Sytuacja ta uległa zmianie w 67 roku p.n.e., gdy związała działania pretora przepisami edyktu.

Tradycyjnie kolejny pretor przejmował przepisy poprzednika, co najwyżej uzupełniając je nowymi postanowieniami. Ów szkielet, który służył za podstawę, zwany był i była to stała część edyktu. Sam edykt zaczął wywierać ogromny wpływ na rozwój prawa prywatnego. Nie wymagał długiej i żmudnej drogi ustawodawczej. Wytworzone tak prawo było nazywane . Sam edykt składał się z dwóch części: normatywnej i formularnej. Pierwsza część zawierała zapowiedź udzielenia ochrony procesowej w określonych sytuacjach, druga część poświęcona była zredagowanym formułom, jakimi strony miały posługiwać się w czasie procesu. Swoje edykty wydawał również edyl kurulny, który sprawował jurysdykcję na targowiskach, a na prowincji namiestnicy prowincjonalni.

Ustawodawstwo pretorów zakończyło się wraz z nadejściem pryncypatu. Ostatecznie w 130 r. n.e. cesarz Hadrian zlecił prawnikowi Julianowi przygotowanie jednolitego tekstu edyktu pretora i edyla kurulnego. Powstały edykt nazwano edyktem wieczystym ().

Ustawy okresu przedklasycznego 218 p.n.e. 180 p.n.e. 139 p.n.e. 137 p.n.e. 131 p.n.e. 111 p.n.e. 90 p.n.e.