W latach funkcjonowania WCzK prawdopodobnie podobnych egzekucji wykonano aż 500 tysięcyOficjalna liczba 12 733 podawana przez czekistę Łacisa jest wyraźnie zaniżona (Владимир Ефимович Гимпельсон Формирование советской политической системы: 1917-1923 гг. Moskwa 1995, rozdział O Czerwonym Terrorze i jego narzędziu). William Henry Chamberlin szacował na 50 tysięcy, George Leggett: The Cheka: Lenin’s Political Police (1986) na 140 tysięcy. Vide: R. Pipes: Rewolucja, wyd. polskie z 2006, s. 879.. Rozpoczęło się organizowanie pierwszych łagrów, które podzielono na obozy pracy i koncentracyjneM. Heller op. cit. s. 43n..
Sytuacja władz i wojsk bolszewickich oraz koncepcja powstania organów bezpieczeństwa państwowego thumb|upright|Honorowa odznaka z okazji pięciolecia WCzK-GPU W latach powstania Czeki sytuacja bolszewików w trwającej wojnie domowej w Rosji była bardzo zła, można powiedzieć dramatyczna. Przeciwko powstałej początkowo słabej i nielicznej Armii Czerwonej, jej przeciwnicy „Biali” sformowali szereg armii oraz skłóconych z sobą ośrodków politycznych. Najpoważniejsze siły „białych” m.in.