często można dostrzec nieco różowe, fiołkowe lub czerwone zabarwienie.
Zasięg występowania Derkaczek występuje w Afryce Subsaharyjskiej. Część populacji jest wędrowna. Zasięg rozciąga się od Senegalu po Kenię i dalej na południe po północną i wschodnią Południową Afrykę. Nie obejmuje terenów pustynnych w południowej i południowo-zachodniej części Afryki, gdzie zachodnia granica występowania derkaczków przebiega w przybliżeniu przez izohietę 300 mm. Północna granica zasięgu gatunku znajduje się mniej więcej na szerokości 12°N. Na południe od równoleżnika 5°S występuje głównie populacja wędrowna. Sezonowość pojawów jest zbyt złożona i słabo udokumentowana, by odpowiednio oddać ją na mapach; te ukazują obszar raczej przybliżony. Jako że derkaczki są mniej płochliwe niż pozostałe chruściele, zasięg występowania ogółem został jednak stosunkowo dobrze poznany. Według szacunków BirdLife International zajmuje około 18,7 mln km².
Północna granica zasięgu na zachodzie zaczyna się w Senegambii, gdzie derkaczki są nieczęste, i południowo-wschodniej Mauretanii, gdzie prawdopodobnie tylko zalatują. W Nigrze gatunek stwierdzony raz.