon, Juan de Garay Otañez fracassèt dins sa temptativa d'ocupar militarament la lista entre Illa e MillarsManel Güell, Juan de Garay, capità general de l’exèrcit de Catalunya (1649-1650), e retenir los representants francesesJosep Sanabre Sanromá, La acción de Francia en Cataluña en la pugna por la hegemonia de Europa (1640-1659) p.101 i 108. Barcelona, 1956 per evitar l'arribada de prodèls al Principat.
En setembre, l'armada de Felip IV d'Espanha capitada per Pedro Fajardo, lo marqués de Los Vélez, ocupèt Tortosa, qu'aviá una guarnison castelhana al Castèl de la Suda, amb una armada de enfants, 3000 cavalièrs e 24 canons"FXH HMC" F. Xavier Hernández, Història militar de Catalunya e que venguèt lo pòrt de despart de tropa e las municions per Itàlia e Rosselhon. id IDR Avançant cap a Barcelona e aprèp las batalhas del pas de Balaguer (10 de decembre) e de Cambrils, lo 24 de decembre prenguèt la vila de Tarragona, que Roger de Bossost, baron d'Espenan, se rendèt sens combatre, fugissent cap a França alara que deviá defendre Martorell. L'ocupacion seguenta foguèt una repression fòrça dura contra lo pòble revoltat.
Proclamacion de la Republica Lo 16 de genièr de 1641, davant l'alarmanta penetracion de l'armada castelhana aprèp la derrota de la batalha de Martorell, Pau Claris capitant la Generalitat de Catalonha, fin finala proclamèt la Republica Catalana, ara amb l'adesion de la borgesia urbana patissent de la pression fiscala, convenent una aligança politicomilitara amb França.
Catalonha francesa thumb|right|300px|Imatge allegoric de la secession de Catalonha e integracion en França Amb las tropas castelhanas ja a Sants, per obtenir ajuda necessària, en vertut de las disposicions del Conselh de Guèrra que s'èra constituit dins la vila de Barcelona e que entre autres Francesc de Tamarit e Joan Pere Fontanella èran partits, Catalonha se placèt fin finala sota l'obediéncia de Loís XIII de França lo 23 de genièr de 1641 e la Generalitat obtinguèt una important victòria militara a la batalha de Montjuïc (26 de genièr de 1641) obligant l'armada castelhana del marqués de Los Vélez de se retirar a Tarragona e foguèt remplaçat coma vicerei per Federico Colonna. Asasve [Relación de Virreyes y Capitanes Generales de Cataluña (siglos XV al XXI]
Qualques jorns aprèp la victòria de Barcelona, lo 14 de febrièr arribèt l'ajuda de l'armada francesa de tèrra de Philippe de La Mothe-Houdancourt e l'armada de Jean Armand de Maillé-Brézé. Lo 25 de febrièr se formèt lo Batalhon del PrincipatL'impòst del batalhon , armada regulara que lutèt al costat de l'armada francesa, amb 5000 soldats d'infanteria dirigits per Josep Sacosta e 500 de cavalleria comandats per Josep d'Ardena, que se paguèron amb l'impòst del batalhon.Carles Millàs i Castellví, Materials n.9 cap:Una aplicació de la fiscalitat en la Guerra dels Segadors: el tribut del batalló al Papiol i a Sant Andreu de la Barca ed: Centre d’Estudis Comarcals del Baix Llobregat, 2003 p.85-96 Lo 27 de febrièr moriguèt Pau Claris.
Per assegurar que l'adesion amb la corona francesa se faga en preservant los dreches e leis catalanas, se preparèt un document amb de condicions, lo Pacte de la Péronne, signat pel rei de França quand èran president Bernat de Cardona, en 1641.
Lo sètge de Tarragona La campanha de Tarragona comencèt en abril de 1641 e s'establiguèt lo sètge lo 4 de mai, e lo blocatge de la vila per la mar venguèt efectiu lo 5 de mai. Se tapèt l'interior per Constantí e Salou, mas lo sètge foguèt levat quand pendent la Segonda batalha navala de Tarragona, una granda flòta espanhòla capitanejada per García Álvarez de Toledo y Mendoza provesiguèt la vila, derrotant la flòta francesa d'Henri d'Escoubleau de Sourdis.
Las campanhas militaras Los castelhans envièron doas colomnas en 1642, la primièra de òmes dempuèi Fraga atacant Lhèida e la segonda de 4500 òmes dempuèi Tarragona cap al Rosselhon,Gran enciclopedia aragonesa essent interceptadas e derrotadas a la batalha de Montmeló e la batalha de la Granada. Los espanhòls retirèran bona part de l'armada que se trobava a Roses per via maritima id: IDR ingenierosdelrey.com e França capitèt, pendent l'estiu de 1642, l'ocupacion de Cotlliure, Perpinhan e de Salses e coma aquo aguèron lo contraròtle dels comtats de Rosselhon e de Cerdanha, e las tropas situadas al sud ataquèron Montsó e Tamarit de Llitera. L'an seguent, demorèron dins las mans espanhòlas solament Tarragona, Tortosa e Roses.
Lo Rosselhon caiguèt completament dins las mans francocatalanas, e d'aqueste biais los objectius de Richelieu e Loís XIII de França de contrarotlar los comtats nòrdcatalans èran satisfaches. L'atencion donada pel Cardenal Mazarin a las campanhas d'Itàlia provoquèt un certan desinterès francés, e en perdent la batalha de Lhèida, que se rendèt lo 31 de julhet e lo seguent jurament a las Constitucions per Felip IV a Lhèida en agost, las posicions pro-espanhòlas prevalguèron. E mai, lo 4 de decembre de 1642, moriguèt Richelieu, e lo 14 de mai de 1643, Loís XIII, li succediguèt lo sèu filh Loís XIV de França, conegut coma lo rei solelh, fins a 1652.
En 1644 Felip IV capitèt a recuperar Lhèida e mantenir Tarragona de l'assaut francocatalan provocant la substitucion de La Mothe per Henri Harcourt de Lorena, que fin finala en 1648 contrataquèt e obtenguèt de resultats notables, doncas a partir de 1645 los franceses ocupèron Roses, e recupèron tèrras al sud, liberant Agramunt, Cervera e Mollerussa, sense poder traversar Segre, envadiguèron Empordan, e assetgèron Girona, prenguèron Valés, e ocupèron temporariament Cadaqués, Castelló d'Empúries, Solsona e Berga.
Lo 6 de genièr de 1647 se creèt divèrses regiments catalans regulars, dins l'infanteria o la cavalariá. Tortosa se mantinguèt sota sobeiranetat castelhana fins a 1648, quand foguèt conquistada pels franceses, que s'i mantinguèron fins a 1650. La Guèrra de la Fronda aflaquèt las possibilitats militaras francesas en Catalonha, amb la retirada de una granda partida de la tropa francesa e provoquèt l'avançada de las tropas castelhanas. L'armada espanhòla faguèt sètge a Barcelona, e ja a la mitat de 1653 se faguèt la primièra contra-ataca seriosa francesa amb lo sètge a Girona. L'an seguent l'iniciativa passèt de nòu als franceses quand s'acabèt la Fronda en 1653 en Guiana francesa.