iść ()
, ,
czasownik nieprzechodni niedokonany ( pójść) (1.1) poruszać się, zmieniać swoje położenie za pomocą nóg, nie tracąc przy tym ani na chwilę kontaktu z podłożem (1.2) udawać się w jakimś kierunku lub celem wykonania jakiejś czynności, część drogi pokonując pieszo (1.3) wydobywać się (1.4) o maszynach i urządzeniach funkcjonować (1.5) upływać, mijać (1.6) idzie, szło radzić sobie (1.7) o instalacji, przewodzie znajdować się, być położonym (1.8) być przeznaczonym do czegoś (1.9) następować w czasie (1.10) idzie, szło można, można było
(1.1-9)
(1.1) Było bardzo przyjemnie tak iść i czuć się małą, bezbronną, poetyczną istotą, która wymaga opieki i tkliwości i która nie potrafi przejść pięciu metrów trotuaru nie podtrzymywana przez silne męskie ramię. (1.2) Już jesteś zdrowy i możesz iść do pracy. (1.3) Łzy idą jej z oczu. (1.4) Silnik idzie bardzo głośno. (1.5) Ale ten czas wolno idzie! (1.6) Jak ci idzie? (1.7) Tędy idzie rura z gazem, a tam ścieki. (1.10) U niego to szło zarobić.
(1.1) iść do / z + • iść po + • iść + (1.2) iść na +
iść do / z domu / pracy / … • iść po chodniku / trawie / piasku / łące / plaży / … • iść chodnikiem / plażą / korytarzem / … (1.2) iść do domu / pracy / biura / … • iść zrobić / naprawić / gotować / … • iść na spacer / pielgrzymkę / … • iść spać (1.6) idzie komuś dobrze / źle
(1.3) wydobywać się, wydostawać się
(1.4) stać
iście pójść
iść do diabła • iść jak krew z nosa • iść jak na ścięcie / iść jak na stracenie • iść jak po maśle • iść na rękę • • iść pełną parą • iść jak po grudzie • iść po trupach • iść pod młotek • iść w kimono • iść w Polskę • iść z dymem • iść z duchem czasu • przysłowia: czy idzie, czy chodzi, na jedno wychodzi • psie głosy nie idą w niebiosy • iść za kraty
(1.1) < , , , , , , , , , , i
(1.6,1.10) tylko w zdaniu bezpodmiotowym, 3 os. lp, rodzaj nijaki „iść” oznacza czynność jednokrotną, por. chodzić (czynność regularna, ciągła) i chadzać (czynność sporadyczna)
(1.10) abchaski: (1.1) ацара' albański: (1.1) shkoj, nisem, eci; (1.2) shkoj, nisem, eci; (1.3) del; (1.5) kalon angielski: (1.1) walk; (1.2) go; (1.3) go; (1.4) run arabski: (1.1) ذهب سار baskijski: (1.1) ibili; (1.2) joan; (1.4) ibili; (1.6) joan bhodźpuri: (1.1) जाना białoruski: (1.1) ісці bułgarski: (1.1) отивам cerkiewnosłowiański: (1.1) ити; (1.2) ити chiński standardowy: (1.1) 走 (zǒu); (1.2) 出去 (chūqù), 去 (qù), 走 (zǒu) chorwacki: (1.1) ići czeski: (1.1) jít dolnołużycki: (1.1) hyś duński: (1.1) gå; (1.2) gå elfdalski: (1.1) go esperanto: (1.1) iri fiński: (1.1) mennä francuski: (1.1) aller, marcher, venir górnołużycki: (1.1) hić hebrajski: (1.1) ללכת (lalechet) hindi: (1.1) जाना jānā hiszpański: (1.1) ir ido: (1.1) irar islandzki: (1.1) ganga, fara; (1.2) fara; (1.4) ganga; (1.5) liða; (1.6) ganga japoński: (1.1) 歩く (あるく, aruku), 歩む (あゆむ, ayumu); (1.2) 行く (いく, iku), 歩いて行く (あるいていく, aruite iku) kaszubski: (1.1) jic kataloński: (1.1) anar, anar-se'n khowarski: (1.2) بیک litewski: (1.1) eiti; (1.2) eiti luo: (1.1) dhi łaciński: (1.1) eo łatgalski: (1.1) īt; (1.2) īt łotewski: (1.1) iet; (1.2) iet (1.4) o zegarku iet, ogólnie darboties, strādāt, funkcionēt maithili: (1.2) जाना manx: (1.1) goll nawaho: (1.1) déyá niderlandzki: (1.1) lopen; (1.2) gaan niemiecki: (1.1) gehen; (1.2) gehen; (1.6) gehen norweski (bokmål): (1.1) gå norweski (nynorsk): (1.1) gå nowopruski: (1.1) ēitwei; (1.2) ēitwei; (1.3) ēitwei ormiański: (1.1) քայլել polski język migowy: połabski: (1.1) ai̯t; (1.2) ai̯t pontyjski: (1.1) πάω, πάγω portugalski: (1.1) andar; (1.2) ir rosyjski: (1.1) идти; (1.2) идти; (1.3) идти; (1.4) o zegarku идти, ogólnie работать, функционировать; (1.5) идти, проходить, бежать, течь; (1.6) выходить, получаться; (1.7) идти sanskryt: (1.1) गच्छति; (1.2) गच्छति staroangielski: (1.1) gangan; (1.2) gangan staro-cerkiewno-słowiański: (1.1) ити starofryzyjski: (1.2) gan staroirlandzki: (1.1) téit suahili: (1.1) kuenda szwedzki: (1.1) gå tagalski: (1.2) pumunta turecki: (1.1) gitmek tuvalu: (1.2) fano ukraiński: (1.1) іти, йти umbryjski: (1.1) 𐌄𐌕𐌖 wenedyk: (1.1) jer węgierski: (1.1) megy; (1.2) megy wilamowski: (1.1) gejn; (1.2) gejn włoski: (1.1) andare