Jan Romuald Zbijewski h. Rola (ur. 7 lutego 1899 w Odessie, zm. 20–22 kwietnia 1940 w Katyniu) – polski inżynier architekt, nauczyciel akademicki, podporucznik piechoty Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys Syn Stanisława (1864–1922), przemysłowca, i Marii z Windów urodzony 7 lutego 1899 w Odessie.. Był bratem Bronisławy (ur. 1894), Mieczysława (ur. 1896) i Stanisława (ur. 1903).

Uczęszczał kolejno do angielskiej szkoły powszechnej w Singapurze, Kaliskiej Szkoły Handlowej, polskiej szkoły realnej w Moskwie i Gimnazjum Polskiego im. Aleksandra Jabłonowskiego w Odessie, gdzie w maju 1917 zdał egzamin dojrzałości. Będąc uczniem należał do harcerstwa i Strzelca. We wrześniu 1918 rozpoczął studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej.

W listopadzie 1918 wyjechał do Krakowa, gdzie wstąpił do Legii Akademickiej, a następnie został przydzielony do załogi pociągu pancernego „Śmiały”. Do końca roku walczył z Ukraińcami pod Przemyślem i Chyrowem. 17 stycznia 1919 wstąpił do kompanii kcyńskiej i wziął udział w powstaniu wielkopolskim. W następnym miesiącu ukończył szkołę podoficerską batalionu wągrowieckiego i został awansowany na plutonowego. W kwietniu został skierowany do Szkoły Oficerskiej w Gnieźnie. 27 maja 1919, po ukończeniu szkoły, został mianowany sierżantem-aspirantem oficerskim i wyznaczony na stanowisko adiutanta I batalionu 4 pułku strzelców wielkopolskich, późniejszego 58 pułku piechoty. W czerwcu 1919 wyjechał z pułkiem na front lietwsko-białoruski. Został ranny pod Rohaczowem. 6 czerwca 1920, po ukończeniu przeszkolenia w Wielkopolskiej Szkole Podchorążych Piechoty w Bydgoszczy został mianowany podchorążym i wcielony do batalionu zapasowego 58 pp na stanowisko instruktora kursów podoficerskich.

10 listopada 1921, po zwolnieniu z wojska, zamieszkał w Poznaniu przy ul. Bukowskiej 32 i kontynuował studia. W następnych latach studiował w Wilnie i we Lwowie. W 1929 uzyskał dyplom inżyniera na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej. W lutym 1930 wrócił do Poznania i został zatrudniony Państwowej Szkole Sztuk Zdobniczych i Przemysłu Artystycznego. Wykładał w niej projektowanie architektury wnętrz. Równocześnia (od listopada 1931) pracował w Pracowni Urbanistycznej Wydziału Rozbudowy miasta Poznania. Był członkiem Stowarzyszenia Architektów Polskich, w którym pełnił funkcję sekretarza Zarządu Oddziału Poznań.

25 marca 1927 prezydent RP mianował go na stopień podporucznika rezerwy ze starszeństwem z 1 lipca 1925 i 878. lokatą w korpusie oficerów piechoty, a minister spraw wojskowych wcielił do 85 pułku piechoty w Nowej Wilejce. W 1932 został przydzielony w rezerwie do 57 pułku piechoty w Poznaniu.

We wrześniu 1939 został zmobilizowany do Ośrodka Zapasowego 14 Dywizji Piechoty. W nieznanych okolicznościach, po agresji ZSRR na Polskę (17 września 1939), dostał się do sowieckiej niewoli. Przebywał w obozie w Kozielsku. Między 19 a 21 kwietnia 1940 został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego (lista nr 036/2 z 16 kwietnia 1940). Między 20 a 22 kwietnia 1940 zamordowany w Katyniu i tam pogrzebany. Od 28 lipca 2000 spoczywa na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu.

Był żonaty z Marią Chmielewską (ur. 1898), z którą miał syna Przemysława (zm. 1960).

5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień porucznikaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

Ordery i odznaczenia Krzyż Walecznych dwukrotnie Krzyż Kampanii Wrześniowej – pośmiertnie 1 stycznia 1986.

Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Członkowie Stowarzyszenia Architektów Polskich Kategoria:Członkowie załóg polskich pociągów pancernych w wojnie polsko-ukraińskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kampanii Wrześniowej 1939 r. Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (dwukrotnie) Kategoria:Oficerowie 57 Pułku Piechoty Wielkopolskiej Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Artystycznego w Poznaniu Kategoria:Podporucznicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Powstańcy wielkopolscy (1918–1919) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-ukraińskiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1899 Kategoria:Zbijewscy herbu Rola Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Żołnierze 58 Pułku Piechoty (II RP)