Wydarzenia na świecie 1620 8 listopada w bitwie pod Białą Górą dowodzona przez Johanna Tilly’ego armia katolicka pokonała protestancką Unię Protestancką, wskutek czego Czechy utraciły niezależność polityczną.

1621 Utworzenie Kompanii Zachodnioindyjskiej. W Ameryce Północnej powstała kolonia Nowa Anglia, założona przez angielskich purytanów przybyłych na statku Mayflower. Rozpad Unii Protestanckiej. Wojska Tilly’ego zajęły Palatynat Reński z Heidelbergiem. Filip IV objął tron Hiszpanii (panował do 1665). Niderlandy wznowiły walkę z Hiszpanią . Grzegorz XV objął urząd papieża. Sprawował go do 1623 roku. W Herborn odnotowano pierwszą uprawę ziemniaka na terenie Niemiec.

1623 Wojska Tilly’ego wkroczyły do Westfalii. szach perski Abbas I zdobył Bagdad. Urban VIII objął urząd papieża. Wilhelm Schickard skonstruował mechaniczną maszynę liczącą wykonującą cztery podstawowe działania arytmetyczne.

1624 Kardynał Richelieu został pierwszym ministrem Ludwika XIII. Jego polityka przyczyniła się do umocnienia pozycji Francji jako europejskiej potęgi.

1625 Początek panowania Karola I w Anglii; monarcha dążył do wzmocnienia władzy królewskiej na wzór monarchii absolutnej we Francji. Król Szwecji Gustaw II Adolf zajął Rygę oraz Kurlandię. Król Chrystian IV z Danii wkroczył do wojny trzydziestoletniej w konflikcie określanym jako .

1626 Założenie miasta Nowy Amsterdam w Ameryce Północnej, które po przejęciu przez Anglików otrzymało nazwę Nowy Jork. Albrecht von Wallenstein pokonał Ernsta II von Mansfelda przy moście dessauskim i opanował nadbałtyckie tereny. Tilly pokonał wojska Chrystiana IV w bitwie pod Lutter am Barenberg.

1627 Tilly i Wallenstein zajęli Holsztyn. Wallenstein podjął bezskuteczne oblężenie Stralsund. Johannes Kepler opublikował „Tablice rudolfińskie”, tablice astronomiczne oparte na obserwacjach Tychona Brahego.

1628 Wallenstein uzyskał tytuł księcia Meklemburgii.

1629 Zakończenie wojny szwedzko-polskiej; Inflanty i Prusy Królewskie przeszły pod kontrolę Szwecji zawarto na mocy którego Dania wycofała się z wojny trzydziestoletniej. Wydanie edyktu restytucyjnego przez cesarza Ferdynanda II. W Kioto wzniesiono . Rozpoczęto budowę Pałacu Kardynała Richelieu w Paryżu, później znanego jako Palais Royal.

Wydarzenia w Polsce 1620 16–19 września – Bitwa pod Cecorą z udziałem wojsk tureckich zakończyła się klęską sił Rzeczypospolitej; poległ hetman Stanisław Żółkiewski.

1621 Jan Karol Chodkiewicz powstrzymał ofensywę armii osmańskiej podczas walk pod Chocimiem. Zawarcie pokoju z Turcją; ustalono przebieg granicy na Dniestrze, a Chocim pozostał pod kontrolą osmańską. 1627 Zwycięstwo floty Rzeczypospolitej nad siłami szwedzkimi w bitwie pod Oliwą. 1629: Wprowadzenie podatku zwanego podymnym. Wojna ze Szwecją o kontrolę nad ujściem Wisły i dominację w handlu bałtyckim. 27 kwietnia – hetman Stanisław Koniecpolski pokonał wojska szwedzkie w bitwie pod Trzcianą. 16 września – zawarcie rozejmu w Altmarku; Szwecja utrzymała Inflanty do Dźwiny oraz garnizony w twierdzach pruskich, uzyskała również wpływy z ceł gdańskich i gwarancje dla wyznawców protestantyzmu.

Przypisy

Kategoria:Dziesięciolecia Kategoria:XVII wiek