thumb|Grób Tadeusza Nadratowskiego na starym cmentarzu na Służewie w Warszawie Tadeusz Marian Nadratowski (ur. 10 grudnia 1897 w Płocku, zm. 1 marca 1985 w Warszawie) – podpułkownik artylerii Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari
Życiorys Syn Wacława Mariana Józefa (1863–1946), sędziego, podpułkownika, i Marii (Marianny) z Muszyńskich (1871–1953) urodzony 10 grudnia 1897 w Płocku, ówczesnej stolicy guberni płockiej. Do szkół uczęszczał w Warszawie. W 1915 wyjechał do Czernihowa, gdzie dwa lata później w tamtejszym gimnazjum realnym zdał maturę. Od lipca 1917 do stycznia 1918 uczył się w Mikołajewskiej Szkole Artylerii (ros. Николаевское артиллерийское училище) w Kijowie. Następnie przez cztery miesiące pełnił służbę w Polskiej Organizacji Wojskowej w Czernihowie. W maju 1918 przyjechał do Warszawy i rozpoczął studia na Wydziale Inżynierii Wodnej Politechniki. W listopadzie 1918 jako członek Legii Akademickiej wziął udział w rozbrajaniu Niemców.
W grudniu 1918 został skierowany na przeszkolenie w Szkole Oficerów Artylerii w Rembertowie. W styczniu 1919 został przydzielony do 9 pułku artylerii polowej w Garwolinie, późniejszego 3 pułku artylerii polowej Legionów. Od kwietnia 1919 w szeregach tego pułku walczył na froncie. W lipcu 1919 został przeniesiony do 1 pułku artylerii ciężkiej Legionów, a w styczniu 1920 do 13 pułku artylerii polowej na stanowisko młodszego oficera 8 baterii. Wyróżnił się 7 września 1920 w czasie walki we wsi Wygadanka (na wschód od Hrubieszowa), na przyczółku mostowym przez Bug, w trakcie której został ranny w prawą rękę i lewą nogę, a następnie ewakuowany do szpitala w Warszawie. 4 listopada 1920 dowódca 8 baterii, porucznik Wacław Grudniewicz sporządził wniosek na odznaczenie Orderem Virtuti Militari, w którym napisał:
Wniosek został poparty przez dowódcę III dywizjonu, majora Edwarda Czopóra i dowódcę pułku, pułkownika Mikołaja Gomólickiego.
W kwietniu 1921, po zakończeniu leczenia szpitalnego, został przeniesiony do 14 pułku artylerii polowej w Poznaniu, w którym pełnił służbę na stanowisku młodszego oficera baterii i dowódcy baterii. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu porucznika ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 670. lokatą w korpusie oficerów artylerii. 19 marca 1928 prezydent RP nadał mu stopień kapitana z dniem 1 stycznia 1928 i 55. lokatą w korpusie oficerów artylerii. W marcu 1930 został przeniesiony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr VII w Poznaniu. Zajmował stanowisko referenta, a następnie kierownika referatu. W październiku 1931 został zatwierdzony na stanowisku oficera ordynansowego dowódcy Okręgu Korpusu Nr VII. W kwietniu 1933 został przeniesiony do 19 pułku artylerii lekkiej w Nowej Wilejce na stanowisko dowódcy 8 baterii, detaszowanej w Lidzie. Na stopień majora został awansowany ze starszeństwem z 1 stycznia 1936 i 46. lokatą w korpusie oficerów artylerii. Po awansie został przeniesiony do 20 pułku artylerii lekkiej w Prużanie na stanowisko dowódcy I dywizjonu, detaszowanego w Baranowiczach. W sierpniu 1938 został przeniesiony do 16 pułku artylerii lekkiej w Grudziądzu na stanowisko dowódcy III dywizjonu.
W czasie kampanii wrześniowej dowodził I dywizjonem 16 pal. Na jego czele walczył w bitwie nad Osą i bitwie nad Bzurą oraz w obronie Modlina. 19 września, po przybyciu do twierdzy dowodzony przez niego dywizjon został podporządkowany dowódcy 30 Dywizji Piechoty. Od 22 września przez cztery kolejne dni dowodził równocześnie III dywizjonem 30 pułku artylerii lekkiej. Po kapitulacji załogi twierdzy dostał się do niemieckiej niewoli i przebywał kolejno w obozie przejścioym w Działdowie, Oflagu IV C Colditz (do 22 maja 1940), Oflagu II A Prenzlau (1940), Oflagu II B Arnswalde (1940–1942) i Oflagu II D Gross-Born (do lutego 1945). Po uwolnieniu z niewoli wrócił do Polski. Awansował na podpułkownikaZobacz inskrypcję nagrobną na foto.. Zmarł 1 marca 1985 i został pochowany na starym cmentarzu na Służewie.
Był żonaty z Barbarą Celiną z domu Droste (ur. 4 października 1909 w Poznaniu), z którą miał syna Ryszarda Wacława (ur. 10 czerwca 1930).. W 1933 rozwiódł się. Po raz drugi ożenił się ze Stanisławą z Tarmasów (1921–1971).
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 1892 – 18 kwietnia 1921 Krzyż Walecznych trzykrotnie Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Odznaka za Rany i Kontuzje z jedną gwiazdką łotewski Medal Pamiątkowy 1918-1928 – 6 sierpnia 1929
Twórczość Z dziennika dowódcy, Horyzonty nr 64, wrzesień 1961.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Członkowie Legii Akademickiej Kategoria:Członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej Kategoria:Obrońcy Modlina (1939) Kategoria:Jeńcy Oflagu II B Arnswalde Kategoria:Jeńcy Oflagu II D Gross-Born Kategoria:Jeńcy Oflagu IV C Colditz Kategoria:Majorowie artylerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (trzykrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Odznaką za Rany i Kontuzje Kategoria:Oficerowie 13 Pułku Artylerii Lekkiej Kategoria:Oficerowie 14 Wielkopolskiego Pułku Artylerii Lekkiej Kategoria:Oficerowie 16 Pomorskiego Pułku Artylerii Lekkiej Kategoria:Oficerowie 19 Pułku Artylerii Lekkiej Kategoria:Oficerowie 20 Pułku Artylerii Lekkiej Kategoria:Pochowani na starym cmentarzu na Służewie w Warszawie Kategoria:Podpułkownicy ludowego Wojska Polskiego Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem 10 Rocznicy Wojny Niepodległościowej Kategoria:Uczestnicy bitwy nad Bzurą (1939) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1897 Kategoria:Zmarli w 1985