An filosofìa e an lògica, n'argoment a l'é n'ansem ëd proposission organisà për sosten-e o dimostré na conclusion. J'argoment a son la base dël rasonament e a son dovrà për persuade, dëmostré, o ciarì 'd pensé.
Tichëtte prinsipaj N'argoment a l'é formà da: Premise: Le proposission ch'a dan l'evidensa o le rason Conclusion: La proposission ch'a veul esse sostnùa o dëmostrà
Un argoment a l'é vàlid quand la conclusion a séguita necessariament da le premise, e a l'é sòlid quand a l'é sia vàlid che con premise vere.
Sòrt d'argoment A-i son vàire sòrt d'argoment: Argoment dedutiv: La conclusion a séguita necessariament da le premise. Esempi: "Tuti j'òm a son mortaj. Sòcrate a l'é n'òm. Donca, Sòcrate a l'é mortal." Argoment indutiv: La conclusion a séguita probabilment da le premise. Esempi: "Tuti ij cornajass osservà a son nèir. Donca, tui ij cornajass a son nèir." Argoment abdutiv: A propon la mej spiegassion për n'osservassion. Esempi: "Ij marciapé a son ùmid. Donca, a l'é probàbil ch'a l'abia piouvù." Argoment per analogìa: A baso soa conclusion an similitùdin con d'àutri cas.
Strutura d'un argoment La strutura fondamental a l'é: 1. Premisa magior (proposission general) 2. Premisa minor (proposission particolar) 3. Conclusion (conseguensa lògica)
Esempi ëd silogism: Tuti j'òm a son mortaj (premisa magior) Sòcrate a l'é n'òm (premisa minor) Donca, Sòcrate a l'é mortal (conclusion)
Valità e solidëssa Validità: N'argoment a l'é vàlid quand la strutura lògica a l'é coreta Solidëssa: N'argoment a l'é sòlid quand a l'é vàlid e soe premise a son vere Fòrsa: N'argoment indutiv a l'é fòrt quand soe premise a rendo la conclusion motobin probàbil
Faliment Ij faliment a son d'eror ant ël rasonament ch'a rendo n'argoment pa vàlid. Esempi: Ad hominem: Atach a la përson-a pitòst che a soe ideje Post hoc: Arferì na càusa a n'efet mach përchè a l'é vnùit prima Faliment dël nòm verbo : Pënsé che na còsa a esista mach përchè a l'ha un nòm
Amportansa an filosofìa J'argoment a son essensiaj an filòsofìa për: Dësvlupé e difende 'd teorìe Critiché 'd posission filosòfiche Chërde an manera coerenta Anstalé 'd diàlogh produtiv
Test d'argoment Për valuté n'argoment, as peulo fé coste domande: Le premise a son vere? La conclusion a séguita da le premise? A-i son d'ipòtesi nen esplicite? L'argoment a évita ij faliment?
Vos corelà Lògica Rasonament Faliment Silogism Premisa Conclusion Dedussion
Arferiment
Categorìa:Filosofìa Categorìa:Stòria dla filosofìa Categorìa:Lògica Categorìa:Epistemologìa Categorìa:Artìcoj scrivù con l'AI