Joan Jaurés (en francés: Jean Jaurès; Castras, 3 de setembre de 1859 a Castras – París, 31 de julhet de 1914) foguèt un òme politic occitan e una granda figura del socialisme francés.
Biografia
Agregat de filosofia, trabalhèt a l'universitat de Tolosa. Foguèt deputat moderat de Tarn a 25 ans. Sostenguèt en 1892, la cauma dels carbonièrs de Carmauç e venguèt socialista. S'inspirèt del filosòf Karl Marx. Dins l'afar Dreyfus, Jaurés e los socialistas defendèron Alfred Dreyfus. En 1904, fondèt lo jornal L'Humanité qu'existís encara uei. En 1905, participèt a la lei de separacion entre las glèisas e l'Estat. Durant un viatge a Lisbona en 1911, Joan Jaurés que parlava l'occitan declarèt que las lengas regionalas devián èstre ensenhadas dins las escòlas. Pacifista mas pas antimilitarista, Joan Jaurés apèla a la cauma generala abans la Primièra Guèrra Mondiala. Lo 31 de julhet de 1914, es assassinat a París per Raoul Villain, un nacionalista francés de doas balas de pistolet dins lo cap.
I aguèt plan manifestacions a sa mòrt.
Posteritat
Sas cendres repausan al Panteon dempuèi 1924. I a fòrça carrièras, plaças, estacions de metro e una universitat que pòrtan son nom en França.
Dins la Russia sovietica, Jaurés es vengut un prenom, Жорес, transcrich Zhores (Жарэс/Žares en bielorús). L'escriveire rus Zhores Medvedev (1925), lo fisician bielorús Žares Alfioròu (1930), lo jornalista rus Zhores Troshev (1926-2005) pòrtan aquel pichon nom.
Òbras
Les Preuves Études socialistes Vers la république sociale Prefaci a “L’application du système collectiviste” de L. Deslinières (1898) Les Deux Méthodes (1900) Notre but (1904) La Révolution russe (1905) L’Alliance des peuples Conflit élargi (1912) L'Armée Nouvelle (1914) Discours de Vaise (1914)
Nòtas e referéncias Blanc, Jòrdi. Jaurés e Occitània. 1985. Vent Terral. Valdariás. ISBN 2.85936.044.0
Veire tanben
Categoria:Personalitat de la Tresena Republica Categoria:Naissença en 1859 Categoria:Decès en 1914 Categoria:Mòrt assassinat Categoria:Naissença a Castras Categoria:Decès a París Categoria:Personalitat de Tarn Categoria:Personalitat occitana Categoria:Personalitat de la SFIO Categoria:Normalian