Biografia Fio de Senofane, el ze stà el primo stòrego de la Sisiłia grega, e segondo diversi stòreghi el ze stà anca el primo stòrego de l'Ocidente grego.Cfr. quanto scritto in Luigi Pareti, Storia della regione lucano-bruzzia nell'antichità, Roma, Edizioni di Storia e Letteratura, 1997, p. 527. El ga scrivesto in dialeto iònego.

Ghe se atribuise łe prime òpare che łe conta łe vicende fondative e łezendarie de ła Sisiłia e de l'Itałia, a nialtri note unegamente in cuanto citàe da autori posteriori.le civiltà italiche e Roma dal V secolo a.C. al V secolo d.C., Alessandro Cristofori, Università della Calabria Ła ze opinion sparpanjada e asetada el considarar che'l stòrego atenieze Tucidide, inte'l scrivar łe pì antighe notisie rełative a łe fondasion de ła Sisiłia inte ła só Guera de'l Pełoponezo, el gabia atinzesto a łe òpare de AntiocoL. Pearson, The Greek historians of the West. Timaeus and his predecessors, Atlanta, UP, 1988, pp. 11 ss.

Òpare Sull'Italia

Sulla Sicilia Ła so segonda òapra ła contava ła storia de ła Sisiłia: da Cocalo, re dei Sicani, a'l congreso de Gela avenjesto inte'l 424 a.C. L'òpara l'è venjesta spartìa in 9 łibri, e se sostien che tałe divizion ła ze venjesta fata da autori postumi.

In st'altra òpara, el scritro siracuzan el anałiza esensialmente ła parte pì meridionałe de ła penizoła, parlando de łe prime popołasion che ła gavea abità e de łe cołonie che i Gresi ghe ga fondà. El conta ła storia de ła Manja Gresia fin a ła fondasion de ła cołonia de Eraclea (434 a.C.). Intaresante notar che Antioco el cołega inte ła só òpara ła fegura de Siculo, el condotier de'l pòpoło dei Siculi (che'l fa resałir ai antighi Enotri), a Roma, aserindo che Siculo el fuse un roman, poiché Roma stesa in prensipio ła jera popołà da Siculi. Ła só narasion ła ga fato naser intrà i studiozi moderni el tèrmene de "tersa Roma", ła pì antiga, dazendo cusì adito a tuta na serie de posibiłi inplegasion zeogràfeghe e połìteghe antighe che łe ze ojeto de grando intarse par i stòreghi.Cfr. Lorenzo Braccesi, Hesperìa: studi sulla grecità di occidente - Volume 3, 1993, p. 132; Atti del Congresso Storiografia locale e storiografia universale, 2001, p. 276.

So ła cołonizasion Antioco el se sofarmava anpiamente, fornindo dati che uncora ancò i ze retenjùi fondamentałi par el studio de st'altro fenomenoD. Musti, Storia greca, Roma-Bari, Laterza, 1994, pp. 586-587.. Frecuenti rifarimenti a l'òpara de Antioco se cata anca in Strabone e Dionigi di AlicarnassoI frammenti in FgrHist 29..

A se ga anca suponesto che ła so òpara de scritura ła fuse stada mesa a servisio propagandìstego de ła Siracuza pre-dioneziana comandada da Ermocrate, o adiritura che'l fuse contenporaneo da'l tiranno siracuzan Dionisio I, par cui inte i só testi, a segonda dei do parìodi, andarìa ravizada ła vołontà de l'antiga Siracuza o de estrométar de'l tuto l'ełemento ełènego da łe orizene de l'Itałia, e cuindi de ła Sisiłia, inte'l tenpo in cui ła grega Atene ła vołeva ciapar el posto ezemònego de Siracuza inte i afari de ła penizoła,Cfr. Giovanni Brancaccio, Geografia, cartografia e storia del Mezzogiorno, 1991, p. 20; G. Vanotti, Quale Sicilia per Ermocrate? in Gli stati territoriali nel mondo antico a cura di C. Bearzot, F. Landucci Gattinoni, G. Zecchini, 2003, p. 181. opur, inte'l segondo parìodo tołesto in considarasion, Antioco el gavarìa podesto favorir co ła só òpara ła concuista culturałe, oltra che miłitar, dei Siracuzani a l'interno de ła Manja Gresia.L. Ronconi, Lo storico e la tirannide: Antioco e Dionisio I in Hesperia 7 a cura di L. Braccesi, 1996, pp. 67-76.

Voxe corełae Siculo

Notasion

Bibliografia

Antioco di Siracusa, Testimonianze e frammenti, a cura di Ignazio Concordia, Tricase (Lecce), Youcanprint, 2016. C. Cuscunà, I frammenti di Antioco di Siracusa, Alessandria, Edizioni dell'Orso, 2003. L. Pearson, The Greek historians of the West. Timaeus and his predecessors, Atlanta, UP, 1988. R.M. Atria - G.L. Bonanno, Antioco di Siracusa, in Dizionario enciclopedico dei pensatori e dei teologi di Sicilia. Dalle origini al sec. XVIII, 12 voll., a cura di F. Armetta, presentazione di F. Lomanto, Caltanissetta-Roma, Sciascia, 2018, vol. I, pp. 278 b - 287 b [ISBN 978-88-8241-488-7, pp. 5238].

Altri projeti

Linganbi foresti

Categoria:Istòreghi